Κάτω από τη λάμψη του θεάτρου

Κανένα κινηματογραφικό βραβείο δεν μπορεί να ξεπεράσει την αξία ενός Οσκαρ, όμως είναι κάπως ειρωνικό που μια ηθοποιός τόσο πιστά αφοσιωμένη στην τέχνη του θεάτρου, την οποία υπηρέτησε με συνέπεια για παραπάνω από μισό αιώνα, θα μείνει τελικά στην Ιστορία για το Οσκαρ Β’ ρόλου που απέσπασε για την ερμηνεία της σε μια ανάλαφρη δραματική κομεντί, το «Κάτω από τη λάμψη του φεγγαριού» (1987). Αυτή άλλωστε η ταινία, στην οποία η Ολυμπία Δουκάκη υποδύεται την ιταλικής καταγωγής πανέξυπνη μητέρα της Σερ, ήταν που της χάρισε με καθυστέρηση την παγκόσμια φήμη: ήταν 56 ετών όταν κέρδισε το βραβείο. Ως τότε η οπτικοακουστική παρουσία της Ολυμπίας Δουκάκη, που πέθανε το περασμένο Σάββατο σε ηλικία 89 ετών, ήταν περιορισμένη σε μικρούς ως επί το πλείστον ρόλους του κινηματογράφου («Τζον και Μαίρη», «Ο εκτελεστής της νύχτας») και της τηλεόρασης («The doctors», «The Andros Targets», «Search for tomorrow»). Σε αντίθεση βέβαια με τη δράση της στο θέατρο της Ανατολικής Ακτής, όπου χάρη στην τέχνη της ήταν ένα πρόσωπο τεράστιου κύρους.

Από το 1971 μέχρι το 1990 η Ολυμπία Δουκάκη, που γεννήθηκε στις 20 Ιουνίου 1931 στο Λόουελ της Μασαχουσέτης (κόρη μεταναστών από την Πελοπόννησο – ο πατέρας της – και την Ανατολία – η μητέρα της), διαχειριζόταν με πάθος το The Whole Theatre Company στο Μον Κλερ του Νιου Τζέρσεϊ, έναν θίασο που ίδρυσε μαζί με τον αμερικανο-γιουγκοσλάβο σύζυγό της Λούις Ζόριχ το 1962.

Το ρεπερτόριό της πάνω στη σκηνή περιλαμβάνει κλασικούς τίτλους έργων, όπως «Το σπίτι της Μπερνάρντα Αλμπα», «Το μακρύ ταξίδι της μέρας μέσα στη νύχτα», «Μάνα κουράγιο», «Τρωάδες». Μαζί με τον σύζυγό της η Δουκάκη εντρύφησε στο έργο του Αντον Τσέχοφ και παραστάσεις τους όπως «Ο θείος Βάνια», «Ο γλάρος» και «Τρεις αδελφές» αποτελούν τρανά παραδείγματα.

Με κάποιες εξαιρέσεις, όπως η «Ακαταμάχητη Αφροδίτη» του Γούντι Αλεν, το «Εργαζόμενο κορίτσι» του Μάικ Νίκολς και η εξαιρετικά δημοφιλής «γυναικεία» κομεντί «Ανθισμένες μανόλιες» του Χέρμπερτ Ρος, καμία ταινία της δεν κατάφερε να φτάσει την επιτυχία του «Κάτω από τη λάμψη του φεγγαριού». Ωστόσο, η κινηματογραφική της παρουσία μετά το Οσκαρ απέκτησε μια σταθερότητα με ώριμους, χαρακτηριστικούς ρόλους σε ταινίες όπως οι «Εύθυμες μοναχικές γυναίκες», «Το έπος του κυρίου Χόλαντ» και «Επιχείρηση Εσκομπάρ». Η τελευταία ταινία της, φετινή παραγωγή, είναι το «Not to forget».

ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΟΚΡΙΤΙΚΗ. Πρόσωπο βαθιά φιλελεύθερο και πολιτικοποιημένο, η Δουκάκη υπήρξε ανέκαθεν υποστηρίκτρια του Δημοκρατικού Κόμματος και το 1988 είχε συμμετάσχει στην εκλογική εκστρατεία του εξαδέλφου της Μάικλ Δουκάκη για την προεδρία των Ηνωμένων Πολιτειών. Είχε δώσει μάχες για τα δικαιώματα της γυναίκας αλλά και για περιβαλλοντολογικά ζητήματα. Βαθιά καλλιεργημένη καθώς ήταν, έδινε συχνά διαλέξεις για διάφορα ζητήματα που δεν αφορούσαν μόνο το θέατρο αλλά και την υγεία. Αυτός ήταν ένας τομέας στον οποίο είχε γαλουχηθεί στα νιάτα της έχοντας σπουδάσει φυσικοθεραπεύτρια στο Πανεπιστήμιο της Βοστώνης προτού ασχοληθεί με την υποκριτική (έλεγε πάντα ότι οι σπουδές της σε αυτόν τον κλάδο τη βοήθησαν ως ηθοποιό).

Και μέσα σε όλα αυτά η Ολυμπία Δουκάκη δεν ξέχασε τη σημασία της οικογένειας. Εκανε τρία παιδιά, τα οποία μεγάλωσε με συνέπεια και εν μέσω όλων αυτών των ατελείωτων επαγγελματικών υποχρεώσεών της.