Τα 12 ναυτικά μίλια και το κύμα της εσωτερικής αντιπαράθεσης

Η πάγια ελληνική θέση έμεινε ίδια για όλες τις προηγούμενες κυβερνήσεις: η Ελλάδα διατηρεί το δικαίωμα επέκτασης των χωρικών υδάτων της στα 12 μίλια και θα το ασκήσει όποτε το θεωρήσει σκόπιμο. Για κάποιους, το «όποτε» ήρθε με την τελευταία παράνομη NAVTEX της Τουρκίας. Αυτοί οι κάποιοι προέρχονταν κυρίως από την αντιπολίτευση.

Ο πρώτος που έβαλε στην ατζέντα την ανάγκη για άμεση επέκταση στα 12 μίλια ήταν ο ΣΥΡΙΖΑ, μιλώντας για τις περιοχές στα νότια της Κάσου, της Καρπάθου, της Ρόδου και στο σύμπλεγμα του Καστελλόριζου. «Δεν υπάρχει άλλος δρόμος», είπε ο Αλέξης Τσίπρας (Real FM), δίνοντας έμφαση στην ανάληψη διπλωματικών πρωτοβουλιών πίεσης και αποφεύγοντας να μιλήσει ευθέως για αποτροπή. Τη δυνατότητα επέκτασης στα 12 μίλια έβαλε στην κριτική του και το Κίνημα Αλλαγής, με τη λογική πως αυτό μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως διαπραγματευτικό χαρτί – με τη Φώφη Γεννηματά, ωστόσο, να κάνει λόγο για επιχειρησιακή και διπλωματική ετοιμότητα, δηλώνοντας πως για την Αθήνα «κατακόκκινη γραμμή» είναι το όριο των 12 μιλίων. Σε άλλη γραμμή κινήθηκε το ΚΚΕ, με τον Δημήτρη Κουτσούμπα να τονίζει πως μια ενδεχόμενη επέκταση σ’ αυτή τη φάση «δεν εξυπηρετεί τα εθνικά συμφέροντα» και μπορεί να φέρει τα ακριβώς αντίθετα αποτελέσματα από τα αναμενόμενα.

Η κυβερνητική στάση. Η επιμονή στα 12 μίλια είναι πάντως μια αντιπολιτευτική επιλογή που επιτρέπει την κριτική στην κυβέρνηση από όσους θεωρούν πως ο Κυριάκος Μητσοτάκης εμφανίζεται υπερβολικά υποχωρητικός στην τουρκική προκλητικότητα. Από την άλλη, δίνει την ευκαιρία στην κυβέρνηση να τονίσει τη στάση που έχει κρατήσει όλο το προηγούμενο διάστημα, η οποία δεν έχει επιθετικά χαρακτηριστικά. Εξαρχής, άλλωστε, έχει καταστήσει σαφές πως θέλει να λύσει το θέμα της τουρκικής προκλητικότητας ακολουθώντας αυστηρά τη διπλωματική οδό. Οι προτροπές του ΣΥΡΙΖΑ και του Κινήματος Αλλαγής έδωσαν, επομένως, την ευκαιρία στο Μέγαρο Μαξίμου να τους κατηγορήσει για υπερπατριωτικές κορόνες.

«Η κόκκινη γραμμή είναι η εθνική κυριαρχία, και όταν λέμε εθνική κυριαρχία εννοούμε αυτονοήτως τα εθνικά χωρικά ύδατα τα οποία σήμερα είναι προσδιορισμένα στα 6 ναυτικά μίλια», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Γιώργος Γεραπετρίτης (Alpha), προσπαθώντας να εξηγήσει την κυβερνητική θέση. Η δήλωση, όμως, έγινε αντικείμενο νέας κριτικής – τόσο ο ΣΥΡΙΖΑ όσο και το Κίνημα Αλλαγής κατηγόρησαν τον υπουργό Επικρατείας πως στην ουσία μετέτρεψε την ελληνική θέση, η οποία θα μπορούσε να ερμηνευθεί από την Τουρκία ως «πράσινο φως» σε ενδεχόμενες έρευνες του «Ορούτς Ρέις» εντός του ορίου των 12 μιλίων στο Καστελλόριζο. Ισως γι’ αυτό, μιλώντας για να ακουστεί και στην τουρκική πλευρά, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος διευκρίνισε πως ναι μεν η «κόκκινη γραμμή» είναι τα 6 μίλια (συστήνοντας σε Τσίπρα και Γεννηματά να είναι πιο προσεκτικοί στις τοποθετήσεις τους), αλλά παράλληλα η Ελλάδα διατηρεί το δικαίωμα επέκτασης.

Ολες οι πλευρές παίρνουν ως δεδομένο πως η τουρκική πλευρά επιζητεί ένα θερμό επεισόδιο, θεωρούν πως η Αγκυρα περιμένει από την Αθήνα να κάνει το λάθος. Οπως κάθε φορά που τα εθνικά θέματα μπαίνουν στον πυρήνα της συζήτησης, όμως, η πολιτική αντιπαράθεση επικεντρώνεται στα μηνύματα που δίνονται στην απέναντι πλευρά. Αυτό, εκτιμούν στην αντιπολίτευση, αλλάζει μόνο μέσω Συμβουλίου Πολιτικών Αρχηγών. Μια συζήτηση που έχει λήξει από τη στιγμή που η κυβέρνηση έχει επιλέξει να ενημερώνει τους αρχηγούς είτε με τετ α τετ συναντήσεις είτε μέσω του Νίκου Δένδια.