Κλοιός πιέσεων σε Αθήνα και Αγκυρα για διμερείς συνομιλίες

Σκηνικό πολλαπλών πιέσεων από Βερολίνο, Ουάσιγκτον και Βρυξέλλες διαμορφώνεται για την έναρξη διμερών συζητήσεων Αθήνας – Αγκυρας, στη σκιά των συνεχιζόμενων τουρκικών προκλήσεων με το σεισμογραφικό «Ορούτς Ρέις» στην Ανατολική Μεσόγειο. Η συνάντηση της γερμανίδας καγκελαρίου Ανγκελα Μέρκελ με τον γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, που «κλείδωσε»  για τις 20 Αυγούστου, θεωρείται κρίσιμη για τις εξελίξεις, αφού τα ελληνοτουρκικά έχουν συμπεριληφθεί στην ατζέντα των συνομιλιών τους, ενώ η αμερικανική παρέμβαση φαίνεται να αποκτά τη δική της δυναμική μέσα από τις διαδοχικές συναντήσεις του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάικ Πομπέο, με τον έλληνα υπουργό Εξωτερικών Νίκο Δένδια και τον τούρκο ομόλογό του Μεβλούτ Τσαβούσογλου.

Μέρκελ και Μακρόν θα συναντηθούν την προσεχή Πέμπτη στην παραθεριστική κατοικία του γάλλου προέδρου στη Νότια Γαλλία, με στόχο να υπάρξει κοινός βηματισμός από Βερολίνο και Παρίσι για τα κεντρικά διεθνή ζητήματα, συμπεριλαμβανομένων όσων διαδραματίζονται στην Ανατολική Μεσόγειο. Η πρόθεση της Μέρκελ να βρεθούν Αθήνα και Αγκυρα στο τραπέζι του διαλόγου με την ολοκλήρωση της τουρκικής Navtex και των προκλήσεων με το «Ορούτς Ρέις» θεωρείται δεδομένη, ενώ τείχη απέναντι στους τουρκικούς σχεδιασμούς υψώνει ο Εμανουέλ Μακρόν, ενισχύοντας τη γαλλική στρατιωτική παρουσία στην περιοχή.

Η ΘΕΣΗ ΠΟΜΠΕΟ. Με σαφείς προτροπές υπέρ του διμερούς διαλόγου κινείται, εξάλλου, και η Ουάσιγκτον, όπως καταγράφηκε τόσο κατά τη συνάντηση Δένδια – Πομπέο, την περασμένη Παρασκευή στη Βιέννη, όσο και κατά τη χθεσινή συνάντηση του αμερικανού ΥΠΕΞ με τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου. Ενδεικτικό της πρόθεσης της αμερικανικής διπλωματίας για πιο ενεργή ανάμειξη στα ελληνοτουρκικά είναι και το γεγονός ότι η συνάντηση Πομπέο – Τσαβούσογλου είχε έκτακτο χαρακτήρα και πραγματοποιήθηκε στη Δομινικανή Δημοκρατία, όπου βρισκόταν χθες ο αμερικανός ΥΠΕΞ. «Είχαμε μια συζήτηση που έγινε την κατάλληλη στιγμή με τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου για την επείγουσα ανάγκη να μειωθούν οι εντάσεις στην Ανατολική Μεσόγειο» ήταν το χαρακτηριστικό σχόλιο από την πλευρά του Μάικ Πομπέο.

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΟ ΤΕΙΧΟΣ. Στόχος της Aθήνας παραμένει ο διάλογος και η αποφυγή ενός «θερμού επεισοδίου», με απρόβλεπτες συνέπειες. Η Αθήνα ωστόσο διαμηνύει σε όλους τους τόνους ότι η ψυχραιμία που επιδεικνύει και η προσπάθεια να μην οδηγηθεί η κατάσταση στην Ανατολική Μεσόγειο σε επικίνδυνες ατραπούς δεν σημαίνει και αδυναμία. Η διπλωματία, σύμφωνα και με τις δηλώσεις του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, έχει τον πρώτο λόγο στην προσπάθεια εκτόνωσης της κρίσης, διαμηνύοντας ότι η Αθήνα δεν προκαλεί, αλλά απαντά και σε καμία περίπτωση δεν είναι διατεθειμένη να επιτρέψει τετελεσμένα. Ζητούμενο για την ελληνική διπλωματία είναι μία σαφής θέση και από την ΕΕ, πέρα από ευχολόγια, έστω και αν οι Βρυξέλλες συνεχίζουν να επιδεικνύουν αδυναμία να υπάρξει μία ξεκάθαρη τοποθέτηση απέναντι στις απειλές και προκλήσεις της Τουρκίας.

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΥΠΕΞ ΤΗΣ ΕΕ. Η Αθήνα με ορίζοντα και το άτυπο συμβούλιο των ΥΠΕΞ της ΕΕ στο τέλος Αυγούστου θέλει να διατηρήσει ψηλά στην ατζέντα την τουρκική παραβατικότητα, ξεκαθαρίζοντας ότι οι απειλές της Αγκυρας δεν είναι ελληνοτουρκικό ζήτημα, αλλά πρόβλημα στις σχέσεις ΕΕ – Τουρκίας.

Η μάχη για τον υπουργό Εξωτερικών Νίκο Δένδια στο συμβούλιο των ΥΠΕΞ, ωστόσο, δεν αναμένεται να είναι εύκολη, αφού ήδη για κάποιους το Βερολίνο επιχειρεί να λειτουργήσει ως κυματοθραύστης υπέρ της Τουρκίας. Ουγγαρία και Ολλανδία – σύμφωνα με ευρωπαϊκές πηγές – έχουν ήδη δείξει αρνητικές διαθέσεις από την έκτακτη τηλεδιάσκεψη των ΥΠΕΞ της ΕΕ, ενώ σύμφωνα με πληροφορίες η Γερμανία ήταν αυτή που απέτρεψε μαζί με τον Υπατο Εκπρόσωπο της ΕΕ, Ζοζέπ Μπορέλ, την έκδοση ενός κοινού ανακοινωθέντος για τις κινήσεις της Τουρκίας. Πληροφορίες δε κάνουν λόγο για εξαιρετικά αρνητική αντιμετώπιση των ελληνικών θέσεων από τη γερμανική πλευρά.

«Εργαζόμαστε ώστε οι εμπλεκόμενοι να μπουν σε διάλογο, ο οποίος θα συμβάλει να βρούμε λύση για αυτό το θέμα» ήταν η δήλωση του γερμανού ΥΠΕΞ, Χάικο Μάας. Για το Βερολίνο άλλωστε η Τουρκία είναι σημαντικός εταίρος της Δύσης και θέλει να σταματήσουν οι όποιες ενέργειες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο, για να ανοίξει ο δρόμος των συνομιλιών. Η λήξη της τουρκικής Νavtex στις 23 Αυγούστου θεωρείται ορόσημο, που θα μπορούσε να οδηγήσει σε έναρξη διαλόγου.