Αβολα ραντεβού {LF}και αγεφύρωτο χάσμα

Οι συναντήσεις γίνονται μέσα από μια οθόνη: ο Αλέξης Τσίπρας και η Φώφη Γεννηματά, θέλοντας και μη, έχουν τέτοια άβολα ραντεβού. Σε κάθε προσύνοδο των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών αναγκάζονται να βλέπουν ο ένας τον άλλο στα κουτάκια της διαδικτυακής πλατφόρμας που χρησιμοποιεί το PES για τις συνεδριάσεις τους.

Για την αξιωματική αντιπολίτευση, βέβαια, η συνύπαρξη δεν είναι τόσο αγγαρεία. Για τον ΣΥΡΙΖΑ, η σοσιαλδημοκρατία περνάει μέσα από το PES. Και υπό μια έννοια, είναι λογικό: το κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς δεν έχει την ίδια δύναμη με τους Σοσιαλιστές σε ευρωπαϊκό επίπεδο, δεν παίζει στο τραπέζι με τους μεγάλους παίκτες. Δεν προσθέτει, θα έλεγε κανείς, το κύρος που θα ήθελε ο ΣΥΡΙΖΑ ως ελληνική ηγεμονεύουσα δύναμη στον προοδευτικό χώρο. Γι’ αυτό και στην Κουμουνδούρου φρόντισαν, κατά τη διάρκεια της συριζαϊκής διακυβέρνησης, να δημιουργήσουν γέφυρες επικοινωνίας – και βρήκαν πρόσφορο έδαφος, καθώς οι Σοσιαλιστές χρειάζονταν περισσότερους πρωθυπουργούς-συνομιλητές στις Συνόδους της ΕΕ. Από τότε, ο Αλέξης Τσίπρας συμμετέχει συστηματικά στις προσυνόδους ως παρατηρητής, ανεβάζοντας τις μετοχές του με την αλλαγή του ονόματος της Βόρειας Μακεδονίας, καθώς στο PES στηρίζουν σθεναρά τη διεύρυνση της Ενωσης προς τα Δυτικά Βαλκάνια. Στη χθεσινή προπαρασκευαστική σύνοδο για το θέμα των Δυτικών Βαλκανίων και της σχετικής διεύρυνσης, παρουσία του Ζόραν Ζάεφ, ο Τσίπρας μίλησε κατά βάση για τη Συμφωνία των Πρεσπών και τη σημασία της για τη σταθερότητα της περιοχής, τονίζοντας παράλληλα πως οι εξελίξεις στις οποίες συνέβαλε η κυβέρνησή του δείχνουν την αξία τους δεδομένης της υγειονομικής και οικονομικής κρίσης λόγω της πανδημίας.

ΜΕΣΟ ΠΙΕΣΗΣ. Το PES, όμως λειτουργεί για τον ΣΥΡΙΖΑ και ως μέσο πίεσης προς το Κίνημα Αλλαγής. Γνωρίζοντας πως στη Χαριλάου Τρικούπη απορρίπτουν την όποια πιθανότητα συνεργασίας των δύο κομμάτων, αλλά και το ότι το μεγαλύτερο ποσοστό της σημερινής βάσης του κόμματος δεν θα έβλεπε με καλό μάτι μια πιθανή σύμπραξη ενόψει των επόμενων εκλογών, προσπαθεί να οδηγήσει τα πράγματα σε μια αναπόφευκτη πολιτική ταύτιση. Πράγμα που, ως τώρα, δεν έχει καταφέρει: παρότι η ατζέντα που ανοίγεται από τα δύο κόμματα έχει κοινά σημεία, όπως έγινε πρόσφατα σε θέματα περιβάλλοντος και πολιτισμού, τόσο η προσέγγιση όσο και οι προτάσεις που κατατίθενται έχουν σημαντικές διαφορές – η Γεννηματά, μάλιστα, έχει απορρίψει δημόσια πλέον τις προτάσεις Τσίπρα για «ευρείες προοδευτικές κυβερνήσεις». Και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, πάντως, όπου ο δίαυλος επικοινωνίας με τους Σοσιαλιστές είναι ζωντανός, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν έχει κάνει ακόμα το μεγάλο βήμα μεταπήδησης στον χώρο – και ούτε θα μπορούσε, χωρίς μια ξεκάθαρη απόφαση από το κόμμα του, ειδικά την ώρα που η διαδικασία διεύρυνσης κόπηκε στη μέση λόγω πανδημίας και η διεξαγωγή του Συνεδρίου απομακρύνεται χρονικά, δημιουργώντας μια σχετική πολιτική νηνεμία που δεν θα ήταν η ίδια ενόψει εσωτερικών πολιτικών διαδικασιών.

ΠΟΥ ΠΟΝΤΑΡΕΙ ΤΟ ΚΙΝΑΛ. Αλλο μέλος και άλλο παρατηρητής: και σε αυτήν ακριβώς τη διαφορά ποντάρουν στο Κίνημα Αλλαγής, γνωρίζοντας πως η σχέση του Τσίπρα με το PES διατηρήθηκε και μετά την ήττα του στις εκλογές κυρίως λόγω του ποσοστού του ΣΥΡΙΖΑ, το οποίο δεν απέκλειε το ενδεχόμενο επιστροφής του στην εξουσία. Μένει να φανεί αν το ευρωπαϊκό πρόσωπο θα μείνει ίδιο – αν, δηλαδή, η μετριοπαθής στάση δεν παρουσιάσει τις ακραίες ρωγμές που εμφανίστηκαν εντός Ελλάδος, ακόμα και από τον ίδιο τον πρόεδρο του κόμματος, θυμίζοντας 2012. Στον αντίποδα, η σχέση του ΠΑΣΟΚ με το PES δεν ήταν πάντα ρόδινη, χωρίς ωστόσο ποτέ οι διαφοροποιήσεις να αλλάξουν το στάτους της. Πιο πρόσφατα, η Γεννηματά έδειξε την αντίθεσή της στις Πρέσπες, ενώ χθες, αφού επιβεβαίωσε την υποστήριξη του Κινήματος Αλλαγής στην προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων, ζήτησε την πλήρη εφαρμογή των κριτηρίων της διεύρυνσης και μαζί «τον σεβασμό όλων των δικαιωμάτων της ελληνικής μειονότητας από την αλβανική κυβέρνηση» και την «εγκατάλειψη κάθε αλυτρωτικής πολιτικής εναντίον της Ελλάδας και τον σεβασμό όλων των δεσμεύσεών της και των συνθηκών που η Βόρεια Μακεδονία έχει υπογράψει».

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ. Στην τηλε-σύνοδο κορυφής των ηγετών της ΕΕ και των Δυτικών Βαλκανίων που ακολούθησε χθες το απόγευμα, επαναβεβαιώθηκε η ευρωπαϊκή προοπτική τους και η ενθάρρυνση για μεταρρυθμίσεις, καθώς και η στήριξη των χωρών στην αντιμετώπιση της πανδημίας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι αποτελεί στρατηγική επιλογή της Ελλάδας η ευρωπαϊκή ενσωμάτωση των Δυτικών Βαλκανίων και κάλεσε τη Βόρεια Μακεδονία να σεβαστεί τις δεσμεύσεις από τη Συμφωνία των Πρεσπών, χαρακτηρίζοντας μονόδρομο τις σχέσεις καλής γειτονίας.