Σφίγγει ο κλοιός των κυρώσεων για τον Λουκασένκο

Οι νέες κυρώσεις κατά της Λευκορωσίας, τις οποίες υπέγραψε αυτή την εβδομάδα ο αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν, στοχεύουν σε μεγάλο βαθμό σε φυσικά πρόσωπα, επιχειρηματίες που συνδέονται με τον μη αναγνωρισμένο πρόεδρο της Λευκορωσίας Αλεξάντρ Λουκασένκο. Πρόκειται για μια ουσιαστική διαφορά, εκτιμούν αναλυτές, από άλλες κυρώσεις που επιβλήθηκαν τώρα ή στο παρελθόν, οι οποίες αφορούν κρατικές εταιρείες, φορείς ή ολόκληρους τομείς της οικονομίας. Τα «στοχευμένα χτυπήματα» σε φίλους, συγγενείς ή και «πορτοφόλια» του «τελευταίου δικτάτορα της Ευρώπης» αναμένεται να είναι περισσότερο επίπονα από τις κυρώσεις που ναι μεν προκαλούν πρόβλημα στη χώρα αλλά αυτό το πρόβλημα δεν μεταφέρεται στην ηγεσία του καθεστώτος ή στα σώματα ασφαλείας που διασφαλίζουν την παραμονή της στην εξουσία.

Οι εκλογές. Στις 9 Αυγούστου συμπληρώθηκε ένας χρόνος από τις τελευταίες εκλογές στη Λευκορωσία, οι οποίες χαρακτηρίστηκαν από πρωτοφανή νοθεία. Παρά την ουσιαστική ήττα του στις εκλογές το καθεστώς Λουκασένκο ανακοίνωσε συντριπτική νίκη, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα εκατοντάδες χιλιάδες Λευκορώσοι – κυρίως νέοι – να βγουν στους δρόμους απαιτώντας δίκαιες εκλογές. Τα σώματα ασφαλείας έπνιξαν τις διαδηλώσεις στο αίμα, χιλιάδες άτομα συνελήφθησαν και βασανίστηκαν, πολλοί διέφυγαν στο εξωτερικό ενώ τουλάχιστον 500 ακόμα παραμένουν κρατούμενοι στις φυλακές.

Μεταξύ των φορέων, σε βάρος των οποίων στις 9 Αυγούστου επιβλήθηκαν νέες κυρώσεις, είναι και η Εθνική Ολυμπιακή Επιτροπή της Λευκορωσίας. Αυτός ο -φαινομενικά άσχετος με τις πολιτικές εξελίξεις – φορέας κατάφερε να «ξεχωρίσει» κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων του Τόκιο. Συγκεκριμένα, η 24χρονη αθλήτρια του στίβου Κριστίνα Τιμανόβσκαγια κατήγγειλε ότι μέλη της αποστολής επιχείρησαν να την επιβιβάσουν με το ζόρι στο αεροπλάνο για τη Λευκορωσία λίγο αφότου η ίδια είχε καταγγείλει δημόσια οργανωτικά προβλήματα στην αποστολή της ολυμπιακής ομάδας της Λευκορωσίας. Υστερα από συνδρομή των ιαπωνικών αρχών η Τιμανόβσκαγια τέθηκε υπό αστυνομική προστασία και στη συνέχεια έφυγε για την Πολωνία, προκειμένου να ζητήσει πολιτικό άσυλο. Το παράδειγμά της ακολούθησαν άλλοι δύο λευκορώσοι αθλητές που επίσης δεν επέστρεψαν από το Τόκιο.

Μετανάστες. Οι συγκεκριμένοι όμως δεν είναι οι μόνοι «μουσαφίρηδες» οι οποίοι έφτασαν στην ΕΕ από τη Λευκορωσία. Ολο το προηγούμενο διάστημα, παράνομοι μετανάστες από την Ασία και την Αφρική έμπαιναν κατά εκατοντάδες στη Λιθουανία, περνώντας τα σύνορα με τη Λευκορωσία. Συνολικά, περισσότερα από 4.000 άτομα από το Ιράκ, το Αφγανιστάν, τη Συρία και αφρικανικές χώρες πέρασαν παράνομα τα σύνορα από τη Λευκορωσία στη Λιθουανία από τις αρχές του έτους. Η Frontex κατέγραψε οχήματα που μοιάζουν με στρατιωτικά να συνοδεύουν τους μετανάστες από την πλευρά της Λευκορωσίας ενώ, όπως αποκάλυψε το γραφείο της επικεφαλής της αντιπολίτευσης της Λευκορωσίας Σβετλάνα Τιχανόβσκαγια, οι μετανάστες έφταναν στη Λευκορωσία αεροπορικώς προκειμένου να… εμβολιαστούν για τον κορωνοϊό. Το κύμα μετανάστευσης κόπηκε απότομα αυτή την εβδομάδα, όταν το Ιράκ διέκοψε τις πτήσεις προς τη Λευκορωσία.

Δολοφονίες. Μετά την «κινηματογραφική» σύλληψη του 26χρονου αντιπολιτευόμενου δημοσιογράφου Ρομάν Προτασέβιτς, κατά τη διάρκεια «αναγκαστικής προσγείωσης» αεροσκάφους, όλος ο κόσμος αλλά κυρίως οι άμεσα εμπλεκόμενοι κατάλαβαν ότι ο «γραφικός» και «επαρχιακός δικτάτορας» Λουκασένκο μπορεί να προκαλέσει πολύ μεγάλα προβλήματα όχι μόνο στους άτυχους Λευκορώσους αλλά και στη διεθνή ασφάλεια. Γι’ αυτό όταν στις 3 Αυγούστου ο αντιπολιτευόμενος λευκορώσος ακτιβιστής Βιτάλι Σίσοβ βρέθηκε κρεμασμένος σε ένα πάρκο στο Κίεβο έχοντας εκδορές και μώλωπες στο σώμα του, στις αρχές ασφαλείας της Ουκρανίας σήμανε συναγερμός. Ο Σίσοβ δεν σκόπευε να αυτοκτονήσει, και μάλιστα σχεδίασε να κάνει παιδί με τη σύντροφό του, είπαν οι φίλοι του άτυχου νεαρού. Προσθέτοντας ότι άγνωστοι παρακολουθούσαν τον Σίσοβ το τελευταίο διάστημα.

Στη «μαραθώνια» συνέντευξη Τύπου διάρκειας οκτώ ωρών που έδωσε ο ίδιος ο Λουκασένκο στις 9 Αυγούστου, αρνήθηκε την εμπλοκή υπηρεσιών του στον θάνατο του Σίσοβ ρίχνοντας το μπαλάκι στις ουκρανικές αρχές. Στην ίδια συνέντευξη, ο λευκορώσος «ηγέτης» κατηγόρησε τη Δύση για υποκίνηση των διαδηλώσεων, είπε ότι ο ίδιος «απέτρεψε τον τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο» ενώ ζήτησε επιπλέον χρήματα από τη Μόσχα. Αυτό, επισημαίνουν οι αναλυτές, είναι και η αχίλλειος πτέρνα του, το γεγονός δηλαδή ότι ενώ τα χρήματα – εξαιτίας της διεθνούς απομόνωσης – τελειώνουν, τα χιλιάδες στελέχη των υπηρεσιών ασφαλείας περιμένουν τα πληρωθούν αδρά στις αρχές κάθε μήνα. Γιατί και η δικτατορία, ως γνωστόν, έχει τα έξοδά της.