«Σχέδιο Γ» για το άνοιγμα της Διώρυγας του Σουέζ

Υστερα από επτά ημέρες, οι συνέπειες τις οποίες έχει προκαλέσει το μπλοκάρισμα της Διώρυγας του Σουέζ από το γιγαντιαίο πλοίο «Ever Given» έχουν αρχίσει να γίνονται αισθητές στις διεθνείς αγορές, στα ταμεία των επιχειρήσεων, καθώς και στον κρατικό προϋπολογισμό της Αιγύπτου και άλλων χωρών. Δεν θα μπορούσε άλλωστε να γίνει διαφορετικά, καθώς τα τελευταία στοιχεία κάνουν λόγο για 369 πλοία – τάνκερ, φορτηγά και άλλα – που παραμένουν εγκλωβισμένα στις δύο εισόδους της διώρυγας, μεταφέροντας εμπορεύματα και πρώτες ύλες η συνολική αξία των οποίων αυξάνεται κατά πάνω από 8 δισ. δολάρια καθημερινά, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Lloyd’s List.

Ηδη η Συρία έγινε η πρώτη χώρα που επέβαλε δελτίο στα καύσιμα, καθώς τα προβλήματα που ήδη αντιμετώπιζε στον εφοδιασμό καθίστανται πλέον ασφυκτικά – ενώ σύντομα δεν αποκλείεται να ακολουθήσουν και άλλες. Η τιμή του πετρελαίου έχει επίσης πάρει την ανιούσα, μια τάση η οποία πιθανώς θα συνεχιστεί, εάν δεν υπάρξουν αισιόδοξα νέα από τις αγωνιώδεις και διαρκείς επιχειρήσεις για την αποκόλληση του πλοίου.

Η αλήθεια είναι ότι το βράδυ του Σαββάτου υπήρξε κάποια «αχτίδα» στον ορίζοντα, καθώς ο ναύαρχος Οσάμα Ράμπι, πρόεδρος της αιγυπτιακής αρχής η οποία διαχειρίζεται τη διώρυγα (SCA), δήλωσε ότι το σκάφος μετακινήθηκε «κατά 30 μοίρες προς τα δεξιά και τα αριστερά» για πρώτη φορά. «Αυτό είναι καλή ένδειξη», σύμφωνα με τον ίδιο, για την εξέλιξη των προσπαθειών που καταβάλλουν τουλάχιστον 16 ρυμουλκά (στα οποία έχουν προστεθεί και κάποια που έχουν φτάσει από ξένες χώρες, όπως η Ολλανδία και η Ιταλία), βυθοκόροι και εξειδικευμένα συνεργεία.

Την ίδια στιγμή ωστόσο υπάρχει κατά τα φαινόμενα και ένα κακό νέο: η ύπαρξη μιας συμπαγούς βραχώδους μάζας κάτω από την πλώρη του πλοίου, που περιπλέκει την επιχείρηση, η οποία είχε μέχρι χθες οδηγήσει στην απομάκρυνση 27.000 κυβικών μέτρων άμμου, σε βάθος μέχρι και 18 μέτρων.

«Ξεφορτώστε το, αν χρειάζεται»
Στην πράξη πάντως ουδείς τολμούσε να προβλέψει ότι τα σχέδια που έχουν εφαρμοστεί μέχρι στιγμής θα φέρουν σύντομα αποτέλεσμα, ενώ κάποιοι ισχυρίζονταν ότι θα χρειαστούν εβδομάδες ώσπου να ολοκληρωθεί η επιχείρηση. Ετσι, προκειμένου να περιοριστεί η οικονομική ζημιά – μόνο η Αίγυπτος χάνει καθημερινά έσοδα της τάξης των 12-14 εκατ. δολαρίων, ενώ αρκετά από τα εγκλωβισμένα πλοία και αυτά που είχαν προορισμό τη διώρυγα επιλέγουν άλλες, σαφώς μεγαλύτερες διαδρομές – οι πληροφορίες έκαναν λόγο για εφαρμογή ενός «Σχεδίου Γ» για την αποκόλληση του πλοίου.

Συγκεκριμένα, ο πρόεδρος της Αιγύπτου, Αμπντελφατάχ αλ Σίσι, φέρεται να έδωσε ήδη την εντολή να ξεφορτωθεί μέρος των σχεδόν 18.300 εμπορευματοκιβωτίων που μεταφέρει το «Ever Given» σε αυτό το ταξίδι του (έχει δυνατότητα για πάνω από 20.000). Ο στόχος είναι προφανής: αφενός, να «σηκωθεί» η καρίνα του και, αφετέρου, να μειωθεί το βάρος του διευκολύνοντας τα ρυμουλκά να το αποκολλήσουν από την άμμο – με τη βοήθεια και του φυσικού φαινομένου της πλημμυρίδας, κατά τη διάρκεια των νυχτερινών ωρών.

Οπως τονίζουν οι ειδικοί, η εκφόρτωση του πλοίου είναι η δυσκολότερη επιλογή από τις άλλες δύο – με άλλα λόγια, αποτελεί το πιο κακό σενάριο, διότι θα απαιτήσει πολύ περισσότερο χρόνο. Σημειώνεται πως πρώτη επιλογή είναι η μετακίνηση του πλοίου και από τις δύο πλευρές του με ρυμουλκά, ενώ η δεύτερη (που ουσιαστικά εφαρμόζεται σε συνδυασμό με την πρώτη, προκειμένου να τη διευκολύνει) είναι το σκάψιμο και η αφαίρεση άμμου στο σημείο που έχει προσαράξει το πλοίο.

Οσον αφορά τα αίτια που οδήγησαν στο πρωτόγνωρο περιστατικό, ο πρόεδρος της SCA, ο οποίος εμφανίστηκε για πρώτη φορά σε συνέντευξη Τύπου, έκανε λόγο για πιθανό «ανθρώπινο λάθος». Σύμφωνα με τον ίδιο, οι καιρικές συνθήκες που αναφέρθηκαν αρχικά δεν είναι η μοναδική αιτία για την προσάραξη του πλοίου.

SOS για τους πειρατές
Την ίδια στιγμή και όσο καθυστερεί η επιχείρηση φαίνεται πως προκύπτουν και… παράπλευροι κίνδυνοι. Ενας από αυτούς, σύμφωνα με ρεπορτάζ της εφημερίδας «Financial Times», έχει να κάνει με το ενδεχόμενο τα εκατοντάδες πλοία που έχουν αγκυροβολήσει εκατέρωθεν της διώρυγας να «ανοίξουν την όρεξη» στις πολυπληθείς ομάδες των πειρατών που δρουν στην περιοχή. Μάλιστα, όπως αναφέρει η εφημερίδα, αρκετές ναυτιλιακές εταιρείες έχουν ήδη απευθυνθεί προς το πολεμικό ναυτικό των ΗΠΑ και άλλων χωρών, ζητώντας τους να αυξήσουν την παρουσία τους εκεί, ώστε να λειτουργήσουν αποτρεπτικά αλλά και να έχουν τη δυνατότητα να επέμβουν άμεσα σε περίπτωση επίθεσης σε κάποιο πλοίο.

Μιλώντας στους «FT» εκπρόσωπος του αμερικανικού ναυτικού δήλωσε ότι η κατάσταση παρακολουθείται στενά και παραδέχθηκε τους κινδύνους που συνεπάγεται παράταση της κρίσης.

Από την πλευρά του, ο εμπορικός διευθυντής της Seagull Maritime Security, μιας εταιρείας που προσφέρει υπηρεσίες ασφαλείας σε πλοία, τόνισε ότι το επιπλέον κόστος για κάθε σκάφος φτάνει τα 5.000-10.000 δολάρια σε περίπτωση που θελήσει να φτάσει στον προορισμό του ακολουθώντας άλλη πορεία.