Ζητείται τόλμη

Η πρόταση που διατύπωσε προχθές η Τουρκία για πάγωμα όλων των γεωτρήσεων μέχρι να λυθεί το Κυπριακό δεν είναι καινούργια. Το να αποδίδεται λοιπόν στην ανησυχία της για το κοινό ανακοινωθέν Κύπρου – Ιταλίας ή στις ευρείες συμμαχίες που υποτίθεται ότι πετυχαίνει η Λευκωσία δεν είναι πειστικό. Τα πράγματα είναι σοβαρά, η κρίση μπορεί ανά πάσα στιγμή να ξεφύγει και οι λεονταρισμοί δεν βοηθάνε.

Το πραγματικό ερώτημα είναι αν αυτή η πρόταση είναι ειλικρινής. Αν δηλαδή η Τουρκία πράγματι επιθυμεί μια δίκαιη λύση του Κυπριακού, που θα οδηγήσει και σε μια αρμονική οικονομική συνεργασία των δύο πλευρών, ή προσπαθεί απλώς να εκθέσει την ελληνοκυπριακή πλευρά, εμφανίζοντάς τη στη διεθνή κοινότητα ως υποκριτική και αδιάλλακτη.

Μέχρι πριν από λίγα χρόνια η Τουρκία ήθελε λύση. Η κατάρρευση των συνομιλιών του Κραν Μοντανά, το 2017, οφείλεται περισσότερο στην αλλοπρόσαλλη στάση της Λευκωσίας παρά στην αδιαλλαξία της Αγκυρας. Ο πάντοτε συναρπαστικός κύπριος δημοσιογράφος και συγγραφέας Μακάριος Δρουσιώτης υπενθυμίζει αυτή την εβδομάδα με άρθρο του στον «Πολίτη» την παραπληροφόρηση που μοίραζε τότε ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Χριστοδουλίδης στους δημοσιογράφους και τις παλινωδίες του προέδρου Αναστασιάδη, που έφτασε στο σημείο να παροτρύνει δημόσια την Τουρκία να τρυπήσει στον Βορρά και ανέθεσε σε κορυφαίο διπλωμάτη να του ετοιμάσει μελέτη για διχοτόμηση της ΑΟΖ!

Ηταν η εποχή που ο κύπριος πρόεδρος αισθανόταν πανίσχυρος και έπαιζε με τη λύση των δύο κρατών, αγνοώντας ότι κάτι τέτοιο δεν θα μπορούσε ποτέ να γίνει δεκτό από την Ευρώπη. Εκτοτε το τοπίο έχει αλλάξει. Η Τουρκία, απελευθερωμένη από οποιεσδήποτε νομικές δεσμεύσεις και κατειλημμένη από μια κρίση μεγαλείου, έχει ξεκαθαρίσει με κάθε τρόπο ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί ούτε το στάτους κβο ούτε εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο που θεωρεί ότι πλήττουν τα συμφέροντά της. Τα γεωτρύπανα πολλαπλασιάζονται, οι τόνοι ανεβαίνουν και οι φόβοι για ένα θερμό επεισόδιο όπου θα εμπλακεί μοιραία και η Ελλάδα ακούγονται όλο και πιο δυνατά.

Αλλά μια τέτοια προοπτική δεν είναι προδιαγεγραμμένη ούτε μοιραία. Δεν υπάρχουν μοιραία πράγματα στην πολιτική. Υπάρχουν στρατόπεδα που συγκρούονται, οι ρεαλιστές με τους μαξιμαλιστές, οι ειλικρινείς με τους δημαγωγούς, οι μετριοπαθείς με τους πολεμοκάπηλους. Αλλοτε επικρατεί η μια πλευρά, άλλοτε η άλλη. Το Κυπριακό ούτως ή άλλως μια μέρα θα λυθεί. Οπως και οι ελληνοτουρκικές διαφορές. Το θέμα είναι με τι όρους θα συμβεί αυτό. Και αν θα προηγηθεί αιματοχυσία, όπως κάποιες πλευρές ένθεν και κακείθεν δείχνουν να επιθυμούν.

Η ελληνοκυπριακή ηγεσία μοιάζει σήμερα εγκλωβισμένη σε ένα αφήγημα που δεν της επιτρέπει, ακόμα κι αν θα το ήθελε, να φανεί εποικοδομητική. Δεν συμβαίνει το ίδιο με την ελληνική κυβέρνηση, που είναι ακόμη ισχυρή και άφθαρτη. Θα αποδειχθεί και τολμηρή;