Γραφειοκρατία τέλος για {LF}τη χρηματοδότηση της έρευνας

Νομοσχέδιο με δύο άξονες καταθέτει μέσα στο επόμενο δεκαήμερο στη Βουλή το υπουργείο Παιδείας: από τη μια πλευρά, τον ανασχεδιασμό της ΑΔΙΠ (Αρχή αξιολόγησης των ΑΕΙ) που θα εμπλέκεται πλέον ανοικτά σε θέματα σχεδιασμού προγραμμάτων σπουδών στα ΑΕΙ και θα μοιράζει χρηματικά «μπόνους» ανάλογα με τα αποτελέσματα της αξιολόγησης. Και από την άλλη, τον Ειδικό Λογαριασμό Κονδυλίων Ερευνας (ΕΛΚΕ) που αφορά το 70% της έρευνας αλλά και χιλιάδες ερευνητές στη χώρα, ο οποίος απελευθερώνεται από τα γραφειοκρατικά «δεσμά», απολαμβάνοντας μάλιστα πλέον και σχετικές φορολογικές ελαφρύνσεις.

Τις τελευταίες ημέρες, οι υπηρεσίες του υπουργείου Παιδείας δουλεύουν εντατικά και το περιεχόμενο του νέου νομοσχεδίου είναι πιθανόν να ανακοινωθεί αυτή ή την ερχόμενη εβδομάδα. Δεν πρόκειται ωστόσο για τον περίφημο νέο Νόμο – Πλαίσιο για τα ΑΕΙ (με θέματα διοίκησης, προγραμμάτων σπουδών κ.λπ.), καθώς αυτός αναμένεται με τη νέα χρονιά, όπως άλλωστε και ο νόμος που σχεδιάζεται για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.

Ο νόμος που κατατίθεται άμεσα στη Βουλή με στόχο να ψηφισθεί πριν από τα Χριστούγεννα θα έχει ουσιαστικά δύο βασικά μέρη: τη ριζική αναμόρφωση της ΑΔΙΠ και την απελευθέρωση του ΕΛΚΕ, μέσω εξαιρέσεων, από τις διαδικασίες του δημόσιου λογιστικού. Και συγκεκριμένα όπως αναφέρουν οι πληροφορίες των «ΝΕΩΝ»:

ΑΔΙΠ. Η ανεξάρτητη Αρχή για την αξιολόγηση των ΑΕΙ που έχει πλέον και αρμοδιότητα πιστοποίησης των προγραμμάτων της αναβαθμίζεται και θα έχει πλέον στρατηγικό ρυθμιστικό ρόλο στη λειτουργία της ανώτατης εκπαίδευσης της χώρας. Εκτός λοιπόν από το να αξιολογεί και να πιστοποιεί τα προγράμματά τους, θα είναι η Αρχή με την οποία τα πανεπιστήμια θα διαπραγματεύονται και θα συντάσσουν τις τετραετείς στρατηγικές συμφωνίες τους με την πολιτεία («συμβόλαια»), ενώ με βάση τα αποτελέσματα της αξιολόγησής τους θα προτείνει ποια τμήματα αντιμετωπίζουν προβλήματα και ποια ενδεχομένως δεν έχουν προοπτικές βιωσιμότητας, άρα πρέπει να κλείσουν, ή αντίστοιχα ποια πρέπει να ενισχυθούν. Κυρίως όμως θα… μοιράζει τα χρήματα. Μέσω της ΑΔΙΠ θα κρίνεται ποια τμήματα ή ΑΕΙ της χώρας έχουν διακριθεί και δικαιούνται επιπλέον χρηματοδότηση με τη μορφή «μπόνους», την οποία και θα εισηγείται στο υπουργείο Παιδείας.

Παράλληλα και όπως είναι γνωστό, η ΑΔΙΠ θα κρίνει και την τύχη των 37 νέων τμημάτων που θεσμοθετήθηκαν πέρυσι ως αποτέλεσμα της «πανεπιστημιοποίησης» ΤΕΙ σε όλη τη χώρα, αλλά διαπιστώθηκε ότι δεν πληρούν τις ακαδημαϊκές προϋποθέσεις για να λειτουργήσουν την επόμενη χρονιά και η λειτουργία τους έχει ανασταλεί από το υπουργείο Παιδείας. Ετσι και όπως αναφέρουν οι συγκεκριμένες πληροφορίες, η ΑΔΙΠ στο μέλλον θα κρίνει και θα προτείνει στα ΑΕΙ, θα τους δίνει ένα ελαστικό περιθώριο συμμόρφωσης, αλλά θα προβλέπει και συγκεκριμένα μέτρα για τους «αντιρρησίες».

Ειδικός Λογαριασμός Κονδυλίων Ερευνας. Η κρίσιμη πηγή χρηματοδότησης της έρευνας στη χώρα, από την οποία τα ΑΕΙ είχαν φτάσει να πληρώνουν μέχρι και τους… λογαριασμούς των ΔΕΚΟ τα προηγούμενα χρόνια και κατά την παρατεταμένη υποχρηματοδότησή τους. Ο Λογαριασμός αυτός πριν από δύο χρόνια εντάχθηκε στο δημόσιο λογιστικό, κάτι που έφερε μια γραφειοκρατική «θύελλα» στη λειτουργία του και περιόρισε κατά πολύ τις δραστηριότητές του. Τα πανεπιστήμια της χώρας είχαν φτάσει στο σημείο να εμφανίζουν ως εταίρους στη διεκδίκηση μεγάλων ευρωπαϊκών προγραμμάτων φορείς εκτός των ίδιων των ΑΕΙ ή άλλα ΑΕΙ του εξωτερικού, καθώς δεν μπορούσαν να διαχειριστούν τα οικονομικά τους.

Ετσι, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι ύστερα από σειρά διαπραγματεύσεων έχει επέλθει συμφωνία με το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους ώστε να μειωθεί δραστικά η γραφειοκρατία για τον ΕΛΚΕ των ΑΕΙ και να εισαχθούν εξαιρέσεις και φοροελαφρύνσεις που θα θυμίζουν σχεδόν την περίοδο της αυτονομίας των πανεπιστημίων στη διαχείρισή του. «Στόχος είναι τα χρήματα της έρευνας, αντί να φεύγουν στο εξωτερικό, να μένουν στη χώρα» έλεγε στέλεχος του υπουργείου Παιδείας που μίλησε στα «ΝΕΑ».

Η σύνταξη του νομοσχεδίου ολοκληρώνεται σύντομα και στη συνέχεια αναμένεται να προωθηθεί για ψήφιση στη Βουλή, ενώ σε αυτό θα περιέχεται και σειρά άλλων διαδικαστικών διατάξεων που αφορούν όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης.