Κυπριακό: στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης με χαμηλές προσδοκίες

Οι αντιπροσωπείες των Ελληνοκυπρίων, των Τουρκοκυπρίων και των τριών εγγυητριών δυνάμεων στην Κύπρο – Ελλάδα, Τουρκία και Ηνωμένο Βασίλειο – αναχωρούν σήμερα για τη Γενεύη και την άτυπη διάσκεψη για το Κυπριακό, την οποία έχει συγκαλέσει ο ΟΗΕ για το πρωί της Τρίτης, με ορίζοντα ολοκλήρωσης την Πέμπτη αργά το απόγευμα (αν και τα Ηνωμένα Εθνη ενημέρωσαν ότι μπορεί να υπάρξει παράταση μιας ημέρας). Την ελληνοκυπριακή κοινότητα εκπροσωπεί ο Νίκος Αναστασιάδης και μαζί του θα ταξιδέψει το σύνολο των πολιτικών ηγετών, πλην του ακροδεξιού ΕΛΑΜ, καθώς και ομάδα νομικών και πολυμελής αποστολή δημοσιογράφων. Της ελληνικής αντιπροσωπείας θα ηγείται ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας, κάτι που θα ισχύσει και στην περίπτωση της Τουρκίας και της Βρετανίας με τους ΥΠΕΞ Τσαβούσογλου και Ράαμπ. Τους Τουρκοκύπριους εκπροσωπεί ο ηγέτης της κοινότητας Ερσίν Τατάρ.

Μήνυμα ΟΗΕ για συμβιβασμούς. Οι προσδοκίες παραμένουν χαμηλές. Ωστόσο, τα Ηνωμένα Εθνη, τα οποία γνωρίζουν και καλύτερα τις προθέσεις των δύο πλευρών έπειτα από τις αλλεπάλληλες διαβουλεύσεις μαζί τους, διαμηνύουν ότι θα κάνουν ό,τι είναι δυνατόν για να γεφυρωθεί το χάσμα ανάμεσα στις δύο πλευρές και καλούν όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να επιδείξουν, σύμφωνα με πηγή του Οργανισμού, αποφασιστικότητα και ευελιξία. Η ΕΕ δεν θα μετέχει επίσημα στη διάσκεψη, ωστόσο, εκπρόσωπός της θα έχει συνεχείς επαφές με τα μέρη. Τα Ηνωμένα Εθνη διευκρινίζουν ότι δεν θα υπάρξει διαπραγμάτευση ως τέτοια, στη Γενεύη. Σύμφωνα με την ίδια πηγή του ΟΗΕ, ο κύριος Γκουτέρες αν μπορεί θα προσφέρει ιδέες αλλά «δεν θα πάει στη Γενεύη προκειμένου να γεφυρώσει το χάσμα». Αυτό, κατά τον ΟΗΕ, είναι ζήτημα που αφορά τα δύο μέρη. Ο ΟΗΕ εμφανίζεται συγκρατημένα αισιόδοξος, αλλά διαμηνύει προς πάσα κατεύθυνση πως αυτό που έχει σημασία δεν είναι τι θα φέρουν στο τραπέζι αλλά τι θα αφήσουν εκεί. Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: για την επιτυχή έκβαση της άτυπης διάσκεψης για το Κυπριακό οι πλευρές, κυρίως οι Ελληνοκύπριοι και οι Τουρκοκύπριοι, δεν αρκεί να πουν τι δεν αποδέχονται, πρέπει να προβούν και σε αμοιβαίους συμβιβασμούς.

To πρόγραμμα μέχρι στιγμής. Η άτυπη «5+1» θα αρχίσει την Τρίτη 27 Απριλίου, στο Παλάτι των Εθνών, με χωριστές συναντήσεις του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες με τα μέρη. Η συνάντηση με τον Νίκο Αναστασιάδη έχει προγραμματιστεί για τις 7 το βράδυ (ώρα Ελλάδας) μετά τη συνάντηση με τον τουρκοκύπριο ηγέτη Ερσίν Τατάρ. Τις επαφές θα ακολουθήσει δεξίωση στην οποία θα μετάσχουν όλες οι αντιπροσωπείες, μόνο με τον επικεφαλής και δύο ακόμα μέλη, λόγω των μέτρων για την πανδημία. Την Τετάρτη το πρωί προγραμματίζεται η σύσκεψη της ολομέλειας των συμμετεχόντων (ο επικεφαλής συν πέντε άτομα ανά αντιπροσωπεία) με τοποθετήσεις του Γκουτέρες, των ηγετών των δύο κοινοτήτων αλλά και των εκπροσώπων των τριών εγγυητριών δυνάμεων, Ελλάδας, Τουρκίας και Ηνωμένου Βασιλείου, Δένδια, Τσαβούσογλου και Ράαμπ. Το απόγευμα ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ προγραμματίζεται να έχει χωριστές συναντήσεις και με τις πέντε αντιπροσωπείες, με τελευταία τη συνάντησή του με τον Νίκο Αναστασιάδη. Οταν αυτές περατωθούν, η ολομέλεια των συμμετεχόντων θα συνέλθει και πάλι και θα ακολουθήσει δείπνο. Κατά την τελευταία ημέρα, Πέμπτη 29 Απριλίου, στις 10 το πρωί (ώρα Ελλάδας), ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ θα έχει χωριστή συνάντηση με τον Τατάρ και ακολούθως με τον Αναστασιάδη. Εν συνεχεία θα πραγματοποιηθούν τριμερείς διαβουλεύσεις ανάμεσα στον Γκουτέρες και τους ηγέτες των δύο κοινοτήτων. Το μεσημέρι θα συνέλθει και πάλι η ολομέλεια. Σύμφωνα με πηγές των Ηνωμένων Εθνών, υπάρχει μια πρώτη συναντίληψη για μια δήλωση στο τέλος της «5+1», κάτι που θα πρέπει να θεωρείται πιθανό, αν και όχι απολύτως δεδομένο.