Κάηκε ο διάλογος

Αυτή τη φορά δεν ήταν μόνον η Γαλλία και οι ΗΠΑ. Ακόμα και η Γερμανία ενοχλήθηκε από την κίνηση της Τουρκίας να στείλει ξανά το ερευνητικό της σκάφος στο Καστελλόριζο που βρίσκεται υπό πολιορκία. Οι απαράδεκτες Βρυξέλλες, πάλι, εξακολουθούν να κάνουν προκλητικά τον βλάκα. Αυτή είναι η δεύτερη φορά που οι Τούρκοι αδειάζουν τους Γερμανούς. Η πρώτη ήταν στο αρχικό στάδιο, όταν ο Τσαβούσογλου γνωστοποίησε τις μυστικές ακόμα τότε επαφές των εκπροσώπων των δύο κυβερνήσεων στη γερμανική πρωτεύουσα προκαλώντας αμηχανία στην Αθήνα και σχεδόν οργή στο Βερολίνο. Τότε οι διαμεσολαβητές απέδωσαν στην τουρκική ενέργεια χαρακτήρα μεμονωμένου γεγονότος. Ισως δεν είχαν κατανοήσει ακόμα ότι αυτός είναι ο πάγιος τρόπος με τον οποίο εννοεί η Τουρκία τις διεθνείς σχέσεις. Οτι δεν σέβεται ούτε τον λόγο, ούτε την υπογραφή της, ούτε τους τρόπους λειτουργίας του δυτικού, τουλάχιστον, κόσμου.

Οι Τούρκοι χάλασαν τη σούπα και ο Μάας δεν πάει στην Αγκυρα. Είναι μία πρόοδος. Αλλά όχι αρκετή. Κάθε άλλο. Οι Γερμανοί ίσως δεν έχουν τριβή με την τουρκική διπλωματική «σχολή». Ομως αυτό δεν επιτρέπει να αγνοείται η πραγματικότητα. Ακόμα περισσότερο, δεν επιτρέπεται αυτό στην Ελλάδα, η οποία όχι μόνον δεν έχει τέτοιου είδους «άλλοθι», αλλά είναι και η χώρα που θίγεται άμεσα από την τουρκική επιθετικότητα. Η αυταπάτη ενός τίμιου και παραγωγικού διαλόγου με την Τουρκία έχει ήδη καταρρεύσει πριν καλά καλά αυτός ξεκινήσει. Και αυτό η κυβέρνηση οφείλει πρώτα να το κατανοήσει η ίδια και στη συνέχεια να το καταστήσει οριστικά σαφές σε όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη. Δεν αρκεί η περιπτωσιολογία της στιγμής. Δεν γίνεται η Τουρκία να συνεχίζει να προκαλεί με τέτοια ένταση και συχνότητα όπως ήδη κάνει και μετά από τις διαδικασίες επανέναρξης του διαλόγου και η ελληνική πλευρά να μένει στη θέση ότι κάθε φορά μπορεί να γίνει μία «επανεκκίνηση» μόλις οι Τούρκοι μαζευτούν για λίγο. Πολύ περισσότερο, δεν νοείται να εξελίσσεται διάλογος και τέτοιου είδους διερευνητικές επαφές, όταν δεν μαζεύονται καν. Αν η Ελλάδα αποδεχθεί για τον εαυτό της αυτό το status συνομιλητή δεν θα συμπεριφέρεται πλέον ως κράτος, αλλά ως σάκος του μποξ.

Ολα αυτά ισχύουν για έναν ακόμα λόγο που δεν έχει προσεχθεί όσο είναι απαραίτητο – και που προδήλως δεν αρέσει στην κυβέρνηση. Στην ανακοίνωση που εξέδωσε το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών για τη νέα έξοδο του ερευνητικού σκάφους αναφέρει ρητά ότι: «Το Oruç Reis συνεχίζει τις σεισμικές ερευνητικές του δραστηριότητες από εκεί που σταμάτησε πριν από ένα μήνα για συντήρηση και επισκευή». Η τουρκική ανακοίνωση συνεχίζει λέγοντας ότι «οι δραστηριότητες, οι οποίες θα διαρκέσουν έως τις 22 Οκτωβρίου 2020, βρίσκονται εντελώς εντός της τουρκικής υφαλοκρηπίδας». Αναφέρει ακόμα ότι «η προσδοκία μας από την Ελλάδα είναι να αποσύρει τους μαξιμαλιστικούς ισχυρισμούς που είναι αντίθετοι με το διεθνές δίκαιο. Οφείλει να τερματίσει τις ασκήσεις και τις στρατιωτικές δραστηριότητες που αυξάνουν την ένταση στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο και να ξεκινήσει ειλικρινή διάλογο μαζί μας, ειδικά σε ό,τι αφορά στις διερευνητικές επαφές».

Η Αγκυρα αδειάζει σκληρά και αμετάκλητα την Αθήνα: ξεκαθαρίζει ότι το σκάφος της έκανε σεισμικές έρευνες, ενώ η ελληνική κυβέρνηση έκανε ό,τι μπορούσε να πείσει για το αντίθετο. Και τώρα βγαίνει για να συνεχίσει. Οπως είχε προαναγγελθεί άλλωστε. Ηδη επιβάλλει ακόμα πιο επιθετικά τετελεσμένα, ενώ θεωρεί την επιστροφή σε αυτά όχι πρόκληση αλλά προϋπόθεση διαλόγου. Η κυβέρνηση δεν μπορεί να υποκρίνεται άλλο ότι δεν καταλαβαίνει. Ούτε να κρύβεται πάλι πίσω από (α)διάφορους τρίτους. Οφείλει να αντιδράσει. Και θα απαξιωθεί αμετάκλητα αν μιλήσει ξανά για διάλογο.