Οι «προτροπές» Τραμπ δεν σταμάτησαν τον Ερντογάν

Ερμηνείες επιδέχεται η «προτροπή» εκ μέρους του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στον τούρκο ομόλογό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν περί της ανάγκης Αθήνα και Αγκυρα να λύσουν τις διαφορές τους. Η αναφορά Τραμπ στα ελληνοτουρκικά έγινε κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής συνομιλίας που είχε με τον Ερντογάν τη Δευτέρα, με επίκεντρο τα ζητήματα της Λιβύης και της Συρίας, όπως ανέφερε σε ανάρτησή του στο Twitter – καθώς περαιτέρω ενημέρωση δεν υπήρξε – ο αναπληρωτής εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου Τζον Ντίρι. Η κρισιμότητα της περιόδου για την ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου ήταν άλλωστε το πλαίσιο στο οποίο ο αμερικανός πρόεδρος έθεσε ζήτημα ελληνοτουρκικών στον τούρκο ομόλογο του.

Με προσθήκη στην προεδρική προτροπή, παρενέβη μάλιστα χθες το βράδυ και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ (σε ερώτηση του Αnt1), διευκρινίζοντας: «Καλούμε όλα τα κράτη να επιλύσουν τις θαλάσσιες διαφορές τους ειρηνικά και σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο».

Η αναφορά στα ελληνοτουρκικά συνδέεται άμεσα με τη γεωπολιτική αναβάθμιση της Ανατολικής Μεσογείου και όσων διακυβεύονται στην περιοχή, δεδομένων και των ενεργειακών ερευνών που βρίσκονται σε εξέλιξη. Οι έρευνες για υδρογονάνθρακες που έχουν ξεκινήσει, ή σχεδιάζονται να ξεκινήσουν το επόμενο διάστημα, τόσο εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας όσο και της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης της Κυπριακής Δημοκρατίας, αλλά και τα σχέδια για την κατασκευή αγωγών, με τις συμμαχίες που προκύπτουν από αυτά, εντείνουν σαφώς το ενδιαφέρον της Ουάσιγκτον για την περιοχή. Σχέδια τα οποία στοχοποιεί η Αγκυρα εμμένοντας στην πολιτική των προκλήσεων και των παράνομων ενεργειών, τόσο με τις γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ, όσο και με την προσπάθεια επιβολής τετελεσμένων στο Αιγαίο, μέσω του μνημονίου που υπέγραψε με την κυβέρνηση της Τρίπολης, του Φαγέζ αλ Σάρατζ, απειλώντας να στείλει άμεσα γεωτρύπανα για έρευνες στην περιοχή που προβλέπει η συγκεκριμένη συμφωνία.

Οι ΗΠΑ έχουν επανειλημμένα τοποθετηθεί μέσω του Στέιτ Ντιπάρτμεντ τόσο για τα τουρκολιβυκά μνημόνια όσο και για τις τουρκικές γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ με δεδομένο ότι η πολιτική της Αγκυρας προκαλεί προβλήματα και στα αμερικανικά συμφέροντα που δραστηριοποιούνται στην περιοχή, με την Ουάσιγκτον να επιθυμεί, όπως έχει ξεκαθαρίσει, σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο. Οι ενεργειακοί σχεδιασμοί επιβάλλουν λύση των ελληνοτουρκικών για να μπορέσουν να προχωρήσουν απαλλαγμένοι απειλών που θα μπορούσαν να τους ανατρέψουν.

Το ερώτημα είναι πώς τέθηκε το ζήτημα των ελληνοτουρκικών από τον Τραμπ στον Ερντογάν και αν τελικά δεν ήταν παρέμβαση, αλλά μία ακόμα παραίνεση στη λογική των ίσων αποστάσεων. Η Αθήνα χαρακτήρισε την αναφορά Τραμπ «θετική», με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο Στέλιο Πέτσα να υπογραμμίζει ότι η τοποθέτηση του αμερικανού προέδρου «δίνει τον τόνο για την αποφυγή προκλητικών ενεργειών στην Ανατολική Μεσόγειο» και «αφήνει θετικό αποτύπωμα».

Ωστόσο ο τούρκος πρόεδρος δεν δείχνει να υποχωρεί από τις θέσεις του, ενώ χθες – μετά τη συνομιλία με τον Τραμπ – έστειλε το δικό του μήνυμα στην Ελλάδα, σε ιδιαίτερα προκλητικό τόνο, «να μην ασχολείται με την Τουρκία» και τότε «δεν θα έρθει κάποια ζημιά» από την Τουρκία. Αναφερόμενος στην περίπτωση της Κρήτης δε, ο Ερντογάν διερωτήθηκε και αν «πρέπει να χάψουμε ότι αποτελεί κύρια ηπειρωτική χώρα», ώστε να έχει πλήρη δικαιώματα σε θαλάσσιες ζώνες, με δεδομένο πάντα ότι η Αγκυρα υποστηρίζει ότι τα νησιά δεν διαθέτουν υφαλοκρηπίδα. Χθες άλλωστε 10 τουρκικά μαχητικά πραγματοποίησαν συνολικά 57 παραβιάσεις στο Βορειοανατολικό, Κεντρικό και Νοτιοανατολικό Αιγαίο.

ΣΕ ΕΠΙΦΥΛΑΚΗ. Η Αθήνα συνεχίζει τις επαφές για την οικοδόμηση και ενίσχυση των συμμαχιών της που θα αποτελέσουν το διπλωματικό τείχος απέναντι στις μεθοδεύσεις της Τουρκίας, ενώ την ίδια στιγμή στα σενάρια που εξετάζει το Πολεμικό Ναυτικό είναι και η αποστολή τουρκικού πλοίου νότια της Κρήτης. Χαρακτηριστική ήταν η αναφορά του αρχηγού ΓΕΝ αντιναύαρχου Στυλιανού Πετράκη, στο περιθώριο της παράδοσης και παραλαβής των καθηκόντων του εκπροσώπου Τύπου του Επιτελείου, ο οποίος δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο περαιτέρω κλιμάκωσης των προκλήσεων από την Τουρκία, σημειώνοντας: «Ανάμεσα στα σενάρια που μελετάμε και εξετάζουμε είναι και το ενδεχόμενο να στείλει η Τουρκία πλοία νότια της Κρήτης. Είναι όμως αυτονόητο ότι εμείς μελετάμε κάτι τέτοιο. Τα Επιτελεία αυτό κάνουν. Εξετάζουν και επεξεργάζονται σενάρια και τρόπους αντίδρασης»…