Νέα αμφισβήτηση για το AstraZeneca

Ενα ακόμα πλήγμα δέχθηκε χθες η αξιοπιστία της AstraZeneca, μόλις ένα 24ωρο αφότου το σουηδοβρετανικό εργαστήριο ανακοίνωσε, με βάση κλινική δοκιμή φάσης ΙΙΙ στις ΗΠΑ, πως το εμβόλιο που παρασκεύασε από κοινού με το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης παρέχει 79% αποτελεσματικότητα στην πρόληψη συμπτωματικής COVID-19 και 100% αποτελεσματικότητα στην πρόληψη σοβαρής ασθένειας και νοσηλείας, ενώ δεν αυξάνει τον κίνδυνο θρόμβωσης ή εγκεφαλικής αιμορραγίας: αμερικανική υπηρεσία αμφισβήτησε τα αποτελέσματα που ανακοίνωσε, επισημαίνοντας πως ενδεχομένως να βασίστηκαν σε παλιά και ξεπερασμένα δεδομένα. Κατόπιν αυτού, η AstraZeneca δεσμεύθηκε χθες να παράσχει εντός 48ώρου στις αμερικανικές ρυθμιστικές αρχές «τα πιο ακριβή, τα πιο πρόσφατα και τα αποτελεσματικότερα δυνατόν» στοιχεία. Οπως δήλωσε όμως χαρακτηριστικά στην «Guardian» ο Πέτερ Κρέμσερ, από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Τίμπινγκεν, στη Γερμανία, «είναι πραγματικά φοβερό, οι αρνητικές αναφορές γύρω από το εμβόλιο αυτό μοιάζουν ατελείωτες».

Ο ίδιος εξέφρασε την εκτίμηση πως το εμβόλιο της AstraZeneca είναι «καλά ανεκτό και ασφαλές, αν και ξεκάθαρα λιγότερο αποτελεσματικό από τα δύο εμβόλια mRNA». Παρόμοια ήταν και η εκτίμηση του επικεφαλής επιδημιολόγου των ΗΠΑ, δρος Αντονι Φάουτσι: το πιθανότερο είναι πως πρόκειται για ένα «πολύ καλό» εμβόλιο, δήλωσε (αντίθετα με τον EMA, τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων, η αμερικανική FDA δεν το έχει ακόμη εγκρίνει), προσθέτοντας όμως ότι το Εθνικό Ινστιτούτο Αλλεργιών και Μεταδοτικών Ασθενειών των ΗΠΑ (NIAD) «ανησύχησε» πως τα στοιχεία στην ανακοίνωση της AstraZeneca «ήταν τρόπον τινά παρωχημένα και ενδεχομένως να είναι στην πραγματικότητα ελαφρώς παραπλανητικά». Η AstraZeneca βασίστηκε στα αποτελέσματα της κλινικής δοκιμής φάσης ΙΙΙ που διεξήγαγε με τη συμμετοχή 32.449 εθελοντών από τις ΗΠΑ, τη Χιλή και το Περού. Η ίδια όμως αναγνώρισε πως η προχθεσινή ανακοίνωσή της βασίστηκε σε μια ενδιάμεση αξιολόγηση την οποία ολοκλήρωσε στις 17 Φεβρουαρίου.

Η υπόθεση αυτή έρχεται να προστεθεί στη συνεχιζόμενη μάχη ανάμεσα στην ΕΕ και την AstraZeneca – που έχει επιφέρει και μια σύγκρουση ανάμεσα στην ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο -, όσον αφορά τις μειωμένες παραδόσεις δόσεων του εμβολίου στην πρώτη, καθώς και στον συναγερμό που σήμαναν την περασμένη εβδομάδα, κάνοντας αρκετές ευρωπαϊκές χώρες να αναστείλουν τους εμβολιασμούς με το σκεύασμα της AstraZeneca, οι αναφορές για περιπτώσεις θρομβοεμβολικών επεισοδίων σε εμβολιασθέντες: τελικά, ο ΕΜΑ έκρινε την περασμένη Πέμπτη το επίμαχο εμβόλιο «ασφαλές και αποτελεσματικό» και οι εμβολιασμοί επαναλήφθηκαν στις περισσότερες (αν και όχι στη Νορβηγία, στη Δανία και στη Σουηδία) χώρες. Η ζημιά όμως είχε γίνει.

Στο μεταξύ, η γερμανίδα καγκελάριος συμπαρατάχθηκε χθες με την απειλή που εξαπέλυσε το Σάββατο η πρόεδρος της Κομισιόν για εμπάργκο στις εξαγωγές εμβολίων της AstraZeneca που παρασκευάζονται στην ΕΕ, εφόσον η εταιρεία εξακολουθήσει να μην παραδίδει σε αυτήν τις συμφωνημένες δόσεις. «Υποστηρίζω την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Εχουμε πρόβλημα με την AstraZeneca» δήλωσε η Ανγκελα Μέρκελ. Η εταιρεία έχει παραδώσει μόλις το 30% των 90 εκατομμυρίων δόσεων εμβολίου που είχε υποσχεθεί στην ΕΕ για το πρώτο τρίμηνο του έτους. Και οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι είναι έξαλλοι με το γεγονός ότι την ίδια ώρα σέβεται απόλυτα το συμβόλαιό της με το ΗΒ. «Η AstraZeneca δήλωσε νωρίτερα αυτόν τον μήνα πως στόχος της είναι να παραδώσει στην ΕΕ 10 εκατομμύρια δόσεις εμβολίου έως το τέλος Ιουνίου, τρεις φορές λιγότερες από ό,τι είχε δεσμευθεί. Είναι ντροπή» εξανέστη η επικεφαλής διαπραγματεύτρια της Κομισιόν για τα εμβόλια, Σάντρα Γκαλίνα, προειδοποιώντας πως η ΕΕ θα χρησιμοποιήσει κάθε διαθέσιμο μέσο προκειμένου να διασφαλίσει τις δόσεις που δικαιούται.

Το ενδεχόμενο ενός εμπάργκο στις εξαγωγές αναμένεται να συζητηθεί κατά την κρίσιμη ευρωπαϊκή σύνοδο κορυφής της Πέμπτης και της Παρασκευής. Εν αναμονή, τα τηλεφωνήματα μεταξύ ΕΕ και ΗΒ δίνουν και παίρνουν: σύμφωνα με την «Guardian» ο βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον έχει συνομιλήσει τις τελευταίες ημέρες με τους ομολόγους του από τη Γαλλία, τη Γερμανία και την Ολλανδία, ενώ συζητεί ως συμβιβαστική λύση ένα μοίρασμα των δόσεων της AstraZeneca που παρασκευάζονται στο εργοστάσιό της στην Ολλανδία μεταξύ ΗΒ και ΕΕ.