Το παζλ του Pleasantville

Είναι σαν να ενώνεις τις ψηφίδες ενός παζλ. Την εισβολή στο Νομισματοκοπείο που ονειρευόταν ο Λαφαζάνης. Τα ψεύτικα ΑΦΜ και το παράλληλο νόμισμα που σχεδίαζε ο Βαρουφάκης. Τη σύγκρουση μέχρι τελικής πτώσης με την Ευρώπη που πρότειναν διάφοροι στο Μαξίμου. Και τώρα το άνοιγμα των θυρίδων επειδή «είχαν δισεκατομμύρια μέσα» που αποκάλυψε ο Πολάκης. Με κάθε νέα ψηφίδα που μπαίνει, η εικόνα του παζλ γίνεται πιο τρομακτική. Οι πρώτοι μήνες του ’15 δεν ήταν όσο εφιαλτικοί ξέραμε, ήταν ακόμη εφιαλτικότεροι. Αλλά πόσες ψηφίδες λείπουν ακόμη; Πόσα βαρουφακικά plan B, πόσα λαφαζανικά όνειρα, πόσες πολακικές ορέξεις; Πόσο κοντά έφτασε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ στο σημείο απ’ όπου δεν θα υπήρχε καμία πιθανότητα επιστροφής;

Για να δοθεί απάντηση στο ερώτημα, θα πρέπει να προστεθούν και άλλες ψηφίδες. Από αυτές που έχουν μπει στο παζλ, πάντως, μπορεί να συμπεράνει κανείς πως τότε όλα ήταν ανοικτά. Πως όταν το βράδυ του δημοψηφίσματος η Νάντια Βαλαβάνη έλεγε πως «όποιος έχει θυρίδα μπορεί να πάει στην τράπεζα και με συνοδεία τραπεζικού υπαλλήλου να πάρει ό,τι θέλει μέσα από τη θυρίδα εκτός από χρήματα», δεν εκπροσωπούσε τον εαυτό της. Η δήλωση δεν ήταν ένα φάλτσο της αναπληρώτριας υπουργού Οικονομικών που υποφωτίστηκε από το Μαξίμου για να «μην τρομάξει ο κόσμος», αλλά ένα σενάριο που, όπως φαίνεται, δεν κυκλοφορούσε μόνο στους διαδρόμους του πρωθυπουργικού μεγάρου αλλά σε κάθε γραφείο. Πώς το είπε ο Πολάκης στην Προανακριτική, σύμφωνα τουλάχιστον με τις πληροφορίες που έγιναν ακόμη μία ψηφίδα του παζλ; «Το σχέδιο έμεινε στα χαρτιά γιατί υπήρχε ένα “μπλοκ” εντός του κόμματος που ήταν αντίθετο απέναντι σε μια τέτοια κίνηση».

Αλλιώς; Αλλιώς μπορεί να φανταστεί κανείς μια συνέχεια που δεν θα απείχε και πολύ από την πραγματικότητα. Μπορεί να δει την ψηφίδα της εκτελεστικής εξουσίας να υποχρεώνει με κάποιον τρόπο τους λειτουργούς της δικαστικής να ανοίγουν τις τραπεζικές θυρίδες, μια άλλη με τους κατόχους των θυρίδων να τρέχουν στις τράπεζες για να σώσουν ό,τι θα μπορούσε να σωθεί, μια ακόμη με την τραπεζική πίστη να κλονίζεται τόσο ώστε να καταρρέει ολόκληρο το τραπεζικό σύστημα. Αλλά μπορεί να δει και τη μεγάλη εικόνα – μπορεί να δει ολόκληρο το παζλ: Μια χώρα παραδομένη στο χάος, μια εικόνα πλήρους διάλυσης και καταστροφής, μια πληγή που θα έκανε δεκαετίες να κλείσει.

Ηταν η εικόνα από το μέλλον που πιθανότατα είδε να έρχεται το άλλο «μπλοκ». Θα την είδε να έρχεται ασφαλώς και ο Αλέξης Τσίπρας και θα την είδε να έρχεται έτσι όπως έπρεπε – με την ταχύτητα κάποιου που παίρνει φόρα και πέφτει πάνω στον τοίχο. Αλλά αυτό δεν κάνει τους πρώτους έξι μήνες του ’15 λιγότερο εφιαλτικούς απ’ όσο ήταν στην πραγματικότητα. Αν ο τότε πρωθυπουργός συζητούσε τα βαρουφακικά plan B, τα λαφαζανικά όνειρα και τις πολακικές ή τις βαλαβανικές ορέξεις, για να ζήσει τελικά έναν προσωπικό εφιάλτη από τον οποίο βγήκε έπειτα από έξι ολόκληρους μήνες και δεκαεπτά ώρες, τότε ο εφιάλτης ήταν και συλλογικός. Μπορεί να μην το ήξεραν, αλλά ζούσαν τον εφιάλτη ακόμη και εκείνοι που το βράδυ του δημοψηφίσματος χόρευαν πανευτυχείς στο Σύνταγμα. Αλλά είναι ακριβώς αυτή η άγνοια, αυτό το περιβάλλον Pleasantville, που κάνει την εικόνα του παζλ ακόμη εφιαλτικότερη.