Από τo πεζοδρόμιο στο κοινοβούλιο

Δύο χρόνια θα γιορτάσει σε λίγο το κίνημα των νεαρών ακτιβιστών κατά της κλιματικής αλλαγής «Fridays For Future» («Παρασκευές για το Μέλλον»). To πρόσωπο-σύμβολο του κινήματος, η 17χρονη Γκρέτα Τούνμπεργκ, είναι στο μεταξύ γνωστή σε όλο τον κόσμο, συνομιλητής με τους ηγέτες του πλανήτη. Επειτα από ένα μεγάλο διάλειμμα από τις σπουδές της η Γκρέτα ανακοίνωσε πως επιστρέφει στα θρανία, ωστόσο λίγο πριν από αυτό, την περασμένη εβδομάδα, συναντήθηκε μαζί με τη γερμανίδα συνοδοιπόρο της Λουίζα Νοϊμπάουερ και με τη γερμανίδα καγκελάριο. «Είναι σαφές ότι η Ανγκελα Μέρκελ χρειάζεται την υποστήριξη των πολιτών, χρειάζεται την πολιτική πίεση, ειδάλλως δεν μπορεί να πάρει δύσκολες αποφάσεις», λέει για τη συνάντηση αυτή σε συνέντευξή της στην εβδομαδιαία εφημερίδα «Ντι Τσάιτ». Μήπως πρέπει να τονίσει περισσότερο η καγκελάριος τους κινδύνους της κλιματικής αλλαγής; «Πρέπει απλά να πει την αλήθεια», απαντά η Γκρέτα. «Αυτό ισχύει για όλους τους ηγέτες των χωρών», συμπληρώνει, δεν θέλει να κάνει κριτική ειδικά στην Ανγκελα Μέρκελ. «Δεν εκπροσωπώ κανέναν, είναι ένα κίνημα λαϊκής βάσης, στο οποίο κανένας δεν μιλά στο όνομα κάποιου άλλου». Η ίδια δεν αισθάνεται κανενός είδους πίεση. «Μπορώ ανά πάσα στιγμή να πω, όχι, δεν συνεχίζω πλέον, και θα ήταν όλα εντάξει. Διότι όλα όσα πετύχαμε, τα καταφέραμε ως κίνημα, όχι ως μονάδες».

Η Γκρέτα δεν σκέφτεται την πολιτική καριέρα. Ακόμα. Τη σκέφτονται όμως συνοδοιπόροι της στη Γερμανία. Και όχι μόνον τη σκέφτονται αλλά και τη δρομολογούν. Οι πρώτοι εκπρόσωποι του κινήματος FFF στη Γερμανία παίρνουν θέσεις για τη μεγάλη πορεία μέσω των θεσμών. Ενας από αυτούς είναι ο Γιάκομπ Μπλάζελ, ο οποίος οργανώνει την κάθοδό του με τους Πράσινους στις επόμενες παγγερμανικές εκλογές που θα πραγματοποιηθούν σε έναν χρόνο, τον Σεπτέμβριο του 2021. Ο 19χρονος Μπλάζελ από το Κίελο θα είναι ένας από τους βουλευτές των Πρασίνων, κατεβαίνει στην «ασφαλή» τρίτη θέση του ψηφοδελτίου στο κρατίδιο του Σλέσβικ Χολστάιν, με πρώτο τον πρόεδρο του κόμματος Ρόμπερτ Χάμπεκ.

Το βορειότερο κρατίδιο της Γερμανίας στα σύνορα με τη Δανία είναι ένα από τα προπύργια των Οικολόγων στη Γερμανία. Οι Οικολόγοι συγκυβερνούν με τους Χριστιανοδημοκράτες και τους Φιλελεύθερους στο Σλέσβικ Χολστάιν, ένα μοντέλο συγκατοίκησης και στη μελλοντική κυβέρνηση του Βερολίνου. Η κυβερνητική συνεργασία Χριστιανοδημοκρατών και Πρασίνων μετά τις επόμενες εκλογές είναι το πιθανότερο σενάριο με βάση τα σημερινά δημοσκοπικά δεδομένα.

Ενας από τους λόγους της δημοσκοπικής εκτίναξης των Πρασίνων είναι ότι ανέβηκαν στο κύμα, ευνοήθηκαν και από το κίνημα των ακτιβιστών για το κλίμα FFF, που έφερε στην πρώτη γραμμή της γενικής πολιτικής ατζέντας την προστασία του περιβάλλοντος. Προσδοκούν τώρα και στην ενίσχυση σε επίπεδο στελεχών, με τη μετάγγιση νέου αίματος από τα πρόσωπα που αναδείχθηκαν τα τελευταία δύο χρόνια.

Ο Μπλάζελ είναι ο πρώτος επώνυμος ακτιβιστής του FFF που ξεκινά πολιτική καριέρα, αλλά όχι ο μόνος. Θα υπάρξουν αρκετοί το επόμενο διάστημα, λέει, που θα βρεθούν στα ψηφοδέλτια των Πρασίνων αλλά και άλλων κομμάτων, των Σοσιαλδημοκρατών, της Αριστεράς. «Πολλοί ακτιβιστές διαπίστωσαν με απογοήτευση ότι αυτό το τεράστιο κίνημα δεν απέφερε τα αναμενόμενα στην πολιτική για το κλίμα», λέει ο Μπλάζελ. Ενας από τους λόγους είναι, πιστεύει, ότι οι ακτιβιστές του κλίματος απουσιάζουν από τα κοινοβούλια. «Χρειαζόμαστε άμεση πρόσβαση στη Βουλή», λέει ο Μπλάζελ. Αλλά διαβεβαιώνει: «Θα παραμείνω ακτιβιστής για το κλίμα και στη Βουλή».

Οι αντίπαλοι, οι ισορροπίες
και οι συμβιβασμοί

Η πορεία μέσα από τους θεσμούς που πρεσβεύει ο Μπλάζελ δεν έχει μόνον οπαδούς αλλά και αντιπάλους μεταξύ των ακτιβιστών του νεοσύστατου οικολογικού κινήματος. Για αυτούς οι Πράσινοι έχουν μεταλλαχθεί σε συστημικό κόμμα, έχουν συμβιβαστεί. Πιστεύουν ότι δεν χωρούν συμβιβασμοί όταν πρόκειται για την προστασία του κλίματος, ούτε συμβιβασμοί στο κοινοβούλιο. Θεωρούν ότι η κοινοβουλευτική οδός δεν είναι τίποτα άλλο παρά χάσιμο πολύτιμου χρόνου. Βέβαια χωρίς αυτούς τους συμβιβασμούς δεν μπορεί να σωθεί ούτε το κλίμα. Χωρίς την επίπονη αλλά αναγκαία εξισορρόπηση συμφερόντων χάνεται ο συνεκτικός ιστός της κοινωνίας, απειλείται η δημοκρατία. Αυτά είναι ψιλά γράμματα για τους νεαρούς, ρομαντικούς ακτιβιστές της προστασίας του κλίματος. Είναι η «ριζοσπαστικότητα εκείνων που θεωρούν ότι ο στόχος είναι τα πάντα ενώ ο δρόμος για την επίτευξή του τους είναι αδιάφορος», σχολίασε η «Ζιντόιτσε Τσάιτουνγκ» αναφερόμενη στη διαμάχη που ξέσπασε στους κόλπους του κινήματος. Αλλά θα ήταν κρίμα να εξαφανιστεί το κίνημα στο όνομα της κόντρας για τον σωστό δρόμο. Διότι, χωρίς αυτούς, συμπληρώνει ο σχολιαστής της εφημερίδας, χωρίς τη δυναμική κινητοποίησή τους, πολλοί από τους τους συμβιβασμούς για το κλίμα δεν θα ήταν καν εφικτοί.