«Στην επόμενη κακοκαιρία θα θρηνήσουμε θύματα»

Μετά την ολοσχερή καταστροφή του προσφυγικού καταυλισμού στη Μόρια, στο νέο προσωρινό κέντρο στο Μαυροβούνι ζουν περίπου 6.700 άνθρωποι. Το προσωρινό ΚΥΤ βρίσκεται δίπλα στη θάλασσα, όντας εκτεθειμένο στους ισχυρούς ανέμους που καταστρέφουν τις αυτοσχέδιες σκεπές, σκίζοντάς τες, με τις ανθρωπιστικές οργανώσεις που δρουν μέσα στον καταυλισμό να προσπαθούν με κάθε τρόπο να βοηθήσουν… Αλλά μάταια.

Και πώς να βοηθήσουν όταν ο χώρος αυτός «στο μάτι του βοριά», όπως λένε και οι ντόπιοι, με τους ανέμους να τον «δέρνουν», μετατρέπεται έπειτα από κάθε βροχή σε έναν τεράστιο βούρκο όπου μέσα του συνωστίζονται ψυχές. Σίγουρα οι συνθήκες δεν μπορούν να συγκριθούν με αυτές της Μόριας, καθώς η παραγκούπολη που κάηκε πριν από μερικούς μήνες ήταν ένας εφιάλτης που δύσκολα μπορεί κανείς να ξαναζήσει οπουδήποτε στη γη.

Ωστόσο, παρότι το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου παρεμβαίνει συχνά με εργασίες που στοχεύουν στην καλυτέρευση των συνθηκών διαβίωσης προσφύγων και μεταναστών, η θέση αλλά και η φύση (αποτελείται κυρίως από αντίσκηνα) της δομής είναι τέτοια που οι όποιες καλές προθέσεις δεν αρκούν.

ΣΕ ΣΚΗΝΕΣ ΧΩΡΙΣ ΘΕΡΜΑΝΣΗ. Οπως περιγράφουν στα «ΝΕΑ» εργαζόμενοι σε ΜΚΟ, «οι σκηνές είναι καλοκαιρινές, δεν υπάρχει θέρμανση, τα ηλεκτρικά σώματα δεν δουλεύουν, ενώ τα – εκτεθειμένα – καλώδια βραχυκυκλώνουν σε καθημερινή βάση». Αλλωστε, οι θυελλώδεις άνεμοι που συχνά επικρατούν στην περιοχή αλλά και η βροχή που εισβάλλει στις σκηνές καθιστούν απαγορευτική τη λειτουργία θερμαντικών σωμάτων εντός των σκηνών, με τον κίνδυνο επανάληψης μιας νέας Μόριας να είναι πλέον ορατός. «Δεν είναι λίγες οι φορές που σκηνές έγιναν παρανάλωμα του πυρός μέσα σε ελάχιστα λεπτά και από θαύμα – μέχρι στιγμής- δεν έχουμε θρηνήσει θύματα», συνεχίζουν.

«Λόγω έλλειψης θέρμανσης, αναγκαζόμαστε να ανάβουμε φωτιές για να ζεσταθούμε. Οι ηλικιωμένοι, οι άρρωστοι και τα παιδιά χειροτερεύουν μέρα με τη μέρα λόγω της χαμηλής θερμοκρασίας και της υγρασίας», λέει στα «ΝΕΑ» ο Αχμέτ Μ., ένας εκ των διαμενόντων στον καταυλισμό.

Ηδη οι εικόνες μικρών παιδιών που κοιμούνται μέσα στις σκηνές, ενώ τα μποφόρ κουνάνε με δύναμη τα πανιά, κάνουν τον γύρο του κόσμου και μόνο για ανθρώπινες συνθήκες δεν μπορεί κανείς να μιλήσει, πολλώ δε μάλλον όταν αναφερόμαστε σε παιδιά τριών και τεσσάρων ετών. «Στην τελευταία δυνατή βροχόπτωση το νερό μπήκε στη σκηνή μου και παρέσυρε τα πάντα», περιγράφει από την πλευρά του ο Μ.Σ. Ο 33χρονος Αφγανός ζει με την οικογένειά του σε μία από τις περίπου 1.100 σκηνές του προσωρινού καταυλισμού.

Μέλη ανθρωπιστικών οργανώσεων καταγγέλλουν ότι οι υπεύθυνοι κρατικοί φορείς φάνηκαν εντελώς απροετοίμαστοι, καθώς το τελευταίο διάστημα που διαδοχικές κακοκαιρίες έπληξαν το νησί της Λέσβου δεν υπήρξε μέριμνα για την ανακούφιση τουλάχιστον των πλέον ευάλωτων. Μάλιστα, κατά τις ίδιες πηγές, υπάρχουν μέρες που η θερμοκρασία εντός της σκηνής είναι ίδια με την εξωτερική. «Γράψτε κάτι… Η κατάσταση είναι τραγική… Στην επόμενη κακοκαιρία θα θρηνήσουμε θύματα», συμπληρώνει εμφανώς απογοητευμένος ο Μ.Σ.

ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΣ ΣΕ ΕΘΝΟΤΗΤΕΣ. Το αρμόδιο υπουργείο, πάντως, αναγνωρίζει ότι «υπήρξαν και υπάρχουν προβλήματα», τα οποία όμως αντιμετωπίζονται με σειρά έργων σε εξέλιξη (αντιπλημμυρικά, καθαριότητας, επαρκέστερης ύδρευσης και ηλεκτροδότησης), ύψους 6,059 εκατ. ευρώ. Από τα λίγα θετικά – ίσως το μοναδικό – που εντοπίζουν, εν τω μεταξύ, εργαζόμενοι και διαμένοντες στην προσωρινή δομή είναι ο διαχωρισμός των φιλοξενουμένων σε εθνότητες, γεγονός που, μαζί με την αυξημένη αστυνόμευση, έχει οδηγήσει σε κατακόρυφη μείωση των επεισοδίων μεταξύ ατόμων από διαφορετικές χώρες, όπως συχνά συνέβαινε στο καμπ της Μόριας. Αυτό, βέβαια, συμπληρώνουν με νόημα δεν σημαίνει πως η βία έχει εξαλειφθεί.

Με δεδομένη την πρόθεση της κυβέρνησης η δομή αυτή να μεταφερθεί μέχρι τον Σεπτέμβριο σε μια μόνιμη-ελεγχόμενη εγκατάσταση, με ανθρώπινες συνθήκες διαβίωσης, εκτός αστικού ιστού, υπό την επιτήρηση της Ευρωπαϊκής Ενωσης, είναι προφανές ότι το Μαυροβούνι θα αποτελέσει παρελθόν. Το ζήτημα είναι πότε θα συμβεί αυτό.