Διαβάζοντας πίσω από τα πόθεν έσχες

Δίχως αξιοσημείωτες μεταβολές είναι τα πόθεν έσχες των πολιτικών για το 2020 (χρήση οικονομικού έτους 2019) που δόθηκαν στη δημοσιότητα εν μέσω καύσωνα, επιβεβαιώνοντας για άλλη μια φορά τον κανόνα που διαχρονικά έχει επικρατήσει – το βάρος πέφτει στο «έσχες» και όχι στο «πόθεν». Σε μια εποχή που τα ζητήματα διαφάνειας στον πολιτικό και δημόσιο βίο αποκτούν ακόμα μεγαλύτερη βαρύτητα λόγω και της νέας ψηφιακής πραγματικότητας, η δημοσιοποίηση των δηλώσεων περιουσιακής κατάστασης με τον τρόπο που γίνεται δεν ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις. Είναι ενδεικτικό ότι τα πόθεν έσχες που αναρτήθηκαν στην ιστοσελίδα της Βουλής είναι ανέλεγκτα από τους ορκωτούς λογιστές που επιστρατεύονται για να κάνουν «φύλλο και φτερό» τις δηλώσεις βουλευτών, ευρωβουλευτών, νυν και πρώην, περιφερειαρχών, δημάρχων κ.λπ.

Οι δηλώσεις που κατατέθηκαν και δημοσιεύτηκαν αυτή τη φορά είναι 1.114, αλλά αφενός δεν έχουν ελεγχθεί αρμοδίως και αφετέρου δεν έχει ακόμα καταστεί δυνατή η συγκριτική επεξεργασία τους σε σχέση με το παρελθόν, ώστε να αποτυπώνεται η οικονομική κατάσταση των βουλευτών από τη στιγμή που μπαίνουν στην πολιτική. Στα πόθεν έσχες αποτυπώνεται το οικονομικό προφίλ των υπόχρεων και των συζύγων τους αλλά πάντα υπάρχει ο κίνδυνος η εικόνα να μην είναι σαφής και ακριβής – στα προηγούμενα πόθεν έσχες υπήρχε βουλευτής που δήλωνε εισόδημα 0,10 λεπτά, ενώ και αυτή τη φορά στις δηλώσεις παρουσιάστηκε το φαινόμενο των αποκλίσεων στα εισοδήματα από τη βουλευτική αποζημίωση καθώς άλλοι δήλωναν το φορολογητέο και αφορολόγητο ποσό, και άλλη μόνο το φορολογητέο με αποτέλεσμα να δημιουργείται μια επίπλαστη εικόνα ως προς τα εισοδήματα του ελεγχόμενου οικονομικού έτους.

ΜΕΤΟΧΕΣ, ΡΕΥΣΤΟ, ΑΚΙΝΗΤΑ. Σε κάθε περίπτωση από τις δηλώσεις προκύπτει επαρκώς το οικονομικό προφίλ των αντιπροσώπων του έθνους, πλούσιοι και φτωχοί, επενδυτές και καταθέτες, κάτοχοι μεγάλης ακίνητης περιουσίας και δανεισμένοι. Υπάρχουν δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης όπου τα ποσά που αναγράφονται «ζαλίζουν». Αρκετοί είναι εκείνοι που επενδύουν σε χρηματοοικονομικά προϊόντα κάθε λογής – μετοχές, αμοιβαία κεφάλαια, επενδυτικά ασφαλιστικά συμβόλαια κ.λπ. – ενώ κάποιοι προτιμούν τις καταθέσεις και άλλοι τα ακίνητα, ο αριθμός των οποίων σε κάποιες περιπτώσεις εντυπωσιάζει όχι μόνο για την πληθώρα των ιδιοκτησιών – ως επί το πλείστον, πάντως, από γονικές παροχές και κληρονομιές – αλλά και για τα φορολογικά βάρη που επιφέρουν.

Από τα πόθεν έσχες φαίνεται και η κοινωνική και οικονομική «ψαλίδα» που χωρίζει τους βουλευτές των κομμάτων ασχέτως «απόχρωσης» – με εξαίρεση το ΚΚΕ όπου εκεί για όλους ισχύουν τα ίδια μέτρα και σταθμά: τα χρήματα πάνε στο κόμμα και οι βουλευτές του λαμβάνουν έναν χαμηλό μισθό. Οι «ταξικές» διαφοροποιήσεις είναι εμφανείς ακόμα και εντός του ίδιου κόμματος, με ενδεικτική την περίπτωση του ΣΥΡΙΖΑ, ως κόμματος της Αριστεράς, όπου υπάρχουν βουλευτές με αξιοσημείωτα εισοδήματα, μεγάλες καταθέσεις, δυνατά χαρτοφυλάκια και ακίνητη περιουσία και υπάρχουν άλλοι με πενιχρά περιουσιακά στοιχεία που θα μπορούσε κάποιος να τα κατατάξει στα φτωχά κοινωνικά στρώματα.