Με το δάχτυλο στη σκανδάλη

Η τέταρτη σοβαρότερη ελληνοτουρκική κρίση που έχει φέρει ξανά στα πρόθυρα πολεμικής σύγκρουσης τις δύο χώρες – η πρώτη ήταν το 1976 με το «Χόρα», η δεύτερη το 1987 με το «Σισμίκ» και η τρίτη το 1996 στα Ιμια – βρίσκεται σε εξέλιξη εδώ και ένα πενθήμερο. Kαι από την περασμένη Τρίτη, όταν δηλαδή η Τουρκία ανακοίνωσε με την προκλητική Navtex ότι δεσμεύει περιοχή νότια του Καστελλορίζου για σεισμικές έρευνες οι Ενοπλες Δυνάμεις βρίσκονται επί ποδός και με τα όπλα ανά χείρας σε όλη την επικράτεια, με τον ελληνικό Στόλο να έχει αναλάβει πρωταγωνιστικό ρόλο αναπτυγμένος σχεδόν στο σύνολό του στο Αιγαίο.

Ο στόχος του ελληνικού Στρατού είναι ένας και μοναδικός: Να μην επιτραπεί η παραβίαση κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας, δηλαδή να εμποδιστεί πάραυτα η διεξαγωγή έρευνας από το τουρκικό σκάφος «Oruc Reis» εντός ελληνικής υφαλοκρηπίδας.

Πρόκειται για μία κρίση σχεδόν προδιαγεγραμμένη μετά την υπογραφή του τουρκολιβυκού μνημονίου τον περασμένο Νοέμβριο. Στο «Πεντάγωνο» αλλά και στο Μαξίμου, ειδικά μετά τη δημοσίευση των συντεταγμένων στον ΟΗΕ τον Μάρτιο και μετά τα αιτήματα της TPAO για αδειοδοτήσεις ερευνών είχαν τη βεβαιότητα ότι η Αγκυρα θα επιδιώξει ακόμη και μέσα στο καλοκαίρι μία ακραία πρόκληση με απόπειρα έρευνας ή γεώτρησης σε περιοχή ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Μάλιστα, οι επιτελείς γνώριζαν ότι η τουρκική κυβέρνηση έχει δώσει από το 2012 άδειες για έρευνες υδρογονανθράκων στην TPAO σε περιοχές νότια του Καστελλορίζου που περιλαμβάνουν και τμήματα της ελληνικής υφαλοκρηπίδας. Και ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο εκτιμούσαν ότι η Αγκυρα υπήρχε πιθανότατα να επιχειρήσει να αιφνιδιάσει με την αποστολή ενός ερευνητικού σκάφους στην περιοχή του Καστελλόριζου που παγίως βάζει στο στόχαστρό της. Οπως κι έγινε.

Ομως η προετοιμασία του ΓΕΕΘΑ και των ελληνικών Επιτελείων για να αποτραπεί και να εξουδετερωθεί εν τη γενέσει της μία τέτοια πρόκληση είχε ξεκινήσει ήδη από την άνοιξη. Για την ακρίβεια η πιο συστηματική και περαιτέρω προετοιμασία καθώς τέτοια σενάρια είχαν μελετηθεί πολλές φορές από το «Πεντάγωνο». Επειτα όμως και από την «υβριδική απειλή» στον Εβρο κρίθηκε απαραίτητο τα σχέδια αποτροπής να εμπλουτιστούν και να επικαιροποιηθούν. Ανώτατος στρατιωτικός παράγοντας έλεγε προ τριμήνου στα «ΝΕΑ» ότι το πρωταρχικό μέλημα από τη στιγμή που θα μαθαίναμε ότι επιδιώκεται αποστολή ερευνητικού σκάφους εντός ελληνικής υφαλοκρηπίδας θα ήταν η ταχύτατη αντίδραση των Ενόπλων Δυνάμεων.

Συναγερμός

Τα αντανακλαστικά και ο τρόπος αντίδρασης της Αθήνας έδειξαν ότι είχε μελετηθεί ένα σχέδιο απάντησης με τη συνδρομή των Ενόπλων Δυνάμεων.

Η ελληνική πλευρά δεν περίμενε καν – σε συνδυασμό και με τις πληροφορίες που υπήρχαν για την κινητικότητα του τουρκικού στόλου στην περιοχή της ναυτικής βάσης Ακσάζ απέναντι από τη Ρόδο – να αποπλεύσει το «Oruc  Reis». Από την πρώτη στιγμή της ανακοίνωσης της Navtex ένα πολύ μεγάλος μέρος του ελληνικού Στόλου αναπτύχθηκε σε όλο το Αιγαίο και βεβαίως στην περιοχή του Καστελλορίζου. Και όχι μόνο. Από το μεσημέρι της Τρίτης είχαν τεθεί σε συναγερμό οι Ενοπλες Δυνάμεις από τον Εβρο έως την Κρήτη. Εγιναν δε καίριες παρεμβάσεις σε κρίσιμες μονάδες του Στρατού Ξηράς. Ειδικά δε σε ό,τι αφορά τις δυνάμεις του ΠΝ που θα έχουν τον πρώτο λόγο για τη δημιουργία ενός πλωτού «φράγματος» με στόχο την αποτροπή της τουρκικής πρόκλησης, αποστολές έχουν αναλάβει σχεδόν όλα τα πολεμικά σκάφη.

Τι περιμένουμε

Η ετοιμότητα σε όλη την επικράτεια κρίθηκε επιβεβλημένη διότι υπήρχε το σοβαρό ενδεχόμενο η κρίση να ξεκινήσει από τα νότια του Καστελλορίζου αλλά να επεκταθεί σε πολλές περιοχές. Αλλωστε ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ στρατηγός Κωνσταντίνος Φλώρος είχε επισημάνει ότι ένα «θερμό επεισόδιο» δεν θα είναι σημειακό αλλά μπορεί να εκδηλωθούν κρίσεις σε πολλά σημεία. Γι’ αυτόν τον λόγο η στρατιωτική ηγεσία είχε θέσει σε πολεμική ετοιμότητα – όπως είχαν γράψει «ΤΑΝΕΑ» – τις Ενοπλες Δυνάμεις με συνεχείς ασκήσεις ρεαλιστικού χαρακτήρα που δεν περιορίζονταν σε συνήθη πεδία βολών αλλά σε πολλούς διαφορετικούς φυσικούς χώρους όπου πιθανολογείτο ότι μπορεί να εκδηλωθεί μία τουρκική απειλή και κρίση.

Πληροφορίες αναφέρουν δε ότι η Αθήνα και τα επιτελεία έχουν ετοιμαστεί ακόμη και για μία διπλή ή τριπλή πρόκληση της Τουρκίας με απόπειρα δηλαδή για ταυτόχρονη αποστολή ερευνητικών της σκαφών σε διαφορετικά σημεία. Αλλωστε η Αγκυρα, όπως έδειξε και η νέα Navtex που εξέδωσε προχθές για ασκήσεις εκτόξευσης πυραύλων νότια του Καστελλορίζου, επιμένει στην ίδια επιθετική τακτική.