Ο Μπάιντεν, η Ευρώπη και ο κόσμος

Αν και με διαδικαστικές δυσκολίες, η επικράτηση του Τζο Μπάιντεν στις προεδρικές εκλογές των ΗΠΑ είναι τελικά πραγματικότητα. Η νίκη του ήχησε σαν επαναφορά στην τάξη των πολιτικών πραγμάτων στις Ηνωμένες Πολιτείες και τον κόσμο. Η αβεβαιότητα των συμμάχων μειώνεται και η Ευρώπη αισθάνεται ότι ο νέος πρόεδρος δεν θα αποστρέψει το πρόσωπο από αυτά που την αφορούν. Εστω και αν από τις μέρες της προεδρίας Ομπάμα φαινόταν πως το ενδιαφέρον της Ουάσιγκτον είχε στραφεί πια σε πεδία πολύ πέρα από τη Γηραιά Ηπειρο. Οπως το είχε περιγράψει πριν δεκαετίες στη «Μεγάλη σκακιέρα» ο Ζμπίγκνιου Μπρεζίνσκι.

Η Δύση, στο σύνολό της, υποδέχτηκε την εκλογή Μπάιντεν με τα συνηθισμένα συγχαρητήρια. Αξίζει όμως να δούμε τις λίγες λέξεις της λιτής ανάρτησης Μακρόν για τον νέο αμερικανό πρόεδρο: «Εχουμε πολλά να πράξουμε για να αντιμετωπίσουμε τις σημερινές προκλήσεις. Ας δουλέψουμε μαζί». Η στενή συνεργασία ΗΠΑ και ΕΕ ήταν αισθητά απούσα στα χρόνια της τετραετίας που λήγει στις 20 Ιανουαρίου. Οι σύμμαχοι – ακόμα και οι πιο «δεμένοι» στο αμερικανικό άρμα – βρίσκονταν σε  κενό ενημέρωσης για το τι ήθελε και τι θα έπραττε η Ουάσιγκτον.  Η σημερινή τροπή δίνει λαβή στη Δύση να πιστεύει πως οι καλές μέρες είναι μπροστά της. Μένει ο νέος πρόεδρος, πέρα από την επιθυμία του να επανενώσει την Αμερική, να πετύχει το ίδιο και με τη Δύση. Οι προκλήσεις είναι διάσπαρτες στην υφήλιο. Δεν εστιάζονται μόνο στην Πιονγκγιάνγκ, το Πεκίνο, τη Θάλασσα της Κίνας και την Τεχεράνη. Πολλές από αυτές είναι στα σύνορα των πιο κοντινών συμμάχων των ΗΠΑ, στα όρια της Ευρώπης. Μιας Ευρώπης που, πέρα από τη ρωσική ενεργειακή εξάρτηση, έχει να αντιμετωπίσει την επιθετική επέκταση της τουρκικής βουλιμίας σε άγνωστα, μέχρι σήμερα, νερά. Συμπράττοντας με τη Μόσχα, η Τουρκία «εγκαταστάθηκε» στη Συρία και το Ιράκ ενώ συνεργάζεται με την Τεχεράνη. Η Ουάσιγκτον, μαζί με την Ευρώπη, έχει να αντιμετωπίσει την υπαρκτή τουρκική απειλή όχι μόνο στην Ασία, αλλά και στην Ανατολική Μεσόγειο. Εμπρακτη περιφρόνηση του διεθνούς δικαίου, ένταση με το Ισραήλ, απειλές πολέμου κατά της Ελλάδας, απροσχημάτιστη καταπάτηση των δικαίων της Κύπρου, ένταση με την Αίγυπτο, επέμβαση στα εσωτερικά της Λιβύης. Με στρατό και όπλα! Και με προοπτική να εγκατασταθεί και εκεί και να απαιτεί στο εξής ρόλο ενεργό στο ενεργειακό και το Μεταναστευτικό της Λιβύης, αλλά και πολύ πέρα από αυτά. Με απαιτήσεις στην καρδιά της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Η διοίκηση Μπάιντεν δεν θα έχει το μαγικό ραβδί που θα ισορροπήσει τα πάντα. Δεν πρόκειται να συγκρουστεί με την Τουρκία. Θα προσπαθήσει μάλλον να οδηγήσει την Αγκυρα στην οδό της δυτικής ομαλότητας αποδεχόμενη ίσως κάποιες από τις τουρκικές απαιτήσεις. Η έγνοια της Αθήνας και οι προσπάθειές της από τώρα πρέπει να είναι στραμμένες προς την κατεύθυνση της συνεννόησης με τον καινούργιο πρόεδρο και το επιτελείο του ώστε οι τουρκικές απειλές και οι φόβοι μας για αναθεωρήσεις όχι απλώς να κοπάσουν, αλλά να ανατραπούν.

Ο Γιώργος Κακλίκης είναι πρέσβης επί τιμή