Η Αθήνα βάζει θέμα Τουρκίας σε ΝΑΤΟ και ΕΕ

Σε επανακαθορισμό της στρατηγικής της απέναντι στην τουρκική πολιτική των προκλήσεων προχωρά η Αθήνα μετά την ευθεία αμφισβήτηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και την προσπάθεια επιβολής τετελεσμένων εκ μέρους της Αγκυρας, με τη σύναψη μνημονίου κατανόησης επί των θαλάσσιων δικαιοδοσιών μεταξύ Τουρκίας – Λιβύης. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης θα θέσει θέμα Τουρκίας  κατ’ αρχάς στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στο Λονδίνο, στέλνοντας μήνυμα από το συνέδριο της ΝΔ ότι: «Μια συμμαχία δεν μπορεί να στέκεται αδιάφορη όταν ένα μέλος της παραβιάζει ανοιχτά το Διεθνές Δίκαιο και στρέφεται έτσι κατά άλλου μέλους της. Η τακτική των ίσων αποστάσεων αδικεί κατάφωρα την πατρίδα μας». Σύμφωνα με πληροφορίες ο Μητσοτάκης στο Λονδίνο ενδέχεται να συναντήσει τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, αλλά και τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ενώ το σύνολο των επαφών του θα είναι προσανατολισμένο στην καταδίκη των τουρκικών ενεργειών.

Στην ίδια κατεύθυνση κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι προγραμματίζεται και επίσκεψη του Πρωθυπουργού στον  Λευκό Οίκο στις αρχές Ιανουαρίου, με πιθανότερη ημερομηνία τις 7/1. Ο Μητσοτάκης είχε επίσης επικοινωνία την περασμένη Παρασκευή με τον γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, από τον οποίο ζήτησε στήριξη τόσο στο ΝΑΤΟ όσο και στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ.

ΕΠΙΣΠΕΥΣΗ ΜΕ ΑΙΓΥΠΤΟ. Τις κινήσεις της Τουρκίας καταδίκασαν τόσο η Κύπρος όσο και η Αίγυπτος, με τον υπουργό Εξωτερικών Νίκο Δένδια να πραγματοποιεί και έκτακτη επίσκεψη χθες στο Κάιρο, όπου είχε συνάντηση με τον ομόλογό του Σαμέχ Σούκρι, και συμφωνία για επιτάχυνση των συζητήσεων με στόχο την οριοθέτηση των Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου.

Ωστόσο η προσπάθεια της Τουρκίας να προχωρήσει σε ορισμό ΑΟΖ με τη Λιβύη είναι γνωστή εδώ και καιρό στο ΥΠΕΞ, ήδη από την περίοδο Κατρούγκαλου σύμφωνα με πληροφορίες. Ο Δένδιας ήρθε αντιμέτωπος με το ζήτημα από τον Ιούλιο, ενημερώνοντας και τους ομολόγους του της Ιταλίας και της Γαλλίας από το πρώτο συμβούλιο ΥΠΕΞ της ΕΕ στο οποίο συμμετείχε. Παράλληλα συζήτησε το θέμα και με τον λίβυο ΥΠΕΞ στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ τον Σεπτέμβριο, χωρίς ωστόσο ο ομόλογός του να του επιβεβαιώσει ή να διαψεύσει την ύπαρξη τέτοιων συνεννοήσεων με την Τουρκία. Στη Νέα Υόρκη ωστόσο ο Δένδιας ξεκαθάρισε στον λίβυο ομόλογό του ότι κάθε τέτοια ενέργεια είναι εκτός διεθνούς δικαίου, δεν έχει κανένα αντίκρισμα και θα έχει επιπτώσεις στις σχέσεις της συγκεκριμένης κυβέρνησης με την Ελλάδα αλλά και με την ΕΕ.

ΕΠΙΜΕΝΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗ. Το τουρκικό ΥΠΕΞ πάντως εμμένει στις προκλήσεις και σε ανακοίνωσή του χθες το βράδυ έκανε λόγο για «μαξιμαλιστικές ελληνικές και ελληνοκυπριακές αξιώσεις πέρα από κάθε λογική», προειδοποιώντας ότι η συμφωνία με τη Λιβύη δηλώνει την πρόθεση των δύο χωρών να μην επιτρέψουν τετελεσμένα. Αμφισβητεί ξανά τη θαλάσσια περιοχή γύρω από το Καστελλόριζο και υποστηρίζει ότι το μνημόνιο είναι σύμφωνο με το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας.

Η Αθήνα με την ανακοίνωση της υπογραφής των μνημονίων Τουρκίας – Λιβύης κάλεσε την Πέμπτη τον τούρκο πρεσβευτή στο ΥΠΕΞ για να ζητήσει εξηγήσεις. Την Παρασκευή στο ΥΠΕΞ κλήθηκε και ο λίβυος πρεσβευτής, από τον οποίο ζητήθηκε να γνωστοποιήσει το περιεχόμενο του μνημονίου άμεσα, με την προειδοποίηση ότι αν αυτό δεν γίνει μέχρι την Πέμπτη θα ακολουθήσει απόφαση απέλασής του.

Ο πρεσβευτής της Ελλάδας στην ΕΕ έθεσε το ζήτημα και στο Coreper, ενώ ήδη από την Παρασκευή είχαν δρομολογηθεί διαβήματα της ΕΕ τόσο σε Τρίπολη όσο και σε Αγκυρα. Να σημειωθεί ότι το δόγμα της Αθήνας για υπεράσπιση των δικαιωμάτων της με ψυχραιμία και χωρίς κινήσεις πανικού δεν έχει αλλάξει, με τον Νίκο Δένδια να τονίζει στο «Βήμα της Κυριακής» ότι η εκπεφρασμένη επιθυμία της κυβέρνησης για ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας με την Τουρκία παραμένει. Ωστόσο όσο ειλικρινής και αν είναι η προσπάθεια της ελληνικής πλευράς για επανεκκίνηση των διμερών σχέσεων με την Αγκυρα αυτό προϋποθέτει και τις αντίστοιχες πράξεις από την απέναντι πλευρά, της οποίας οι κινήσεις μέχρι σήμερα κινούνται σαφώς προς την αντίθετη κατεύθυνση.

Επισημαίνεται ότι οι δηλώσεις Ερντογάν το Σάββατο στα εγκαίνια του αγωγού ΤΑΝΑΡ είχαν σαν αποτέλεσμα τόσο την καταδίκη εκ μέρους του ελληνικού ΥΠΕΞ όσο και την αποχώρηση του υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Δημήτρη Οικονόμου από την εκδήλωση. Ενημέρωση των πολιτικών αρχηγών από τον Πρωθυπουργό ζήτησε από το βήμα της συνεδρίασης της Κεντρικής Επιτροπής Ανασυγκρότησης του ΣΥΡΙΖΑ ο Αλέξης Τσίπρας, κατηγορώντας την κυβέρνηση για πολιτική κατευνασμού απέναντι στην Τουρκία, η οποία αποδεικνύεται, όπως είπε, ατελέσφορη.