Απόδραση α λα Χόλιγουντ

Η σύλληψή του στην Ιαπωνία τον Νοέμβριο του 2018 με τις κατηγορίες οικονομικών ατασθαλιών και χρήσης εταιρικών πόρων για προσωπικό όφελος, τις οποίες ο ίδιος αρνείται, είχε προκαλέσει μεγάλη αίσθηση στον χώρο των αυτοκινητοβιομηχανιών και του παγκόσμιου επιχειρείν γενικότερα. Ακόμη μεγαλύτερη αίσθηση όμως προκάλεσε η διαφυγή του από την Ιαπωνία όπου βρισκόταν σε κατ’ οίκον περιορισμό περιμένοντας να δικαστεί, στον Λίβανο από όπου κατάγεται. Ο Κάρλος Γκοσν δεν σταματά να βρίσκεται στα πρωτοσέλιδα του διεθνούς Τύπου και των άλλων μέσων ενημέρωσης από τότε ακόμη που ήταν το μεγάλο αφεντικό της συμμαχίας Renault και Nissan.

«Δεν έτρεξα να αποφύγω τη δικαιοσύνη – ξέφυγα από την αδικία και την πολιτική δίωξη. Τώρα μπορώ επιτέλους να επικοινωνώ ελεύθερα με τα μέσα ενημέρωσης και προσδοκώ να το κάνω αρχίζοντας από την άλλη εβδομάδα», ανέφερε ο ίδιος σε ανακοίνωσή του. Ο Γκοσν θα μπορεί να μιλά δημοσίως στα μέσα ενημέρωσης από τις 8 Ιανουαρίου που αναμένεται σύμφωνα με κοντινά του πρόσωπα να κάνει τις πρώτες δημόσιες δηλώσεις. Οπως ήταν φυσικό οι αντιδράσεις κυρίως από την Ιαπωνία ήταν έντονες. Οπως ανέφερε πηγή που δεν κατονομάζεται από τη Νισάν στο Reuters, «πιστεύω ότι εγκατέλειψε τις προσπάθειες να πολεμήσει τους κατηγόρους στο δικαστήριο. Είναι εξωφρενικό». Υπέρ των αρχών της Ιαπωνίας και κατά του Γκοσν ήταν επίσης τα δημοσιεύματα σε μεγάλο μέρος των μέσων ενημέρωσης της χώρας, ενώ το αντίθετο συνέβη στον Λίβανο.

Η μυστική φυγή του 65χρονου Γκοσν από την Ιαπωνία χαρακτηρίστηκε χολιγουντιανή, με διάφορες φήμες να κυκλοφορούν για τα όπως μπόρεσε να το σκάσει από το Τόκιο, να φτάσει στην Κωνσταντινούπολη και από εκεί να μεταφερθεί πάλι μυστικά στον Λίβανο.

Ως ιθύνων νους πίσω από τη διαφυγή έχει κατονομαστεί η σύζυγός του Κάρολ. Ο Γκοσν, όμως, δήλωσε ότι κανένα μέλος της οικογένειάς του δεν αναμείχθηκε στην επιχείρηση διαφυγής του και ότι όλα τα κανόνισε μόνος. Οπως και να έχει φαίνεται ότι χρησιμοποιήθηκαν υπηρεσίες ιδιωτικής εταιρείας ασφάλειας, όπως τη χαρακτηρίζουν διεθνή μέσα ενημέρωσης, η οποία όμως είχε στη διάθεσή της μεγάλους πόρους και εμπειρία σε τέτοιου είδους υποθέσεις. Μια από τις θεωρίες που υπάρχει είναι ότι κατάφερε να διαφύγει χρησιμοποιώντας γαλλικό διαβατήριο το οποίο εξακολουθούσε να κατέχει παρά τις νομικές του περιπέτειες. Ο Γκοσν έχει τριπλή υπηκοότητα, Βραζιλίας, Λιβάνου και Γαλλίας. Εχει γεννηθεί στη Βραζιλία, αλλά είναι λιβανέζικης καταγωγής και επιπλέον γάλλος υπήκοος.

Ξεκίνησε την καριέρα του το 1978 στην εταιρεία κατασκευής ελαστικών Michelin. Το 1996 ύστερα από μια πετυχημένη πορεία στη Michelin μετακόμισε στη Renault όπου επέβλεψε το σχέδιο αναδιάρθρωσης της αυτοκινητοβιομηχανίας προχωρώντας σε μεγάλες περικοπές προκειμένου να αυξήσει την κερδοφορία. Το 1999 η Renault συνήψε στρατηγική συνεργασία με τη Nissan και ο Γκοσν χρησιμοποίησε τις ίδιες μεθόδους περικοπής εξόδων για να σώσει την ιαπωνική εταιρεία, η οποία εκείνη την περίοδο αντιμετώπιζε πολλά σημαντικά οικονομικά προβλήματα.

Τότε θεωρήθηκε ότι η επιτυχία του στην αναδιάρθρωση και της ιαπωνικής εταιρείας τον έκανε αποδεκτό στην παραδοσιακά πολύ κλειστή ιαπωνική επιχειρηματική κοινότητα.

Στη συνέχεια ενίσχυσε τη συμμαχία και με την προσθήκη της Mitsubishi Motors. Ετσι τελικά υπό την ηγεσία του η Renault έφτασε να ελέγχει σχεδόν το 44% της Nissan και μάλιστα με δικαιώματα ψήφου. Η Renault ελέγχεται επίσης κατά 15% από το γαλλικό Δημόσιο. Η Nissan από την πλευρά της έφτασε να ελέγχει το 15% της Renault χωρίς όμως τα ίδια δικαιώματα ψήφου κι αυτό φαίνεται ότι προκάλεσε αντιδράσεις στον χώρο της ιαπωνικής εταιρείας. Η Nissan επίσης ελέγχει το 34% της Mitsubishi Motors. Ο Γκοσν ουσιαστικά διετέλεσε επικεφαλής 450.000 εργαζομένων, ελέγχοντας άμεσα ή έμμεσα πολλές μεγάλες μάρκες αυτοκινήτων: τις Renault, Nissan, Mitsubishi, Infiniti, Renault Samsung Motors, Dacia, Alpine, Datsun και Lada. Ο Γκοσν που διετέλεσε επί σχεδόν μια εικοσαετία επικεφαλής της ιαπωνικής Nissan και της γαλλικής Renault θεωρούνταν μέχρι τη σύλληψή του στο Τόκιο ως ένας από τους πιο επιτυχημένους μάνατζερ στον χώρο της παγκόσμιας αυτοκινητοβιομηχανίας.

Ολα αυτά τελείωσαν όταν στα τέλη του 2018 συνελήφθη και έχασε τα αξιώματά του πρώτα από τη Nissan και μετά κάποιο διάστημα και από τη Renault.

Είναι ενδεικτικό ότι η αύξηση των αποδοχών του τότε λόγω της επιτυχίας του ως μάνατζερ είχε προκαλέσει αντιδράσεις από αρκετούς μετόχους αλλά και από την ίδια την γαλλική κυβέρνηση. Η σύλληψή του με την κατηγορία των αδήλωτων εισοδημάτων έγινε μερικούς μόνο μήνες από την εκδήλωση αντιδράσεων από μετόχους για τις αποδοχές.

Οι εξελίξεις άρχισαν να τρέχουν με καταιγιστικούς ρυθμούς όταν οι ιαπωνικές αρχές τον κατηγόρησαν ότι δεν δήλωνε όλες τις αποδοχές που απολάμβανε και πως χρησιμοποιούσε περιουσιακά στοιχεία για προσωπικό όφελος. Στη συνέχεια η έρευνα πέρασε και στη Γαλλία, αλλά το επίκεντρο ήταν η δίωξη στην Ιαπωνία όπου και αναμενόταν να δικαστεί – πριν από τη διαφυγή του. Ο ίδιος αρνείται σθεναρά τις κατηγορίες και κατηγορεί το ιαπωνικό σύστημα απονομής δικαιοσύνης ότι η δίκη του θα αργούσε πολύ να γίνει με εκείνος να παραμένει όλο το διάστημα στη φυλακή, χωρίς τη δυνατότητα να επικοινωνεί καθόλου και οικεία πρόσωπα και ειδικά με τη σύζυγό του.

Η υπόθεση Γκοσν έχει βάλει επίσης στον πάγο τις προσπάθειες συγχώνευσης της Nissan με τη Renault που είχε ξεκινήσει ο ίδιος.