Αγάπη μου, συρρίκνωσα τον νεοφιλελευθερισμό

Η πανδημική κρίση, παρά την λεπτή γραμμή της συναίνεσης που διαμόρφωσε, δεν θα άφηνε έξω την ιδεολογική διαπάλη. Για κάποιους βέβαια, ακόμη, η συζήτηση αυτή είναι πολυτελής όσο η χώρα επικρέμεται από την καραντίνα και τον πόλεμο κατά του κορονοιού. Για κάποιους πάλι, μπορεί να διεξάγεται αγόγγυστα μια τέτοια αντιπαράθεση- ακόμη και στην επιμονη του ΣΥΡΙΖΑ για ενίσχυση του ΕΣΥ υπάρχει γενναία δόση σύγκρουσης και αντιπολίτευσης στην κυβέρνηση. Η συζήτηση ας πούμε για την κατάρρευση του νεοφιλελεύθερου δόγματος, δεν προκλήθηκε και ζυμώθηκε μόνον στα κοινωνικά δίκτυα των ημερών.

Καταρχάς, διατυπώθηκε από τον ίδιο τον Αλέξη Τσίπρα με άρθρο του σε κυριακάτικη εφημερίδα (Εθνος): «Αυτό που έχει σημασία να συνειδητοποιήσουμε σήμερα, πέρα από τα αυτονόητα για το πώς θα ενισχυθεί η μάχη μας στο πεδίο, είναι ότι είναι πλέον εκτός τόπου και χρόνου οι κυρίαρχες αντιλήψεις πως όλα μπορεί να τα ρυθμίζουν αποτελεσματικά οι αγορές, οι κυρίαρχες μεταρρυθμίσεις συρρίκνωσης του Δημοσίου και της δημόσιας Υγείας προς όφελος του ιδιωτικού τομέα, το κυρίαρχο μοντέλο του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού», ανέφερε ο Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ απηχώντας μια γενικότερη γνώμη που αποδίδει την στρατηγική οχύρωσης του σημερινού δημόσιου ΕΣΥ ενόψει του μαζικού κινδύνου απ’ τον ιό σε μια μεταστροφή των ιδεολογικό-πολιτικών του αντιπάλων και δη του Κυριάκου Μητσοτάκη. Μια αιχμή που σηκώνει μεγάλη κουβέντα, για πολλούς λόγους.

Καταρχάς, γιατί η σωστή σημερινή τακτική να είναι στο κέντρο της μάχης το ΕΣΥ, γίνεται σε μια επείγουσα συγκυρία και δεν κρίνεται από αυτό η κατάρρευση ή μη του νεοφιλελεύθερου μοντέλου. Επίσης, σύμφωνα με τους πιο αριστερόστροφους επικριτές του κ. Τσίπρα, ο ίδιος ήταν που εφάρμοσε κυβερνώντας και νεοφιλελεύθερες πολιτικές. Και άρα η αποδυνάμωση του δημόσιου ΕΣΥ περνάει και από την δική του πολιτική ευθύνη. Σε εντελώς άλλο μήκος κύματος πάντως ήταν η άποψη που διατυπώθηκε στο fb από σύντροφό του Αλέξη Τσίπρα. Ο πρώην υπουργός Χριστόφορος Βερναρδάκης έγραψε μεταξύ άλλων ότι «όσοι και όσες πιστεύουν ότι η πανδημία οδηγεί σε ήττα του νεοφιλελευθερισμού και της Δεξιάς θα ήταν καλό να ξαναδιαβάσουν την ιστορία των μεγάλων Οικονομικών κρίσεων. Και να την συνδέσουν με αυτήν που εξελίσσεται μπρος στα μάτια μας και που κορυφώνεται σήμερα με επιτάχυνση λόγω του Κοροναϊού». Είχε προηγηθεί απ’ τον ίδιο μια ανάρτηση που ξεκινούσε με το εξής: «Είναι τελείως αφελής η άποψη ότι η πανδημία του κοροναϊού θα επιβάλλει στην Δεξιά το σεβασμό στο δημόσιο σύστημα υγείας και γενικότερα στα δημόσια αγαθά».

Το ιδεολογικό δόγμα

Η συζήτηση προφανώς είναι σε εξέλιξη στον ΣΥΡΙΖΑ αλλά και ευρύτερα στην Αριστερά, κατά πόσο η ίδια η ζωή θα επιβάλει μια τροποποίηση στο αντίπαλο ιδεολογικό δόγμα, έστω και με εκκίνηση τη δημόσια υγεία. Αλλοι πάλι βλέπουν την όλη κρίση με όμοια χαρακτηριστικά με τη δημοσιονομική του 2009-2018, όπου και τελικά το «οικονομικό κρασάρισμα» της χώρας οδήγησε στην αγκαλιά των πιο νεοφιλελεύθερων μέτρων – αυτών που κλήθηκε να λάβει ακόμη και ο ΣΥΡΙΖΑ στη δική του διακυβέρνηση. Στο ίδιο μήκος κύματος με την άποψη Τσίπρα πάντως κινήθηκε και η πρώην υπουργός και γραμματέας της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ Ολγα Γεροβασίλη σε συνέντευξή της (News247): «Σήμερα οι οπαδοί του νεοφιλελευθερισμού σίγησαν προσωρινά ευχόμενοι να έχουν ξεχαστεί τόσο τα παλιά τους πεπραγμένα όσο και οι πρόσφατες δεσμεύσεις τους. Εμείς όμως δεν ξεχνάμε την πραγματική αποστολή του εθνικού συστήματος υγείας».

Μια οπτική που επίσης βλέπει την επόμενη μέρα της κρίσης με μπόλικο κεϊνσιανισμό, κοινωνικό κράτος και ήττα των νεοφιλελεύθερων ιδεών. Παρ’ όλα αυτά, στις παραπάνω θέσεις έμπειροι δημοσιολόγοι βλέπουν απλώς την προσπάθεια του ΣΥΡΙΖΑ να διαμορφώσει χώρο αντιπαράθεσης για την επόμενη μέρα – στο φόντο της αποδοχής που έχει σήμερα η κυβέρνηση στο κομμάτι των χειρισμών της. Το ΕΣΥ έχει επιλεχθει απ’ τα κορυφαία στελέχη του ως επίδικο μιας αντιπολίτευσης, που πάντως δεν είναι εύκολο ακόμη να κλιμακωθεί.