Δύο αντίθετες πορείες προς τον αντισυστημισμό

Το πολιτικό «ταμείο» της φετινής επετείου του Πολυτεχνείου έφερε την αξιωματική αντιπολίτευση σε μια θέση εντός, εκτός και επί τα αυτά. Και το ΚΚΕ, σε μια νέα έκφραση αντισυστημικότητας με επιμονή να σπάσει την απαγόρευση της πορείας. Το κοινό κείμενο ΚΚΕ – ΣΥΡΙΖΑ – ΜέΡΑ25 κατά της κυβερνητικής τακτικής ξάφνιασε πολλούς, αν και τελικώς ως τακτική διαβάστηκε από τους γνωρίζοντες, αφού η ίδια η ημέρα της επετείου ξεχώρισε τους δρόμους των κομμάτων και άρα τη στρατηγική τους από εδώ και πέρα. Οι δύο διαφορετικές κατευθύνσεις των ΣΥΡΙΖΑ και ΚΚΕ προς τον αντισυστημισμό είναι ένα νέο δεδομένο στο φόντο της πανδημίας. Τάση, που θα επικαιροποιηθεί προσεχώς.

ΣΥΡΙΖΑ

Εντός, εκτός και επί τα αυτά

Το παρασκήνιο λέει πως η Κουμουνδούρου μέτρησε μέρες πριν από την επέτειο μια τάση: πως ακόμη και ο αμιγώς κόσμος της Αριστεράς ήταν επιφυλακτικός με μαζικά καλέσματα για την πορεία του Πολυτεχνείου λόγω της αναζωπύρωσης της πανδημίας και του κινδύνου για τη Δημόσια Υγεία. Προσθέστε εδώ και τη θεσμική στροφή του Αλέξη Τσίπρα που σε όλο το δεύτερο κύμα του ιού έχει επιλέξει να πάει με τη γραμμή του Ανδρέα Ξανθού και άρα με προσοχή απέναντι στην επιστημονική επιτροπή. Ετσι από την αρχή δεν υπήρχε μαζικό κάλεσμα του ΣΥΡΙΖΑ για την πορεία παρά μόνον συμβολική απόδοση τιμής στο πρώην ΕΑΤ – ΕΣΑ και μάλιστα με συμμετοχή πολλών στελεχών και επικεφαλής τον πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ. Τα δεδομένα μετέβαλε η ανακοίνωση της απαγόρευσης των συναθροίσεων. Η Κουμουνδούρου δεν άλλαξε τη θέση της, δεν κάλεσε στην πορεία, για παράδειγμα, άλλαξε όμως τη ρητορική της έναντι της κυβέρνησης και ειδικότερα έναντι του υπουργού Προστασίας του Πολίτη Μιχάλη Χρυσοχοΐδη. Εφτασε μάλιστα να υπογράφει το κείμενο του ΚΚΕ για καταδίκη της απαγόρευσης ενώ μια σειρά από στελέχη της, και βέβαια ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, επιδόθηκαν σε σκληρές δηλώσεις για αντισυνταγματικότητα. Η βάση του κόμματος έβραζε, όμως η ηγεσία δεν μετατόπισε την παρουσία της. Θα πήγαινε στο ΕΑΤ – ΕΣΑ με μέτρα προστασίας και τέλος. Το έκανε. Οι πιο σκεπτικιστές κατά του ΣΥΡΙΖΑ θεώρησαν πως απλώς κρύφτηκε πίσω από το ΚΚΕ, αφήνοντάς το πάντως μόνο του να επιδοθεί στον ακτιβισμό του. «Στάση ενός κόμματος εξουσίας είναι αυτή», λέει συριζαϊκή πηγή. Που πάντως, είναι ενδεικτική ενός κλίματος του υψηλού επιτελείου του κόμματος που δεν ήθελε να καταγραφεί απειθαρχία στο φόντο πανδημίας αλλά να εκτεθεί και η κυβέρνηση με την ένταση της καταστολής της.

Και εκεί που άλλες χρονιές ο κυβερνητικός ΣΥΡΙΖΑ άκουγε αποδοκιμασίες διαδηλωτών όταν έφτανε στην αμερικανική πρεσβεία, στην Κουμουνδούρου αποτιμούν θετικά τη φετινή επέτειο που και θεσμικούς τους κατέγραψε και τους έφερε κοντά με ένα πιο αριστερόστροφο ακροατήριο. Βέβαια, μια άλλη ανάγνωση – εξ αριστερών – είδε την όλη στάση του ΣΥΡΙΖΑ ενοχική ή και υποκριτική, αφού την ώρα που έλεγε σε όλους τους τόνους πως θα σεβαστεί τα μέτρα προστασίας για τον Covid-19 και δεν θα συμμετάσχει μαζικά στην επέτειο, την ίδια ώρα έθετε εαυτόν κατά της απαγόρευσης της πορείας. Μια ακόμη παράμετρος που υπάρχει στα του ΣΥΡΙΖΑ και της στάσης του είναι πως θεωρούν οι επιτελείς του Τσίπρα ότι το ΚΙΝΑΛ εκτέθηκε με τη μη υπογραφή του κοινού κειμένου των τριών κομμάτων κατά της απαγόρευσης και πως ενισχύθηκε ένα ρήγμα στο εσωτερικό του και μια δυσαρέσκεια στο πιο λαϊκό και αριστερό κομμάτι της βάσης του. Το βέβαιο είναι πως άλλη τακτική συμπόρευση με την Αριστερά είναι δύσκολο να υπάρξει. Αν και σε τακτικό επίπεδο στον ΣΥΡΙΖΑ πιστεύουν πως είναι αναγκαία και ωφέλιμη.

ΚΚΕ

Χωρίς εσένα γρανάζι δεν γυρνά

Η μισή μέρα κατά τη 17η Νοέμβρη έμοιαζε με τον εορτασμό της Πρωτομαγιάς της πανδημίας απ’ το ΚΚΕ. Και η άλλη μισή είχε ένταση και ανυπακοή με τη σύγκρουση με την αστυνομία στα Προπύλαια, τις προσαγωγές μελών του κόμματος και την καταγγελία των δικηγόρων του Περισσού για άγρια καταστολή. Η εικόνα του ίδιου του Δημήτρη Κουτσούμπα να μιλάει οργισμένος με επικεφαλής των αστυνομικών είναι ενδεικτική. Είναι γνωστό πως το ΚΚΕ μια παρουσία στην επέτειο του Πολυτεχνείου θα την είχε φέτος, έτσι κι αλλιώς. Κάλεσμα σε πορεία βέβαια δεν έκανε. Τα στελέχη του δε, ξεκαθάριζαν σε όλους τους δημοσιογράφους πως και τα μέτρα θα τηρηθούν – α λα Πρωτομαγιά με αποστάσεις και μάσκες – και επιλεκτικό κάλεσμα θα γινόταν. Τελικά όλα άλλαξαν με την απαγόρευση. Ετσι το υπόλοιπο μισό της 17ης Νοέμβρη είχε προσυγκέντρωση στελεχών του ΚΚΕ στα Προπύλαια, με παρούσα και όλη σχεδόν την ΚΟ του κόμματος και τον ΓΓ της ΚΕ του. Είχε προηγηθεί κείμενο που διακίνησε το ΚΚΕ και που βρέθηκαν να υπογράφουν οι δύο ΚΟ άλλων κομμάτων (ΣΥΡΙΖΑ, MεΡΑ25), μαζικοί φορείς, πολίτες αλλά και στελέχη της Λαϊκής Ενότητας. Κι όμως η λογική του ΚΚΕ δεν κινήθηκε πάνω σε μια βάση «αριστερής ενότητας». Το είπε καθαρά και ο έμπειρος βουλευτής του Περισσού, Χρήστος Κατσώτης (Παραπολιτικά): «Το ΚΚΕ μελετά την ιστορία του, τη δράση του και ξέρετε καλά ότι δεν θα πέσει σε αυτόν τον πόθο που έχει ο ΣΥΡΙΖΑ να γίνει ουρά του. Το ΚΚΕ πήρε μια πρωτοβουλία, μια κοινή ανακοίνωση ενάντια σε αυτή τη συγκεκριμένη πράξη της απαγόρευσης δεν έχει καμία σχέση με την κοινή πορεία με τον ΣΥΡΙΖΑ». Το ΚΚΕ στο υπόλοιπο της μισής μέρας της 17ης Νοέμβρη πρωταγωνίστησε σε ένταση με την αστυνομία, σε υψηλούς τόνους και σε οξύτατη κριτική κατά της κυβέρνησης και της στάσης της.

Το καταλάβαινες από τη ρητορική των δικηγόρων των προσαχθέντων μελών του κόμματος στη ΓΑΔΑ, μέχρι τις δηλώσεις των Παφίλη ή Κουτσούμπα. «Στην πράξη ακυρώθηκε η απαγόρευση και ο αυταρχισμός, οι διαδηλωτές με όλα τα μέσα προστασίας διατράνωσαν το μήνυμα πως ο αγώνες για υγεία και δικαιώματα ούτε αναβάλλεται ούτε μπαίνει στον γύψο», τόνισε ο Νίκος Σοφιανός, μέλος του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, μιλώντας χθες επίσης στο MEGA. Σημείωσε ότι η κυβέρνηση επέλεξε να απαντήσει «με όργιο καταστολής σε συμβολικές κινήσεις, στις οποίες τηρούνταν τα απαραίτητα μέτρα προστασίας της υγείας σε αντίθεση με την υγειονομική βόμβα των χιλιάδων αστυνομικών που ήταν σε κατάσταση συνωστισμού».

Πολλοί αναρωτήθηκαν τι έκανε το ΚΚΕ να σπάει τη συνήθη θεσμική στάση του. Αλλοι πάλι αναρωτιόντουσαν γιατί δυναμίτισε την αστική νομιμότητα. Προφανώς δεν θυμούνται πως ο Περισσός ανά τακτά διαστήματα έχει έλθει σε σύγκρουση με την Αστυνομία όταν εκτιμά πως υπάρχει ποιοτική μεταβολή της καταστολής (επίσκεψη Κλίντον, ναυτεργατικές απεργίες το 2002 κ.λπ.). Ξεχνούν επίσης πως για το ΚΚΕ το μαζικό κίνημα είναι ταυτοτικό αλλά και καθοριστικό να μετρά την κάθε φορά στρατηγική του.