Καταλυτικός ο ρόλος του στην οργάνωση της ταχυδρομικής υπηρεσίας στην Ελλάδα

Μία προσωπικότητα που συνέβαλε καταλυτικά στην οργάνωση της ταχυδρομικής υπηρεσίας στην Ελλάδα και που διαδραμάτισε ιδιαίτερο ρόλο στην ιστορία των ευρωπαϊκών ταχυδρομείων ήταν ο Δημητσανιώτης Θεόδωρος Λεονάρδος. Ηταν έμπορος στην Κωνσταντινούπολη, ο οποίος έφτασε στην Ελλάδα το 1821 για να λάβει μέρος στην Επανάσταση.

Το έτος 1828 υπηρετούσε στο επιτελείο γραμματέων του Κολοκοτρώνη, όταν κλήθηκε από τον Καποδίστρια να αναλάβει τη θέση του υποδιοικητή του Γενικού Ταχυδρομείου λόγω των ειδικών γνώσεων που είχε αποκτήσει κατά τη διάρκεια των σπουδών του στην Αγγλία. Αρκετά χρόνια αργότερα, το 1855, αναλάμβανε τη διοίκηση του Ταχυδρομείου, σε μια περίοδο που σχεδόν τα πάντα στις ταχυδρομικές υπηρεσίες ήταν αρρύθμιστα. Υστερα από προσπάθειες του Λεονάρδου, το 1861, επί πρωθυπουργίας Δεληγιάννη, η Ελλάδα συνδέεται ταχυδρομικά και με τις πέντε ηπείρους ενώ λίγο αργότερα ο ίδιος γίνεται γνωστός παγκοσμίως μέσα από μία «επαναστατική» συμφωνία που επιτυγχάνει: τη διμερή σύμβαση μεταξύ Ελλάδας και Ιταλίας, σύμφωνα με την οποία η χώρα αποστολής είναι εκείνη που εισπράττει τα ταχυδρομικά τέλη και η χώρα προορισμού υποχρεούται να κάνει διανομή με αμοιβαιότητα. Πάνω σε αυτήν τη συμφωνία στηρίχτηκε και η Παγκόσμια Ταχυδρομική Ενωση που ιδρύθηκε στη Βέρνη της Ελβετίας το 1874.

Ταχυδρομικά γραφεία στο εξωτερικό. Το πρώτο γραμματόσημο κάνει την εμφάνισή του σε επιστολές και ταχυδρομικά δέματα που κυκλοφορούν στην Ελλάδα την 1η Οκτωβρίου 1861. Είναι ένα μικρό, έγχρωμο, γραμματόσημο φιλοτεχνημένο με χαρακτικό του Γάλλου Αλμπέρ Μπαρ που θεωρείται αριστουργηματικό: την κεφαλή του Ερμή, σε δεξί προφίλ, μέσα σε στρογγυλό πλαίσιο.

Την ίδια χρονιά, σύμφωνα με καταγραφές του Θεόδωρου Λεονάρδου, στην επικράτεια λειτουργούν ήδη 92 ταχυδρομικά γραφεία και άλλα 11 στο εξωτερικό: τα περισσότερα βρίσκονται στην Τουρκία, τρία στις παραδουνάβιες ηγεμονίες και ένα στην Αίγυπτο, όπου μέχρι τότε την ελληνική αλληλογραφία διακινούσαν τα γαλλικά ταχυδρομεία. Ο Θεόδωρος Λεονάρδος αναφέρει, επίσης, πως την ίδια εποχή η ταχυδρομική υπηρεσία απασχολούσε 113 εφίππους, 21 πεζούς, τρεις άμαξες και 12 φορτηγά ζώα.

Στην Αθήνα το πρώτο ταχυδρομικό γραφείο ιδρύθηκε επί των οδών Κυδαθηναίων και Αγγέλου Γέροντα στην Πλάκα ενώ λίγο αργότερα μετακόμισε στην οδό Ευριπίδου και από εκεί στην οδό Αθηνάς.

Το τρένο θα ενταχθεί για πρώτη φορά στην υπηρεσία του Ταχυδρομείου το 1869 ενώ το 1892 στις αρμοδιότητές του θα συμπεριληφθούν ο τηλέγραφος και η τηλεφωνία με αποτέλεσμα τη δημιουργία των 3Τ. Μερικά χρόνια αργότερα, στα τέλη του 19ου αιώνα τα Ελληνικά Ταχυδρομεία θα κατακτήσουν και μια παγκόσμια πρωτιά: Θα εκδώσουν την πρώτη, σε ολόκληρο τον κόσμο, σειρά αναμνηστικών γραμματοσήμων με αθλητικό θέμα, εμπνευσμένα από τους Ολυμπιακούς Αγώνες που τελούνται εκείνο το έτος στην Αθήνα.