Στις Συμπληγάδες

Η αρχαία σοφία ξανά μπροστά μας στην πιο σκληρή της εκδοχή: η Ελλάδα παλεύει να διασχίσει τις Συμπληγάδες. Το στενό πέρασμα της ελληνικής μυθολογίας που κάθε απόπειρα πλοίου να τις περάσει ήταν καταδικασμένη για το ίδιο και τους ταξιδιώτες του. Από τέτοιες Συμπληγάδες καλείται να περάσει σήμερα η Ελλάδα, πιθανότατα στις πιο δύσκολες συνθήκες που έχει αντιμετωπίσει από την εποχή του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου – ίσως και πιο πριν ακόμα.

Από τη μία πλευρά της στενωπού η πανδημία. Που δεν είναι βέβαια ελληνική μοναδικότητα αλλά παγκόσμιος τρόμος. Ομως η Ελλάδα τα πάει καλά. Παρά τις αδυναμίες ενός κράτους που το έχει τσακίσει η δεκαετής πτώχευση, η Ελλάδα ανταποκρίνεται στο ανώτατο δυνατό επίπεδο με τα πιο αυστηρά διεθνή συγκριτικά κριτήρια. Ανταποκρίνονται έως τώρα πολύ καλά η κυβέρνηση, ο κρατικός μηχανισμός, οι θεσμοί, η κοινωνία, άπαντες οι εμπλεκόμενοι. Πρώτοι απ΄ όλους οι άνθρωποι που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, στα νοσοκομεία, εκεί που η πανδημία επιτίθεται με όλη της τη δύναμη. Οι νοσηλευτές και οι γιατροί, το παραϊατρικό και το διοικητικό προσωπικό των ιδρυμάτων αυτών κράτησαν ψηλά τη σημαία της ευθύνης στην ώρα της μάχης. Δεν πτοήθηκαν, δεν διαλύθηκαν, δεν παρέλυσαν. Πολεμάνε σε έναν πραγματικά άνισο και φονικό πόλεμο και δεν το βάζουν κάτω. Ολοι αυτοί οι άνθρωποι είναι ήρωες της μάχης. Υπάρχουν βέβαια και οι εξαιρέσεις της ανευθυνότητας: δεν γίνεται να μην υπάρχουν. Ομως ελάχιστα στον μηχανισμό αντιμετώπισης και πολύ περισσότερο διάσπαρτες στην κοινωνία.

Από την άλλη πλευρά των Συμπληγάδων, η Τουρκία. Η χώρα τρομοκράτης που επιχείρησε – και εξακολουθεί να επιχειρεί – να σπάσει τα ελληνικά σύνορα με παραστρατιωτικό σχεδιασμό που έχει ως αιχμή του δόρατος ανθρώπους – αν φυσικά η Τουρκία τους θεωρεί τέτοιους όταν τους στέλνει σε μία τέτοια ναζιστικού τύπου αποστολή. Ομως η Ελλάδα και πάλι άντεξε. Και άντεξε χωρίς να χρειαστεί να κάνει χρήση ισχύος που άλλες χώρες θα είχαν, σε ανάλογες συνθήκες, ενεργοποιήσει χωρίς δεύτερη σκέψη. Αντεξε, χωρίς να χτυπήσει όλους εκείνους που επιτέθηκαν στα σύνορά της παρά την πρωτοφανή επιθετικότητα με την οποία η Τουρκία τους όπλισε, ψυχικά και πραγματικά. Οπως αντέχουν οι άνθρωποι της πρώτης γραμμής στα νοσοκομεία και πολεμούν την πανδημία, έτσι ακριβώς, την ίδια στιγμή, αντέχουν και οι άνθρωποι της πρώτης γραμμής στα σύνορα και απωθούν την τουρκική παραστρατιωτικού τύπου απόπειρα εισβολής.

Το πρώτο που οφείλει κάποιος στον δημόσιο λόγο, είναι να τον ασκεί τίμια. Το αμέσως επόμενο, είναι να είναι κριτικός προς τις κάθε μορφής εξουσίες και να μην τους χαρίζεται, είτε εντός εισαγωγικών, είτε χωρίς. Αυτή η στιγμή είναι μία από τις σπάνιες που αυτά τα δύο πάνε μαζί: είναι τίμιο να πεις σήμερα ότι η εξουσία, η κυβέρνηση, όπως και το κράτος, άντεξαν γερά. Κράτησαν στα σύνορα, κρατάνε τώρα και στον φοβερό αυτό εσωτερικό εχθρό. Δίνονται δύο μεγάλες μάχες και δίνονται ταυτόχρονα. Δεν είναι εύκολο να φανταστεί κανείς πολλές χώρες να τα βγάζουν τόσο καλά πέρα σε αυτές τις συνθήκες. Και, σίγουρα, σε κάθε περίπτωση, αυτή όχι απλώς δεν είναι μία Ελλάδα για την οποία τόσα χρόνια ήθελαν να πείσουν τον ελληνικό λαό ότι πρέπει να ντρέπεται, αλλά μία Ελλάδα για την οποία μπορούμε και πρέπει να είμαστε όλοι υπερήφανοι. Γιατί δεν το βάζει κάτω. Πολεμάει και θα τα καταφέρει.

Υ.Γ. Κι όταν περάσουν όλα αυτά ας αναλογιστούμε: γιατί είμαστε βράχοι στην πανδημία, ενώ δεχόμαστε ως αυτονόητο ότι υπερπολλαπλάσιοι άνθρωποι είναι κανονικό να πεθαίνουν συστηματικά κάθε χρόνο στους δρόμους μας χωρίς πανδημία; Αυτά, όταν περάσει το κακό.