Πολύτιμο εργαλείο {LF}του γαλλικού σινεμά

Τεράστιο κεφάλαιο της υποκριτικής ο Μισέλ Πικολί, που πέθανε χθες πλήρης ημερών στην Ερ της Γαλλίας, κατάφερε με τη δουλειά του να γίνει πολύτιμο εργαλείο, όχι μόνο του γαλλικού αλλά και του διεθνούς κινηματογράφου. Εμφανίστηκε για πρώτη φορά στη μεγάλη οθόνη τη δεκαετία του 1940 στην ταινία «Le point du jour» του Ντακέν και από τότε οι εμφανίσεις του στο σινεμά και (ελάχιστα) την τηλεόραση ξεπερνούν τις 230!

Οπως ήταν φυσικό, οι πρώτες εμφανίσεις του Πικολί γίνονταν μέσα από δεύτερους ή τρίτους ρόλους ταινιών, πολλές από τις οποίες στην πορεία ξεχάστηκαν. Ωστόσο, από τη δεκαετία του 1960 και μετά ο Πικολί «προβιβάστηκε» και σε πρωταγωνιστή διάσημων σκηνοθετών του γαλλικού κινηματογράφου. Δούλεψε για τον Ζαν Πιέρ Μελβίλ («Ο χαφιές»), για την Ανιές Βαρντά («Αντίο Φιλιππίνες»), για τον Ζακ Ντεμί («Οι δεσποινίδες του Ροσφόρ»), για τον Κλοντ Σοτέ («Τα γεγονότα της ζωής») για τον Ζακ Ριβέτ («Η ωραία καβγατζού») κ.ά.

Στο πέρασμα του χρόνου, το όνομά του συνδέθηκε με τίτλους ταινιών που από μόνοι τους αποτελούν κεφάλαια της κινηματογραφικής ιστορίας: έπαιξε τον σεναριογράφο σύντροφο της Μπριζίτ Μπαρντό στην «Περιφρόνηση» (1963) του Ζαν Λικ Γκοντάρ και ήταν ένας από τους πελάτες της πόρνης (Κατρίν Ντενέβ) στο αριστούργημα του Λουίς Μπουνιουέλ «Η ωραία της ημέρας» (1967) για τον οποίο δούλεψε και στον «Γαλαξία». Ο Πικολί ήταν επίσης ένας από την «καταραμένη» αντροπαρέα της ταινίας – σκάνδαλο της δεκαετίας του 1970 «Το μεγάλο φαγοπότι» του Μάρκο Φερέρι, τον προκλητικό ιταλό σκηνοθέτη με τον οποίο συνεργάστηκε σε αρκετές ταινίες, ανάμεσα στις οποίες και η εξίσου προκλητική «Τελευταία γυναίκα»). Θα τον βρούμε όμως και σε αγγλόφωνες ταινίες όπως το «Τοπάζ» (1969) του Αλφρεντ Χίτσκοκ ή τη «Λαίδη Λ» του Πίτερ Ουστίνοφ δίπλα στη Σοφία Λόρεν και τον Πολ Νιούμαν.

Τρεις γυναίκες του καλλιτεχνικού χώρου υπήρξαν σύζυγοί του. Ο πρώτος γάμος του ήταν με την ηθοποιό Ελενόρ Ιρ, με την οποία απέκτησε ένα παιδί, ο δεύτερος με την ηθοποιό και τραγουδίστρια Ζιλιέτ Γκρεκό και ο τρίτος με τη σεναριογράφο Λουντβίν Κλερκ, η οποία παρέμεινε μαζί του μέχρι το τέλος.

ΜΕ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΚΗΝΟΘΕΤΕΣ. Ο Μισέλ Πικολί ήταν ένας επαγγελματίας που δεν αρνούνταν ρόλους αν συμφωνούσε με το σενάριο, γι’ αυτό και η φιλμογραφία του υπήρξε τόσο μεγάλη. Συμπωματικά βρέθηκε στην πρώτη ταινία μεγάλου μήκους του Κώστα Γαβρά, το «Διαμέρισμα δολοφόνων» (1965) και στο «Μακί, τα λιοντάρια της Κολάσεως» (1967) αλλά και την τελευταία, ολοκληρωμένη, του Θόδωρου Αγγελόπουλου, τη «Σκόνη του χρόνου» (2008). Επίσης έπαιξε και στον «Ισορροπιστή» (1991) του Νίκου Παπατάκη, έλληνα σκηνοθέτη που είχε δουλέψει στη Γαλλία.

Τα τελευταία χρόνια ο Πικολί είχε εγκαταλείψει τον κινηματογράφο, οπότε κύκνειο άσμα του μπορεί να θεωρηθεί η ταινία «Le goût des myrtilles» (2014) του Τόμας Ντε Τρίερ που δεν παίχθηκε στη χώρα μας (ακολούθησε μία ακόμα, στην οποία ήταν μόνον αφηγητής). Τελευταία σημαντική ταινία του που είδαμε στην Ελλάδα είναι το «Εχουμε Πάπα» (2011) του ιταλού auteur Νάνι Μορέτι, όπου υποδύθηκε τον Πάπα της Ρώμης. Η ταινία προβλήθηκε στο Φεστιβάλ των Καννών όπου ο υπογράφων αυτού του κειμένου συνάντησε για πρώτη και τελευταία φορά τον Μισέλ Πικολί. Φάνηκε ότι ήταν ένας άνθρωπος που δεν μασούσε τα λόγια του, που δεν δίσταζε να κατηγορήσει τη βλακεία της τηλεόρασης, που ήταν εξαιρετικά καλλιεργημένος και που πίστευε ότι η οικονομική κρίση «είναι ένα από τα χειρότερα ψέματα που μας έχουν πει ποτέ».