Ηλιοβασιλέματα γεμάτα συζητήσεις

Το φετινό σποτ του ΕΟΤ δεν είχε ασβεστωμένα σοκάκια της Ανάφης και της Αμοργού. Ούτε ζευγάρια που κυνηγιούνται σε παραλία ή, έστω, ζωγραφίζουν μια καρδιά πάνω στην άμμο την ξανθή. Δεν έχει χορούς πανηγυριώτικους και κυκλωτικούς που να υπενθυμίζουν ότι στην Ελλάδα – τη χώρα που, σημειωτέον, έχει την παγκόσμια, ιστορική πατέντα του εμφυλίου πολέμου – «γινόμαστε όλοι ένα». Δεν έχει τσούγκρισμα ποτηριών στο «φίλημα» του ηλιοβασιλέματος. Ούτε χταποδοπλόκαμα κρεμασμένα σε μπουγαδόσχοινα, ούτε καν λιόδεντρα. Καμιά γιαγιά δεν «φιλεύει» σπανακόπιτα, κανένας παππούς δεν κερνάει ρακή. Δεν υπάρχει ο παραμικρός υπαινιγμός περί σύγχρονων Ζορμπάδων. Και όμως, «παρήγαγε», τελικά, τόση γραφικότητα που τύφλα να ‘χουν τα εξώφυλλα των δίσκων του George Misikos από τη δεκαετία του 1970 (όπου George Misikos, λόκαλ τραγουδιστής εκείνης της εποχής, στη Ρόδο, με μεγάλη επιτυχία στις σκανδιναβές τουρίστριες).

Ας σοβαρευτούμε τώρα – όσο γίνεται δηλαδή με όλα αυτά που λέγονται. Οι αντιδράσεις στο σποτ της φετινής – προσαρμοσμένης στην πανδημία – καμπάνιας ξεκίνησαν από την αντιπολίτευση και τους διαδικτυακούς δημοσιογραφούντες και παραδημοσιογραφούντες με τέτοιο συντονισμό, χρονικό και λεκτικό, που σε παραπέμπουν αβίαστα στη θεωρία των συγκοινωνούντων δοχείων. Στην αρχή ακούσαμε ότι η παραλία που βλέπουμε στο βίντεο βρίσκεται στην Κροατία. (Ενώ αυτό που θα μπορούσε να προσάψει κάποιος στη συγκεκριμένη επιλογή είναι ότι έχουμε πολύ καλύτερες παραλίες, εκτός κι αν έπρεπε να τονισθεί η αίσθηση της απομόνωσης). Οταν αποδείχθηκε ότι βρίσκεται στην Εύβοια, άρχισε το πανηγύρι με το Greek summer is a state of mind.

Ετσι είναι αν έτσι νομίζετε
Μίλησα με έλληνες αγγλομαθείς, με αμερικανούς και άγγλους ελληνομαθείς, με μεταφραστές από την αγγλική γλώσσα στην ελληνική και από την ελληνική στην αγγλική. Για να εξαντλήσω τις ερμηνείες και τη δυναμική  αυτού του state of mind, μίας έκφρασης που κι εγώ χρησιμοποιώ πολύ συχνά στον προφορικό και γραπτό μου λόγο, πολύ πριν από τον ΕΟΤ ή την εταιρεία καλλυντικών. Είναι μια πολύ συνηθισμένη έκφραση που σημαίνει «αυτό που ο καθένας αντιλαμβάνεται», οι προσλαμβάνουσες που έχει σε σχέση με το οτιδήποτε. Παραπέμπει αμέσως πλην σαφώς στο «έτσι είναι αν έτσι νομίζετε». Σε μια πιο ελεύθερη μετάφραση θα μπορούσε να είναι «το τάδε είναι ιδέα». Και αποτελεί, για παράδειγμα, πολύ συχνή αναφορά σε σχέση με την ηλικία – όταν θέλουμε να πούμε ότι δεν είναι, απλώς, μια χρονολογία στην ταυτότητα. Το ταξίδι, επίσης, πρόκειται για κλασική αναφορά για το τι είναι το state of mind. Οπότε, το να μιλάει κανείς για θέμα κλοπής της έκφρασης, είναι σαν να υποστηρίζει ότι οι λέξεις «καίγονται», είναι μίας χρήσης, κάτι σαν τα πλαστικά καλαμάκια. Φαιδρότητα!

Αν είναι κλισέ; Ναι. Αλλά τα κλισέ δεν γίνονται τυχαία. Εχουν μια δυναμική εφαρμογή, αυτήν ακριβώς που τα καθιερώνει ως κλισέ.

Εξαγώγιμη γραφικότητα
Αφού λοιπόν ναυάγησε και το αντιπολιτευτικό επιχείρημα του «κλόπι ράιτ» μόνο κάποιοι εμμονικοί το χρησιμοποιούν ακόμη -,  καταρρίφθηκαν και τα fake news περί 32 εκατομμυρίων, έμεινε η απευθείας ανάθεση δημιουργίας του σποτ. Που κατήγγειλαν στην Κομισιόν οι ευρωβουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ. Κατήγγειλαν δηλαδή κάτι που, λόγω νέων συνθηκών, δεν απαγορεύεται ενώ στην ίδια εταιρεία είχε κάνει ανάλογη ανάθεση στο παρελθόν η Ελενα Κουντουρά.

Η γραφικότητά μας αποτελεί, πάντα, εξαγώγιμο προϊόν. Είναι όμως θλιβερό για μία χώρα, η αντιπολίτευση να λειτουργεί με όρους γραφικότητας.