«Το πάθος μου είναι η ιστορία της αρχαίας ζωγραφικής»

Το απλωμένο – και με μια έντονη ουλή στον πήχη – χέρι του ξεσηκώνει όσους βρίσκονται πίσω του. Η έκφραση του προσώπου του μαρτυρά πως φωνάζει, σχεδόν ουρλιάζει, καθώς τους παροτρύνει να τον ακολουθήσουν, ενώ πίσω του συνυπάρχουν σκηνές αρπαγής και βίας μαζί με στιγμές απόλυτης ηρεμίας. Δίχως αμφιβολία ο άνδρας που βρίσκεται στην μπροστά δεξιά γωνία του πίνακα «Παραμονές της συνθηκολόγησης» (2019) είναι ο ίδιος ο καλλιτέχνης, ο Αλέκος Λεβίδης. Και στη θέασή του έρχεται σχεδόν αυθόρμητα η ερώτηση: Μπορεί ένας ζωγράφος που μόλις πριν από μερικές εβδομάδες εξελέγη τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών και πριν από λίγες ημέρες ανακοινώθηκε η βράβευσή του με τον Χρυσό Σταυρό του Τάγματος της Τιμής από την Προεδρία της Δημοκρατίας να προκαλεί σε εξέγερση;

«Δεν αποποιούμαι την ερμηνεία που δίνεται στον πίνακα από όσους τον επέλεξαν να τον εντάξουν στην έκθεση υπό τον τίτλο “Οι Εξεγερμένοι” (σ.σ. στο Ιστορικό Μουσείο Υδρας) αλλά οφείλω να σας πω ότι το συγκεκριμένο έργο αποτελεί μια αναφορά στον πίνακα του Πουσέν “Η αρπαγή των Σαβίνων γυναικών”. Μου αρέσει να γεννώνται συνειρμοί και αυτός είναι και ο λόγος που ζωγραφίζω αυτούς τους πίνακες» απαντά ο χαμηλών τόνων  77χρονος εικαστικός με την ευρύτατη παιδεία που πλέον της ζωγραφικής του παραγωγής έχει δημιουργήσει σκηνικά, τοιχογραφίες και έχει εικονογραφήσει βιβλία, ενώ έργο ζωής θεωρείται η βραβευμένη από την Ακαδημία Αθηνών μετάφραση του 35ου βιβλίου Φυσικής Ιστορίας του Πλινίου του Πρεσβύτερου.

Πρόσφατα κατέκτησε μια θέση στη Β΄ Τάξη των Γραμμάτων και Καλών Τεχνών της Ακαδημίας Αθηνών, καθώς επέμεινε να δώσει το «παρών» στη δεύτερη κούρσα για τη θέση. Ηταν υποψήφιος και το 2018 οπότε η εκλογή κηρύχθηκε άγονη.

«Ηταν μια διαδικασία που δεν είχε σχέση με τη δημόσια καταξίωση της δουλειάς μου. Ξεκίνησε με τον Αγγελο Δεληβορριά (σ.σ. τον εκλιπόντα εμβληματικό διευθυντή του Μουσείου Μπενάκη), ο οποίος με παρότρυνε όπως σε μια σειρά άλλους ζωγράφους να θέσουμε υποψηφιότητα. Μου φάνηκε περίεργο, διασκεδαστικό. Η προηγούμενη εμπειρία δεν ήταν πολύ ευχάριστη διότι έληξε με μια άγονη ψηφοφορία. Είναι δυσάρεστο ότι τρεις καταξιωμένοι ζωγράφοι που ανήκουν σε μια γενιά με την ευρύτερη έννοια (σ.σ. Σωτήρης Σόρογκας και Χρήστος Μποκόρος) βρεθήκαμε ενώπιον μιας άγονης διαδικασίας. Ενοχλήθηκα. Οταν ξανάνοιξε η έδρα θεωρούσα ότι το χρωστούσα στον Αγγελο. Με είχε δυσαρεστήσει και η στείρα προηγούμενη εκλογή και το αποφάσισα.

Το πώς καταλήξαμε στο ευτυχές για μένα αποτέλεσμα δεν ήταν σαφές διότι είχα την αίσθηση ότι δεν θέλανε καινούργιο αίμα παρά το γεγονός ότι την προηγούμενη φορά που ήμουν υποψήφιος η Ακαδημία είχε 44 μέλη, τώρα ήταν πια 39 και στις καλές εποχές έχουν φτάσει τα 63. Τελικά επικράτησαν οι απόψεις ότι είναι ατόπημα οι άγονες εκλογές και ότι υπάρχει πραγματική ανάγκη ανανέωσης της Ακαδημίας».

Ποια είναι η φιλοδοξία σας ως νέος ακαδημαϊκός;

Θα είμαι σε θέση να σας το πω αργότερα καθώς μέχρι αυτή τη στιγμή δεν έχει εκδοθεί το σχετικό ΦΕΚ και δεν συμμετέχω στις διαδικασίες. Το θετικό είναι ότι γνώρισα ανθρώπους που αποτέλεσαν ευχάριστη έκπληξη, ζωντανούς με διάθεση και γνώση. Πιστεύω όταν βρεθώ σε αυτό το ίδρυμα θα ανοίξουν οι δρόμοι για να κάνω διάφορα πράγματα. Τουλάχιστον αυτό ελπίζω.

Θέλετε να μας δώσετε κάποια παραδείγματα;

Αυτό που τίθεται σαν μια γενικότερη ανάγκη είναι η Ακαδημία να αποκτήσει μεγαλύτερη επαφή με την κοινωνία. Ειδικότερα για τη ζωγραφική θα ήθελα να μπορέσω να οργανώσω κάποιες εκθέσεις και master classes για νεότερους καλλιτέχνες και να προωθήσω την παραστατική ζωγραφική που είναι υπό διωγμόν όσο κι αν φαίνεται αστείο, διότι δεν έχει τη θεσμική υποστήριξη που έχει η σύγχρονη τέχνη. Εχω και τα δικά μου πάθη που είναι η ιστορία της αρχαίας ζωγραφικής, των χρωμάτων τα οποία θα μπορούσαν να πάρουν μια πιο ουσιαστική  μορφή μέσα από την ανανέωση των ερευνών.

Προ ημερών ανακοινώθηκε και η βράβευσή σας από την Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Στην ίδια λίστα ωστόσο βρισκόταν και το όνομα του διασώστη Ιάσονα Αποστολόπουλου, που εν συνεχεία αφαιρέθηκε. Πώς το κρίνετε ως εμπλεκόμενος;

Η Ελλάδα σε πλήρη συμφωνία με την επίσημη γραμμή της Ευρωπαϊκής Ενωσης επέλεξε την πολιτική των κλειστών συνόρων. Μια πολιτική που στην πράξη «ανέχεται» την υιοθέτηση πρακτικών που κατά κάποιον τρόπο καταπατούν βασικά ανθρώπινα δικαιώματα και θέτουν σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές. Σε αυτό το πλαίσιο η παρασημοφόρηση από τη συντεταγμένη πολιτεία του κ. Αποστολόπουλου, ενός ανθρώπου που μέσα από την ανθρωπιστική του δράση έρχεται σε αντιπαράθεση με αυτές τις πρακτικές καθόλο το μήκος των θαλασσίων συνόρων της ΕΕ, αποτελεί απίστευτη έκπληξη και είναι μια τεράστια αντίφαση. Σέβομαι απεριόριστα το έργο των διασωστών και το θεμελιώδες δικαίωμα κάθε πρόσφυγα για μια νέα ζωή με ασφάλεια και αξιοπρέπεια. Ο αποκλεισμός του κ. Αποστολόπουλου έφερε στην επιφάνεια με ωμό τρόπο τη σύγκρουση του ανθρωπιστικού με το πολιτικό. Και σε μένα και σε κάποιους άλλους θα πρέπει να δημιουργεί κάποια βασικά και βασανιστικά προβλήματα συνείδησης.