Τα Χριστούγεννα {LF}του πολιτισμού μας

«Οπως ακριβώς η φωτιά και το φως, που προέρχεται απ’ αυτήν, συνυπάρχουν αχώριστα, και δεν υπάρχει πρώτη η φωτιά και έπειτα το φως, αλλά και τα δύο μαζί, και όπως το φως που γεννιέται πάντοτε από τη φωτιά, πάντοτε μένει σ’ αυτή και ποτέ δεν χωρίζεται, έτσι και ο Υιός γεννιέται από τον Πατέρα και ποτέ δεν χωρίζεται απ’ αυτόν, αλλά πάντοτε μένει σ’ αυτόν». (Αγίου Ιωάννου Δαμασκηνού).

Η παραπάνω προσέγγιση του μυστηρίου της φωτιάς και του φωτός από τον Αγιο Ιωάννη τον Δαμασκηνό, μας δημιουργεί το ερώτημα των συνεπειών εις την προσωπική και συλλογική μας ζωή, από την όποια σχέση μας με τον Θεό των Χριστουγέννων.

Η απάντηση καθορίζει το, από την πολιτιστική μας ταυτότητα και συνείδηση, απορρέον καλό ή κακό, όχι με χρήση ηθική ή ιδεολογική, αλλά ως Θεοφόρο βίωμα από την εγκαταβίωση του Χριστού εις την καρδιά μας, εις το κέντρο της υπόστασής μας. Η προσευχή μας προς «τον Ηλιον της δικαιοσύνης», τον Χριστόν και τον περί Αυτόν δορυφορούμενον πνευματικό κόσμο παντός πνεύματος δικαίου, ζώντος η τετελειωμένου, καθαρίζει την καρδιά μας από τα πάθη της εξουσιομανίας, της ηδονοθηρίας, της φιλοχρηματίας, του εγωισμού, του μίσους, της εκδικητικότητας, και τούτο διότι εις την καρδιά μας εγκαθίσταται η χάρη του μυστηρίου της Γεννήσεως, που ενώνει ειρηνικά, δι’ ημών, τα ουράνια και τα επίγεια. «Ο ουρανός και η γη σήμερον ηνώθησαν» διά να αποκατασταθεί η διασαλευμένη συμπαντική ισορροπία και ενότητα, που εκπηγάζει από την αμαρτωλή ζωή μας, από την αδιαφορία και σκληροκαρδία μας προς τους αδελφούς μας.

Κατ’ ουσίαν το όποιο μικρό η μεγάλο πρόβλημα του πολιτισμού μας, είναι πρόβλημα πνευματικό.

Δημιουργείται, θεραπεύεται, επουλώνεται ή διαιωνίζεται, οξύνεται και διογκώνεται επικίνδυνα, ανάλογα με τη σχέση που έχουμε με «τον προ Ηλίου Λόγον». Οταν η καρδιά μας δεν θερμαίνεται και ο νους μας δεν φωτίζεται από το Θείον φως του τεχθέντος ακτίστου Ηλίου της δικαιοσύνης, τότε η μεν καρδιά μας παγώνει, μαρμαρώνει, ο δε νους μας σκοτίζεται.

Οι νέοι λένε, «μου ήλθε μία φλασιά» και ανεπαισθήτως ομολογούν τη Θεία δύναμη του φωτισμένου μυαλού. Καρδιές που θερμαίνονται από την προσευχή, εις τον Ηλιο των Χριστουγέννων και φωτιζόμενοι νόες από το ίδιο Θεϊκό φως, δεν αδιαφορούν μπροστά εις το όποιο ανθρώπινο δράμα. Φωτισμένες καρδιές και μυαλά δεν αναπαύονται σε λογισμούς ή πράξεις επιθετικότητας, πολύ δε περισσότερο όταν οι συνάνθρωποί μας είναι εμπερίστατοι. Ενθυμούνται τις δοκιμασίες του Χριστού και την Υπεραγία Θεοτόκο, που με το Θείο βρέφος πορεύθηκαν ως πρόσφυγες από τη Βηθλεέμ εις την Αίγυπτο.

Σύνολο το σώμα της Ορθόδοξης Εκκλησίας, ορατό και αόρατο, γήινο και ουράνιο, πορεύεται εις τη μυστική, προσωπική και συλλογική συνάντηση με τον Θεό των Χριστουγέννων και «ο ων και προών, και εκλάμψας εκ Παρθένου Θεός» μας προσκαλεί ελευθέρως και εναγωνίως να ζήσουμε, με προσευχή και μετάνοια, το μυστήριον της αγάπης, της καταλλαγής, της ειρήνης, της επούλωσης και θεραπείας των ποικίλων πληγών, που δημιουργούμε εις τον πολιτισμό μας.

«Ο λαός ο καθήμενος εν σκότει είδεν φως μέγα, και τοις καθημένοις εν χώρα και σκιά θανάτου φως ανέτειλεν αυτοίς». (Ματθ. 4,16).

Ο μητροπολίτης Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου και Βιάννου Ανδρέας είναι καθηγητής Θεολογικής Σχολής ΑΠΘ