Eνταση στις σχέσεις Ουάσιγκτον – Aγκυρας

Κυρώσεις εναντίον της Τουρκίας λόγω των S-400 ανακοίνωσε χθες το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ, στο πλαίσιο της «αντιμετώπισης των εχθρών της Αμερικής», προκαλώντας την οργή της Αγκυρας που απειλεί ακόμα και με αντίποινα την Ουάσιγκτον. Οι κυρώσεις που ανακοινώθηκαν στρέφονται εναντίον τεσσάρων τούρκων αξιωματούχων της τουρκικής Αμυντικής Βιομηχανίας, του προέδρου της Διεύθυνσης Αμυντικής Βιομηχανίας της τουρκικής Προεδρίας (SSB) Ισμαήλ Ντεμίρ και τριών ακόμα στελεχών, των Μουσταφά Ντενίζ, Σερχάτ Κέντζογλου και Φαρούτ Γιγίτ.  Στα μέτρα που ελήφθησαν περιλαμβάνονται πάγωμα περιουσιακών στοιχείων και περιορισμοί χορήγησης ταξιδιωτικών θεωρήσεων προς τα συγκεκριμένα πρόσωπα. Επίσης στις κυρώσεις περιλαμβάνεται και απαγόρευση έκδοσης από τις ΗΠΑ αδειών εξαγωγών και εξουσιοδοτήσεων στην τουρκική Αμυντική Βιομηχανία.

Ιδιαίτερα δηκτικός απέναντι στην Αγκυρα ήταν, σχολιάζοντας την εξέλιξη αυτή στο Τwitter, ο αμερικανός ΥΠΕΞ Μάικ Πομπέο, υπογραμμίζοντας ότι η Τουρκία παρά τις προειδοποιήσεις προχώρησε με την αγορά και τη δοκιμή του συστήματος των S-400 από τη Ρωσία, και σημειώνει ότι «οι σημερινές κυρώσεις αποδεικνύουν ότι οι ΗΠΑ θα εφαρμόσουν πλήρως τον νόμο Αντιμετώπισης των εχθρών της Αμερικής μέσω κυρώσεων (CAATSA)».

Οι ανακοινώσεις ακολούθησαν την υπερψήφιση του νομοσχεδίου του προϋπολογισμού για τον τομέα της Αμυνας των ΗΠΑ, τόσο από τη Βουλή των Αντιπροσώπων, όσο και από τη Γερουσία, στον οποίο και είχαν ενταχθεί οι κυρώσεις για την Αγκυρα.

Οι αντιδράσεις. Η Τουρκία αντέδρασε με μία οργισμένη ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών, που κάνει λόγο για μονομερείς κυρώσεις και άρνηση των ΗΠΑ να αποδεχθούν την πρόταση της Αγκυρας για επίλυση του ζητήματος μέσω διαλόγου και διπλωματίας με τρόπο που αρμόζει μεταξύ δύο συμμάχων, κάτι το οποίο είναι σύμφωνα με την ανακοίνωση ενάντια σε κάθε είδους λογική. Η Τουρκία, προειδοποιεί το ΥΠΕΞ, θα λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα απέναντι στην εν λόγω απόφαση, η οποία όπως διαμηνύει θα έχει αρνητικές συνέπειες στις σχέσεις Αγκυρας – Ουάσιγκτον…

Για αλαζονική στάση των ΗΠΑ απέναντι στο διεθνές δίκαιο μίλησε από την πλευρά του ο ρώσος ΥΠΕΞ, Σεργκέι Λαβρόφ, σύμφωνα με το τουρκικό πρακτορείο Ανατολού, ενώ ο Ισμαήλ Ντεμίρ δήλωσε δέσμευση για μία πλήρως ανεξάρτητη αμυντική βιομηχανία, υπό την ηγεσία του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Υποστήριξε δε ότι οι αποφάσεις των ΗΠΑ δεν θα αλλάξουν ούτε τη δική του θέση ούτε θα αποτρέψουν την τουρκική βιομηχανία από τον σκοπό της.

Σε ανακοίνωση του ΥΠΕΞ σημειώνεται ότι «η Ελλάδα ως χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ παρατηρεί με ικανοποίηση» την ανακοίνωση του αμερικανικού ΥΠΟΙΚ για την επιβολή κυρώσεων στη διεύθυνση της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας.

Νωρίτερα ο Ερντογάν σε δηλώσεις του μετά τη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου είχε εκφράσει την προσδοκία οι ΗΠΑ, ως νατοϊκός σύμμαχος, να υποστηρίξουν την Τουρκία και να μην της επιβάλουν κυρώσεις, δηλώνοντας «αναστατωμένος» για το ότι η Ουάσιγκτον προχώρησε στη διαδικασία. Υποστήριξε ωστόσο ότι ούτε οι κυρώσεις των ΗΠΑ, ούτε της ΕΕ θα αποτρέψουν την Τουρκία από το να υπερασπιστεί τα δικαιώματά της.

Πυρά κατά της Ελλάδας. Εν τω μεταξύ τα πυρά του εναντίον της Ελλάδας έστρεψε για ακόμα μία φορά χθες ο υπουργός Αμυνας της Τουρκίας, Χουλουσί Ακάρ, και ενώ η Αγκυρα την Κυριακή είχε προχωρήσει σε έξι αντι-navtex ζητώντας αποστρατιωτικοποίηση έξι νησιών του Αιγαίου, με αφορμή ασκήσεις που είχε ανακοινώσει η ελληνική πλευρά. Ο Ακάρ κατήγγειλε την ελληνική πλευρά για «παρενόχληση» καθώς όπως είπε εξέδωσε δεκάδες navtex το τελευταίο τρίμηνο τις οποίες δεν χρησιμοποίησε, κάτι που όπως είπε αντίκειται στις σχέσεις καλής γειτονίας. Ισχυρίστηκε δε ότι η Τουρκία δεν επιβουλεύεται την κυριαρχία και τα δίκαια κανενός, αντίθετα είναι υπέρ του διαλόγου και τις εξεύρεσης πολιτικών λύσεων στα προβλήματα, κατηγορώντας την Αθήνα για αποφυγή του διαλόγου, καθώς, όπως είπε, η Αγκυρα είπε ναι σε κάθε δυνατή διαπραγμάτευση. Διεμήνυσε ωστόσο για άλλη μία φορά ότι η στάση της Τουρκίας δεν είναι συμβιβασμός, καθώς η Αγκυρα θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τα δικαιώματά της στην περιοχή, κατηγόρησε Ελλάδα και Κύπρο για ανάρμοστες ενέργειες, στηλιτεύοντας και τα πολυμερή σχήματα συνεργασίας, ενώ υποστήριξε ότι η Αθήνα πρέπει να καταλάβει ότι είναι αδιέξοδο να εναποθέτει τις ελπίδες της στην ΕΕ ή να χτυπά άλλες πόρτες…

Η Τουρκία εμφανίζεται να ερμηνεύει ως «ανοχή» την αδυναμία της ΕΕ για αποφάσεις, ενώ η Αθήνα ετοιμάζεται για επόμενη ενδεχόμενη κίνηση της Αγκυρας, με τις Ενοπλες Δυνάμεις να παραμένουν σε επιφυλακή για οποιαδήποτε πρόκληση.