Συναίνεση ή τσάμικο;

Eστω και με τη ζουράρεια διαρροή, ο ΣΥΡΙΖΑ κινήθηκε συμπαγής στην ψήφιση της νέας Προέδρου της Δημοκρατίας Κατερίνας Σακελλαροπούλου. Η θεσμική και πολιτειακή συναίνεση – νίκη εσωτερικά του πρώην υπουργού Μιχάλη Καλογήρου – διαμόρφωσε ένα συνεχές συναίνεσης στο ταλαιπωρημένο πολιτικό σύστημα. Κι έτσι διαβάστηκε από τον ξένο Tύπο.

Και λέμε συνεχές γιατί το μετεκλογικό τοπίο βρήκε την αξιωματική αντιπολίτευση να συναινεί σε ένα ακόμη θέμα, όπως η ψήφος των ομογενών. Ενώ και η πρόσφατη θετική αναφορά στην επιστολή Πομπέο για τα ελληνικά συμφέροντα, συναινετικά διαβάστηκε.

Ετσι όμως θα πάει ο Αλέξης Τσίπρας και το κόμμα του ή όλα τα παραπάνω που περιγράψαμε αποτελούν ένα διάλειμμα συναίνεσης και μόνον ή όποτε υπάρχει η ευκαιρία ο ΣΥΡΙΖΑ θα θέλει να επιδεικνύει ένα λιγότερο πολεμικό πρόσωπο;

Κι εδώ οι πιο κριτικοί στα του ΣΥΡΙΖΑ βλέπουν μια αντίφαση: πώς η πολιτική δύναμη που κατηγορεί την κυβέρνηση ότι είναι σε ακροδεξιά και ρεβανσιστική τροχιά την ίδια στιγμή συμφωνεί μαζί της στα πολιτειακά και σε άλλα; Ετσι η ασφαλέστερη ανάγνωση για το πώς θα κινηθεί η Κουμουνδούρου αντιπολιτευτικά συνοψίζεται στο «τσάμικο και συναίνεση». Κοινώς, θα υπάρχουν αφορμές να συμφωνεί ή και να υπερψηφίζει κυβερνητικές πρωτοβουλίες αλλά το σκληρό ροκ, σκληρό ροκ, όπως λένε οι επιτελείς του ΣΥΡΙΖΑ. Κι αυτό είναι κάτι στο οποίο συμφωνούν οριζόντια οι τάσεις, έστω κι αν καθεμία οξύνει αλλιώς το κάθε πεδίο. Για παράδειγμα, οι 53 που είναι επικριτικοί στον πυρήνα της διακυβέρνησης Μητσοτάκη και συχνά περιγράφουν τη ΝΔ ως κράμα «ΛΑΟΣ και νεοφιλελευθερισμού», ήταν αυτοί που είδαν αμέσως θετικά την πρόταση Μητσοτάκη για τη νέα Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Η θετική ψήφος του ΣΥΡΙΖΑ, λένε κομματικές πηγές, είναι μια συνειδητή επιλογή. «Γιατί είναι συνδεδεμένη όχι μόνο με τη στάση ευθύνης που επιλέγουμε πάντα απέναντι τους θεσμούς, αλλά και με τις ιδέες και τις αξίες μας, τις οποίες στην πράξη και τη διαδρομή της έχει αποδείξει πως ενστερνίζεται η νέα Πρόεδρος της Δημοκρατίας».

Ο ΕΚΛΟΓΙΚΟΣ ΝΟΜΟΣ. Αυτό από την άλλη δεν απομειώνει την πολιτική βούληση που υπάρχει να σηκωθούν οι τόνοι ψηλά το επόμενο διάστημα, κυρίως στο εσωτερικό κοινωνικό μέτωπο. Παιδεία, υγεία, εργασία, είναι – σύμφωνα με πληροφορίες – τα σημεία όπου ο ΣΥΡΙΖΑ θα σηκώσει ψηλά τους τόνους. Μια αίσθηση δόθηκε όλη αυτή την εβδομάδα στη Βουλή, ενώ είναι χαρακτηριστική η 36λεπτη ομιλία του Αλέξη Τσίπρα στην ΚΟ του κόμματος όπου και κωδικοποίησε τα σημεία αντιπαράθεσης. «Οποιος θέλει να χτίσει γέφυρες συνεννόησης, δεν επιλέγει την επόμενη κιόλας μέρα να φέρει στη Βουλή την κατάργηση της απλής αναλογικής», είπε ο Τσίπρας στην ΚΟ με αφορμή τον εκλογικό νόμο, επιχειρώντας να δείξει πως αν κάποιος δεν θέλει συναινέσεις αυτός είναι ο Κυριάκος Μητσοτάκης. «Κλέβει έδρες από όλα τα κόμματα και πριμοδοτεί μ’ αυτές το πρώτο κόμμα, αποβλέπει σε μονοκομματικές κυβερνήσεις, δηλαδή στην παντοδυναμία του ενός», συμπλήρωσε και πρόσθεσε, δίδοντας μια ιδεολογική χροιά στην αντιπαράθεση: «Θεσμοθετώντας έτσι την υποταγή της πολιτικής στη μη πολιτική, του προγραμματικού διαλόγου στην επικοινωνιακή ρητορεία και εν γένει της πολιτικής αντιπαράθεσης στην όξυνση και στην πόλωση».

Η ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΜΕ ΤΙΣ ΗΠΑ. Αλλο σημείο αντιπαράθεσης είναι η αμυντική συμφωνία με τις ΗΠΑ. Εδώ επίσης οι αντίπαλοι του ΣΥΡΙΖΑ θυμίζουν με νόημα πως είναι τουλάχιστον αντιφατικό η πολιτική δύναμη που κινήθηκε εξόχως φιλοαμερικανικά όσο ήταν κυβέρνηση, τώρα να πιάνει τα «ταμπούρλα του πολέμου». Οι κομματικές πηγές βέβαια του ΣΥΡΙΖΑ μεταβάλλουν το επιχείρημα. Λένε πως μπορεί το εν λόγω νομοσχέδιο να είχε συζητηθεί επί ημερών τους με τους Αμερικανούς, όμως με τα διπλωματικά δεδομένα η Ελλάδα θα έπρεπε να έχει κρατήσει το διαπραγματευτικό όπλο της αμυντικής συνεργασίας, προκειμένου να πιέσει για τη στάση των ΗΠΑ στα ελληνοτουρκικά. Πάντως το εν λόγω πεδίο είναι ένα ακόμη από αυτά όπου θα «χτυπήσει» με σκληρό ροκ ο ΣΥΡΙΖΑ, αν και η όποια πολεμική του οριοθετείται στην κοινοβουλευτική του στάση αφού στο μαζικό κίνημα δεν είναι ευμενείς οι όροι να πρωταγωνιστήσει (λόγω κινηματικής ηγεμονίας ΚΚΕ αλλά και λόγω κυβερνητικής θητείας του).

ΤΑ ΕΛΛΗΝΟΤΟΥΡΚΙΚΑ. Βεβαίως, υπάρχει και ένα τρίτο πεδίο και ομολογουμένως πιο δύσκολο για αντιπαραθέσεις. Αυτό δεν είναι άλλο από τα λεγόμενα εθνικά θέματα και τη συνεχιζόμενη προκλητικότητα της Τουρκίας. Εδώ, παρότι πολλά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ σημειώνουν την «αδύναμη εξωτερική πολιτική της χώρας» σε αντίθεση με την «πολυδιάστατη ενεργή πολιτική επί Κοτζιά» δεν είδαμε τις τελευταίες ημέρες ιδιαίτερα υψηλούς τόνους. Κι αυτό έχει να κάνει με μια «γραμμή» που επικράτησε εσχάτως στην Κουμουνδούρου και που έχει να κάνει και με την ανάγνωση της επιθετικής αναθεωρητικής λογικής Ερντογάν. Βεβαίως και εδώ υπάρχουν φωνές που ομιλούν για την αναγκαιότητα «ειρήνης» και είναι μακριά από «εθνικισμούς» και πατριωτικούς τόνους – είναι χαρακτηριστική η γραμμή της εφημερίδας «Εποχής» που εκπροσωπεί ακριβώς αυτή την τάση και που βρίσκει συμφωνούντες και στην Πρωτοβουλία Γέφυρα (π.χ. Λιάκος). Ομως η κεντρική γραμμή είναι «εθνικά συναινετική» και προσεκτική προς τον Μητσοτάκη και το ΥΠΕΞ. Εδώ δεν χωράει ακριβώς «σκληρό ροκ» αν και κριτική γίνεται για διπλωματικούς χειρισμούς.

ΤΟ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΟ. Σκληρό ροκ όμως χωράει – σύμφωνα με τους επιτελείς του ΣΥΡΙΖΑ – στο πώς χειρίζεται η κυβέρνηση το Μεταναστευτικό- Προσφυγικό. Βεβαίως, χωρίς να αγνοείται πως η βασική κριτική στις τοπικές κοινωνίες που γίνεται στον Μητσοτάκη είναι από τα δεξιά ή τέλος πάντων δεν έχει σχέση με το «οι μετανάστες είναι αδέλφια μας», οι του ΣΥΡΙΖΑ θεωρούν πως σήμερα η ΝΔ βρίσκει μπροστά της το κύμα που η ίδια «χάιδεψε» κοινωνικά. Κι εδώ όμως οι πιο προσεκτικοί γνώστες βλέπουν μια όψη δευτερεύουσας συναίνεσης από την Κουμουνδούρου, αφού στο σχέδιο μετεγκατάστασης προσφύγων και μεταναστών ο ΣΥΡΙΖΑ συναινεί και η κριτική του γίνεται στον χαρακτήρα των δομών ή στον τρόπο που εξετάζεται το άσυλο. Γενικά, αν μπορούσαμε να το συνοψίσουμε, το επόμενο διάστημα ο ΣΥΡΙΖΑ θα ασκήσει σκληρή αντιπολίτευση αλλά όπου βρίσκει ευκαιρία θα επιδεικνύει ένα πιο θεσμικό-συναινετικό πρόσωπο.