«Η διάσωση ζωών δεν μπορεί να τιμωρείται ή να στιγματίζεται»

Την ολιγωρία στη διάσωση μεταναστών που κινδυνεύουν στη Μεσόγειο καταγγέλλει το πλήρωμα του πλοίου διάσωσης που χρηματοδοτείται από τον βρετανό street artist Banksy. Το πλοίο βρέθηκε λίγο πριν κηρύξει «κατάσταση έκτασης ανάγκης», αφότου το πλήρωμα έσωσε περίπου 200 μετανάστες στα ανοιχτά των ακτών της Λιβύης, ενώ οι ευρωπαϊκές Αρχές αγνοούσαν επί δύο ημέρες το αίτημα για βοήθεια.

Το σκάφος που ονομάζεται «Louise Michel» (προς τιμήν μιας Γαλλίδας και αναρχικής του 19ου αιώνα) απέπλευσε μυστικά στις 18 Αυγούστου από το ισπανικό λιμάνι Μπουριάνα, κοντά στη Βαλένθια, και τώρα βρίσκεται στην Κεντρική Μεσόγειο, αφότου την Πέμπτη διέσωσε 89 άτομα, μεταξύ των οποίων 14 γυναίκες και 4 παιδιά. Την Παρασκευή, το πλήρωμα των ευρωπαίων ακτιβιστών ανταποκρίθηκε στο SOS που εξέπεμψε το «Moonbird», ένα αεροσκάφος που εντοπίζει βάρκες οι οποίες κινδυνεύουν να βουλιάξουν στην περιοχή – ενημέρωσε ότι ένα φουσκωτό δεν κινείται και είχε αρχίσει να μπάζει νερά.

«Το “Louise Michel” έσπευσε στην περιοχή», είπε ο εκπρόσωπος του σκάφους. «Μοιράσαμε 130 σωσίβια στους επιβαίνοντες για να είναι ασφαλείς». Το φουσκωτό βρισκόταν στη ζώνη ευθύνης της Μάλτας – υπήρχε ήδη ένας νεκρός και αρκετοί άλλοι υποφέρουν από εγκαύματα και τραυματισμούς, έχοντας περάσει αρκετές μέρες στη θάλασσα. Νωρίτερα, το πλήρωμα του «Moonbird» είχε ειδοποιήσει τις ευρωπαϊκές Αρχές για την κατάσταση, όμως, σύμφωνα με καταγγελίες τους, ούτε οι μαλτέζικες ούτε οι ιταλικές Αρχές αντέδρασαν όπως έπρεπε. Οι ακτιβιστές κατήγγειλαν ότι δεκάδες άνθρωποι αφέθηκαν μόνοι τους σε μια περιοχή έρευνας και διάσωσης της Ευρώπης και προειδοποίησαν: «Μην το αφήσετε να εξελιχθεί σε καταμέτρηση νεκρών. Κάντε τη δουλειά σας. Σώστε τους».

Τη δραματική έκκληση δημοσίευσε η εφημερίδα «Guardian» και άλλα ΜΜΕ. Τελικά, το απόγευμα του Σαββάτου κατέφθασε στη θαλάσσια περιοχή το πλοίο «Sea-Watch 4», πάνω στο οποίο μεταφέρθηκαν συνολικά 350 μετανάστες. «Τίποτα δεν τελείωσε. Ζητούμε ένα ασφαλές μέρος για να μεταφερθούν αυτοί οι άνθρωποι», γράφτηκε στον λογαριασμό Twitter του σκάφους, το οποίο, πριν το αγοράσει ο Banksy, ανήκε στο γαλλικό ναυτικό.

Η υπηρεσία Μετανάστευσης του ΟΗΕ προέτρεψε τα ευρωπαϊκά κράτη να δεχθούν στο έδαφός τους τους πρόσφυγες αυτούς. Στην έκκληση αναφέρεται ότι εκατοντάδες ακόμα μετανάστες βρίσκονται σε δύο άλλα πλοία και υπάρχει επείγουσα ανάγκη να μεταφερθούν σε λιμάνια. Εγινε αναφορά σε 27 άτομα που έφυγαν από τη Λιβύη, μεταξύ των οποίων μια έγκυος γυναίκα και παιδιά, και διασώθηκαν από το τάνκερ «Maersk Etienne», στο οποίο βρίσκονται για «απαράδεκτα μεγάλη περίοδο, τρεις εβδομάδες», από τις 5 Αυγούστου.

Η ανθρωπιστική ανάγκη διάσωσης ζωών δεν μπορεί να τιμωρείται ή να στιγματίζεται, ιδιαίτερα εν τη απουσία σημαντικών κρατικών προσπαθειών, τονίζεται στην ανακοίνωση. Γίνεται ιδιαίτερη μνεία στις ανησυχίες για την έλλειψη συντονισμένων προσπαθειών έρευνας και διάσωσης στην Κεντρική Μεσόγειο καθώς και την έλλειψη συντονισμού μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών για παροχή στήριξης σε χώρες όπως η Ιταλία και η Μάλτα που δέχονται χιλιάδες μετανάστες οι οποίοι διασχίζουν τη Μεσόγειο, φεύγοντας κυρίως από τις ακτές της Λιβύης που είναι βυθισμένη σε εμφύλιο πόλεμο. Μόνο την περασμένη εβδομάδα 55 μετανάστες πνίγηκαν σε αυτή την προσπάθεια.

Βαμμένο σε έντονο ροζ χρώμα και με τον Banksy να έχει κάνει γκραφίτι στη μια πλευρά του, το «Louise Michel» πλέει υπό γερμανική σημαία. Το πλήρωμα του σκάφους που έχει μήκος 31 μέτρα αποτελείται από δέκα μέλη, «ευρωπαίους ακτιβιστές με μακρά πείρα στις έρευνες και διασώσεις στη θάλασσα». Καπετάνιος του είναι η Πία Κλεμπ, μια Γερμανίδα που μάχεται για τα ανθρώπινα δικαιώματα και είναι γνωστή επειδή κυβέρνησε και άλλα σκάφη διάσωσης, μεταξύ των οποίων το «Sea-Watch 3».