Οδικός χάρτης για ασθενείς με ενδοκρινοπάθειες

H επιδημία του CORONA – VIRUS 2019 (COVID 19) ευαισθητοποιεί και τους ενδοκρινολόγους παγκοσμίως, που σε συνεργασία με τους γιατρούς των άλλων ιατρικών ειδικοτήτων θα πρέπει να αντιμετωπίσουν τις ιδιαιτερότητες που μπορεί να προκαλέσει ο ιός σε ασθενείς με ενδοκρινικά νοσήματα.

Ειδικότερα, ασθενείς με Σακχαρώδη Διαβήτη (τύπου 1 και 2) έχουν να αντιμετωπίσουν πολλαπλάσια πρόκληση, γιατί είναι μεταξύ εκείνων με υψηλό κίνδυνο από τη στιγμή που θα μολυνθούν. Μελέτες από την Κίνα κυρίως – με πρώιμα συμπεράσματα – αναφέρουν ότι δεύτερη σε συχνότητα υποκείμενη νόσος των ασθενών που κατέληξαν με COVID 19 ήταν ο Σακχαρώδης Διαβήτης. Αλλωστε, ο Σακχαρώδης Διαβήτης υπήρξε κύριος παράγοντας κινδύνου και στις επιδημίες SARS, MERS και H1N1. Ο βασικός λόγος είναι ότι οι ασθενείς με διαβήτη έχουν ανεπαρκή ανταπόκριση του ανοσοποιητικού συστήματος στις λοιμώξεις.

Οι ασθενείς με ΣΔ στην περίοδο της επιδημίας:

Θα πρέπει – ακόμη περισσότερο – να διατηρούν τις «κοινωνικές αποστάσεις». Ακόμη και η επίσκεψη στον γιατρό θα πρέπει να γίνεται με τις πρέπουσες προφυλάξεις και μόνο για την καλύτερη ρύθμιση των επίπεδων σακχάρου. Μην ξεχνάμε ότι οι λοιμώξεις, η έλλειψη κίνησης και το stress της καραντίνας επιδεινώνει τα επίπεδα σακχάρου.

Θα πρέπει να ελέγχουν το σάκχαρο συχνότερα με το ειδικό γλυκόμετρο και να επικοινωνούν με τον γιατρό τους για προβλήματα που προκύπτουν.

Να προσέχουν, να τρώνε σωστά κατά τις οδηγίες που έχουν, αν είναι εφικτό να γυμνάζονται.

Σε περίπτωση συμπτωμάτων λοίμωξης – εκτός της άμεσης επαφής με τον θεράποντα ιατρό (τηλέφωνο, mail, videoconference), θα πρέπει να γνωρίζουν ότι υπάρχει πιθανότητα αλλαγής της θεραπείας για τον ΣΔ , ακόμη και η προσθήκη ινσουλίνης (αν δεν χρησιμοποιούν ήδη), εφόσον ο σκοπός είναι η βέλτιστη ρύθμιση του σακχάρου με οποιονδήποτε τρόπο.

Η παχυσαρκία φαίνεται να επιδεινώνει την κατάσταση ασθενούς που νοσεί με COVID 19. Οι ασθενείς αυτοί έχουν μηχανικά αναπνευστικά προβλήματα, ελαττωμένο αερισμό των πνευμόνων και κορεσμό οξυγόνου, αυξάνοντας τον κίνδυνο της πνευμονίας. Αν επιπλέον υπάρχει ΣΔ, υπέρταση, υπερλιπιδαιμία (μεταβολικό σύνδρομο), αναπνευστικό ή νόσημα της καρδιάς, τα πράγματα γίνονται ακόμη δυσκολότερα.

Η διατροφή όλων είναι σημαντική αυτό το διάστημα και θα πρέπει να καλύπτει το κενό της άσκησης. Αρκετή πρωτεΐνη (βεβαίως και φυτική – π.χ. όσπρια), καλής ποιότητας λίπος (π.χ. ελαιόλαδο) και υδατάνθρακες με φυτικές ίνες (λαχανικά, ωμά φρούτα) είναι ο ακρογωνιαίος λίθος. Στις χρήσιμες βιταμίνες για καλύτερη προστασία από τον ιό (π.χ. βιταμίνη C), σημαντική είναι η προσθήκη της βιταμίνης D, που προστατεύει από τις λοιμώξεις και η οποία λόγω της καραντίνας θα είναι ελαττωμένη.

Οι ασθενείς που λαμβάνουν κορτιζόνη για θεραπεία (μεγάλη δόση) ή σαν υποκατάσταση (υποφυσιακή ανεπάρκεια ή νόσος του Addison) ή υπερ-παράγουν ενδογενώς κορτιζόλη (νόσος Cushing) είναι επιπλέον επιρρεπείς στις λοιμώξεις και έχουν μεγαλύτερη θνητότητα λόγω διαταραχής στο ανοσοποιητικό σύστημα. Εάν υπάρξει λοίμωξη, απαιτείται άμεση ιατρική συμβουλή.Στυλιανός Ι.

Οι ασθενείς με αυτοάνοσο νόσημα του θυρεοειδούς δεν φαίνεται να είναι πιο ευάλωτοι στο COVID 19 ή νοσούν βαρύτερα. Ομως, θα πρέπει να λαμβάνουν σωστά τα φάρμακά τους και να αναφέρουν στον ενδοκρινολόγο τους οποιαδήποτε συμπτωματολογία παραπέμπει σε λοίμωξη (π.χ. πυρετός, πονόλαιμος).

Για τα παιδιά και τους εφήβους, που μολύνονται μεν από τον COVID 19, αλλά η λοίμωξη είναι σαφώς ηπιότερη (πολύ λίγες εξαιρέσεις), δεν υπάρχει καμιά ένδειξη μέχρι τώρα ότι κάποια ενδοκρινοπάθεια μπορεί να αποτελέσει αιτία για βαρύτερη εικόνα της συγκεκριμένης ίωσης.

Γενικά, οι ασθενείς με τα ανωτέρω ενδοκρινικά νοσήματα θα πρέπει να συντάσσονται πλήρως με τις γενικές οδηγίες.

O  είναι ενδοκρινολόγος, διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών