Ο εικαστικός πριν από τον σκηνοθέτη

Γνωρίζει πώς να βρίσκεται στην κορυφή και πώς να συλλέγει βραβεία. Οταν το 2014 το κοινό παγκοσμίως υποκλινόταν στο ταλέντο του καθώς είχε κατακτήσει το Οσκαρ καλύτερης ταινίας με το «12 χρόνια σκλάβος», οι φιλότεχνοι απλώς παρακολουθούσαν άλλη μια μεγάλη στιγμή στην καριέρα του Στιβ ΜακΚουίν, καθώς 15 χρόνια νωρίτερα είχε κερδίσει μια από τις κορυφαίες διακρίσεις στον κόσμο των εικαστικών, το βραβείο Τέρνερ. Και παρά το γεγονός ότι στο βιογραφικό του πλέον έχει προσθέσει και τον τίτλο του ιππότη, ο πολυσχιδής και ταλαντούχρος 50χρονος δημιουργός δεν σταματά να ψάχνει την αλήθεια. O πλέον πρόσφατος τρόπος για να το αποδείξει είναι μέσα από την αναδρομική του έκθεση που θα ανοίξει την ερχόμενη εβδομάδα για το κοινό στην Τέιτ Μόντερν, στο Λονδίνο, και η οποία είναι η πρώτη που ερευνά σε βάθος το έργο του, στη γενέτειρά του, την τελευταία εικοσαετία.

Ηταν 2001, επτά χρόνια προτού σκηνοθετήσει την πρώτη του κινηματογραφική ταινία, όταν «έπλασε» την «7η Νοεμβρίου», μια εγκατάσταση που θα έχει πρωταγωνιστικό ρόλο στην πολυαναμενόμενη αναδρομική προσέγγιση της δουλειάς του. Πρόκειται για ένα από τα πιο μινιμαλιστικά του έργα που αποτελείται από την προβολή μιας φωτογραφίας του κρανίου ενός ξαπλωμένου άνδρα, το οποίο είναι σημαδεμένο από μια μεγάλη ουλή. Η δύναμη του έργου βρίσκεται στον μονόλογο που ακούμε να αφηγείται ο ξάδελφος του καλλιτέχνη, Μάρκους, και στον οποίο περιγράφει με ανατριχιαστικές λεπτομέρειες πώς πυροβόλησε κατά λάθος και σκότωσε τον αδελφό του. Για πολλούς το έργο αυτό αποτέλεσε την κομβική στιγμή για τη μετάβασή του από τον εικαστικό κόσμο σε εκείνον του κινηματογράφου. Εκείνος ωστόσο υποστηρίζει ότι όλα αυτά τα χρόνια το μόνο που αναζητά είναι η αλήθεια. «Ολη η αλήθεια και τίποτα άλλο παρά η αλήθεια. Τέλος. Για να φτάσω όμως σε αυτή θα πρέπει να πάω κοντά, να αποκαλύψω τι κρύβει ή τι έχει καλύψει. Προφανώς, δεν είναι εύκολο, αλλά πρέπει να την προσεγγίσω» λέει.

14 ΕΡΓΑ. Πολλοί – και κυρίως οι νεότεροι – είναι εκείνοι που θα φτάσουν ως το παλιό εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας για να δουν μια έκθεση σχετική με τον σκηνοθέτη του Χόλιγουντ. Τα 14 έργα που έχουν επιλεγεί όμως έχουν ως στόχο να αναδείξουν την εικαστική του πλευρά – η οποία επισκιάστηκε κάτω από τη λάμψη της μεγάλης οθόνης – και καλύπτουν την περίοδο από το 1999 οπότε και κέρδισε το βραβείο Τέρνερ έως σήμερα, προκαλώντας επί της ουσίας τους κινηματογραφικούς φίλους του καλλιτέχνη να ανταποκριθούν στην πρόκληση να γνωρίσουν τα μη αφηγηματικά κεφάλαια της δουλειάς του και να ανακαλύψουν τα πορτρέτα χρόνου και τόπου που έχει δημιουργήσει στο παρελθόν, όπως η «Εξοδος» (1992). Γυρισμένη με κάμερα σούπερ 8, έχει ως πρωταγωνιστές δύο ηλικιωμένους μαύρους, που μεταφέρουν φυτεμένους σε γλάστρες φοίνικες στους δρόμους του Λονδίνου. Το εν εξελίξει έργο του «End Credits» που αποτελεί αφιέρωμα στον αφρο-αμερικανό τραγουδιστή, ηθοποιό και ακτιβιστή Πολ Ρόμπσον. Κι ακόμη το πιο πρόσφατο εγχείρημά του που επίσης εκτίθεται σε άλλο χώρο του ίδιου μουσείου. Πρόκειται για το «Ετος 3», στο πλαίσιο του οποίου κάλεσε τους μαθητές της τρίτης δημοτικού του Λονδίνου ανεξαρτήτως του σχολείου στο οποίο φοιτούν να φωτογραφιστούν και δημιούργησε μια φωτογραφική εγκατάσταση – κάτοπτρο που αντανακλά το είδωλο του μέλλοντος της βρετανικής πρωτεύουσας.