Το Μαξίμου εισέρχεται στη «φάση 3»

Ντόμινο εξελίξεων σε πολλαπλά επίπεδα και κρίσιμες πρωθυπουργικές αποφάσεις φέρνει η «φάση 3» του Μαξίμου, η οποία αναμένεται να ξεπεράσει σε πολιτική ένταση και διάρκεια την πρωτόγνωρη περίοδο της πανδημίας, με φόντο το ευρωπακέτο ανάκαμψης αλλά και την «επιστροφή» της εκλογολογίας και των σεναρίων ανασχηματισμού, χωρίς απαραιτήτως το ένα να αναιρεί το άλλο. Μετά την καραντίνα και την επανεκκίνηση της χώρας, το επόμενο στάδιο για την κυβέρνηση κρύβει κινήσεις οι οποίες θα καθορίσουν συνολικά το δύσκολο εξάμηνο – «πρόλογο» και για τους πρώτους μήνες του 2021. Στη γενική εικόνα, η νέα φάση κυριαρχείται από το ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάκαμψης και ξεδιπλώνεται χρονικά σε πέντε – ούτε λίγο ούτε πολύ γνωστούς – άξονες: τη Σύνοδο Κορυφής του Ιουνίου, το Υπουργικό Συμβούλιο τον ίδιο μήνα, την 7η Ιουλίου – συμπλήρωση ενός έτους διακυβέρνησης, τη ΔΕΘ της 5ης-6ης Σεπτεμβρίου και το αναμενόμενο φθινοπωρινό κύμα κορωνοϊού. Ωστόσο είναι οι «ειδικές» αποφάσεις, που αναμένονται… ενδιαμέσως από τον Πρωθυπουργό, αυτές που θα σηματοδοτήσουν τελικά τους επόμενους μήνες. Φαίνεται πως ο Κυριάκος Μητσοτάκης πίσω από τις κλειστές πόρτες του ανοίγει ήδη τη βεντάλια, όχι τόσο με διάθεση να μαδήσει τη μαργαρίτα, αλλά περισσότερο για να ιεραρχήσει τα βήματά του. Το σίγουρο είναι ότι ως κεντρικός αγωγός οικονομικοπολιτικών εξελίξεων αντιμετωπίζεται πλέον το προτεινόμενο ευρωπακέτο 32 δισ. ευρώ. Γιατί αναπόφευκτα ανοίγει θέματα άμεσου ανασχεδιασμού και προτεραιοτήτων, δίνοντας στο Μαξίμου συνολικά νέο πρίσμα εξέτασης των επιλογών του.

Ηδη η πρόταση της Κομισιόν που θα τεθεί στις 19 Ιουνίου υπό τη διαπραγμάτευση των 27 αρχηγών κρατών επιδρά έντονα στο πολιτικό προσκήνιο και πυροδοτεί εκ νέου στο παρασκήνιο σενάρια πρόωρων εκλογών, ενόσω ποτέ δεν έπαψαν οι «υπόγειες» κουβέντες για ενδεχόμενο ανασχηματισμό. Με άλλα λόγια, το ευρωπακέτο δείχνει σενάρια εκλογών, παρότι τα διλήμματα διαψεύδονται από τα κεντρικά… οριζοντίως με τη φράση «δεν υπάρχουν τέτοιες σκέψεις». Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι πυκνώνουν οι σχετικές συζητήσεις εντός και εκτός πολιτικού πεδίου και κυρίως ότι επιστρέφουν οι εισηγήσεις για κάλπες πριν από την άνοιξη του 2021. «Καινούργια αφετηρία με ανανέωση εντολής» για την αξιοποίηση των μεγάλων ευρωπαϊκών κεφαλαίων φαίνεται ότι είναι το νέο επιχείρημα των υποστηρικτών αυτής της κατεύθυνσης.

Ο αναβρασμός σε υπουργικά γραφεία αλλά και εσωκομματικά δεν περνά απαρατήρητος από τους συνεργάτες του Πρωθυπουργού. Μάλλον προσπαθούν να «κατεβάζουν» το κλίμα, ζητώντας επίμονα προσήλωση και ενότητα για την έξοδο από την κρίση και αποφυγή λαθών στην κρίσιμη συγκυρία. Πάντως ο ίδιος ο Πρωθυπουργός έκανε ξεκάθαρο ότι η «φιλόδοξη και ρεαλιστική» πρόταση της Κομισιόν αποτελεί ευκαιρία αναμόρφωσης της χώρας και του αναπτυξιακού μοντέλου της. Εξίσου σημαντικό ήταν όμως το έγκαιρο μήνυμά του για μελετημένο «κεντρικό σχέδιο», δηλαδή από τα χέρια του Μαξίμου και όχι μεμονωμένα των υπουργών για την απορρόφηση των χρημάτων.

Ο στόχος της ΔΕΘ. Αρμόδιες πηγές δείχνουν προς τον στόχο του Πρωθυπουργού να ανέβει στο βήμα της ΔΕΘ με νέο ευρύ μεταρρυθμιστικό αφήγημα μέσα από συγκεκριμένες εξαγγελίες, εξού και ενεργοποιήθηκε άμεσα μετά την ανατροπή της Κομισιόν η συμβουλευτική επιτροπή επιστημόνων υπό τον νομπελίστα καθηγητή Χριστόφορο Πισσαρίδη (LSE, Πανεπιστήμιο Κύπρου) με αναπληρωτή πρόεδρο τον γενικό διευθυντή του ΙΟΒΕ Νίκο Βέττα και συντονιστές τους Δημήτρη Βαγιανό (LSE) και Κωνσταντίνο Μεγήρ (Yale). Ο χρόνος πιέζει, αλλά επιδιώκεται να υπάρχουν πριν από τη ΔΕΘ έστω οι βασικοί άξονες του «νέου σχεδίου ανάπτυξης», ώστε να ακολουθήσει άλλη οργανωτική και διαχειριστική task force για τις πολιτικές αποφάσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη. Συνεπώς, για τις λεπτομέρειες αξιοποίησης των ευρωπαϊκών κεφαλαίων μέσα από στοχευμένα προγράμματα.

Οι εντολές και τα σενάρια. Υπό τα νέα δεδομένα οι εντολές στα κυβερνητικά στελέχη δίνονται ήδη από τους εξ απορρήτων του Πρωθυπουργού, γεγονός που καθιστά ακόμα πιο κρίσιμο το επόμενο Υπουργικό Συμβούλιο, που θα έρθει μερικά 24ωρα μετά τις ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις. Τέλη Ιουνίου – και με ορίζοντα την 7η Ιουλίου – αναμένεται επαναπρογραμματισμός των στρατηγικών στόχων εξαμήνου κάθε τομέα, με έμφαση σε μεταρρυθμιστικά πλάνα και με πιο καθαρές οδηγίες για συνεργασία, σύνεση και αποτέλεσμα στην αξιοποίηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων. Και αυτό με την όποια εσωτερική αναστάτωση επαναφέρει η ανοιχτή σεναριολογία πρόωρων εκλογών και αλλαγών στο κυβερνητικό σχήμα, που όταν αποφασιστούν θα «φωτογραφίσουν» σίγουρα και επόμενες πρωθυπουργικές κινήσεις. Κατά τον Πρωθυπουργό, ο ανασχηματισμός δεν είναι «του παρόντος», όμως καλά πληροφορημένες πηγές αφήνουν ουσιαστικά να εννοηθεί «μεταφορά» του χρονικά, εκτιμώντας εξελίξεις μετά τον Ιούλιο (και τη δεύτερη Σύνοδο Κορυφής εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία σε δύο εβδομάδες) και πριν από τη ΔΕΘ, άρα εντός Αυγούστου.

Οι προθέσεις του Πρωθυπουργού μένουν κρυφές και οι όποιες παραλείψεις, δυσλειτουργίες και εντάσεις θα επιχειρείται στις επόμενες εβδομάδες να μένουν εκτός δημόσιας σφαίρας. Ωστόσο στο Μαξίμου γνωρίζουν τις εκρηκτικές συζητήσεις σε υπουργικά και βουλευτικά πηγαδάκια, τις εύθραυστες ισορροπίες που υπήρχαν εξαρχής ή δημιουργήθηκαν στην περίοδο της πανδημίας, καθώς και τη «χημεία» (που δεν υπάρχει παντού) μεταξύ υπουργών και υφυπουργών αλλά και ανάμεσα σε κομματικά και κυβερνητικά στελέχη. Και όλα αυτά, σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, θα ληφθούν «σημειακά» υπόψη από τον Μητσοτάκη όταν έρθει η ώρα αναδιοργάνωσης της κυβερνητικής μηχανής, ώστε να αντεπεξέλθει στη «φάση 3» διαχείρισης της ύφεσης και των αντιπολιτευτικών πυρών.

Τα γενέθλια. Ολα δείχνουν ότι δεν θα πρέπει να αναμένονται εξελίξεις πριν από την επέτειο ενός χρόνου διακυβέρνησης, που το πρωθυπουργικό επιτελείο θα έχει τις πρώτες ενδείξεις για την τουριστική κίνηση αλλά και πιθανότατα θα συνεχίζεται το ευρωπαϊκό «παζάρι» για τους όρους και τα ακριβή ποσά του Ταμείου Ανάκαμψης. Επιπλέον πέρα από τον τουρισμό, που αποτελεί τον πιο κρίσιμο παράγοντα στο συνολικό βάθος της ύφεσης, σημαντική μεταβλητή θεωρείται ένα πιθανό δεύτερο κύμα πανδημίας τον Σεπτέμβριο ή τον Οκτώβριο. Εξού και ο Πρωθυπουργός προαναγγέλλει ανακοινώσεις σύντομα για το «νέο ΕΣΥ», παραμένοντας ο ίδιος σε ανοιχτή γραμμή με πρόσωπα εντός και εκτός Ελλάδας που γνωρίζουν τις διεθνείς ιατρικές εξελίξεις.