Δεσμεύσεις {LF}και συμπάθεια

«Δεσμεύσεις και συμπάθεια» θα μπορούσε να είναι ο τίτλος της συνάντησης του αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάικ Πομπέο με τον ομόλογό του της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη στην Ουάσιγκτον. Και αυτό γιατί οι ΗΠΑ εξακολουθούν να «μετράνε» τα συμφέροντά τους απέναντι στην Τουρκία του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, με αποτέλεσμα να επαναλαμβάνουν δεσμεύσεις μεν, αλλά να κρατάνε παράλληλα ισορροπίες με την Αγκυρα. Η συνάντηση Χριστοδουλίδη – Πομπέο στην Ουάσιγκτον πραγματοποιήθηκε λίγες μόλις ημέρες μετά τη συνάντηση των προέδρων Τραμπ – Ερντογάν, όπου οι φιλοφρονήσεις και οι αβρότητες του αμερικανού προέδρου προς τον τούρκο ομόλογό του, ενώ εκείνος έθετε ξεκάθαρη τη δική του πολιτική ατζέντα, ήταν το μεγαλύτερο κέρδος για την Αγκυρα. Αμερικανικές πηγές, μετά τη συνάντηση του αμερικανού και του κύπριου ΥΠΕΞ, δήλωσαν «προβληματισμό» για τις προκλήσεις και την εμπρηστική πολιτική της Τουρκίας τόσο απέναντι στην Κυπριακή Δημοκρατία όσο και σε σχέση με το πώς κινείται στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, δείχνοντας για πολλοστή φορά ότι η «Ουάσιγκτον» δεν είναι μία απέναντι στην Αγκυρα.

ΤΙ ΣΥΖΗΤΗΘΗΚΕ. Ο Πομπέο σαφώς και επαναβεβαίωσε τη δέσμευση των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο προκρίνοντας την εμβάθυνση της διμερούς σχέσης της Ουάσιγκτον με τη Λευκωσία στον τομέα της ασφάλειας. Επανέλαβε ακόμα τη θέση της Ουάσιγκτον υπέρ του δικαιώματος της Κυπριακής Δημοκρατίας να αναπτύσσει φυσικούς πόρους στην ΑΟΖ της, με δεδομένο άλλωστε ότι αμερικανικές εταιρείες ήδη δραστηριοποιούνται στην Κύπρο και έχουν συμφέροντα στην περιοχή, και σημείωσε τη συνεχιζόμενη στήριξη των ΗΠΑ στις προσπάθειες της κυπριακής ηγεσίας υπό τον ΟΗΕ για επίλυση του Κυπριακού στη βάση της διζωνικής – δικοινοτικής ομοσπονδίας, προς όφελος όλων των Κυπρίων. Στη συνάντηση ο Πομπέο ενημέρωσε τον Χριστοδουλίδη για τις συνομιλίες που είχε και ο ίδιος με τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου κατά την επίσκεψη Ερντογάν. Επί τάπητος τέθηκαν και οι τριμερείς που συνεχίζουν να κάνουν Κύπρος και Ελλάδα, με στόχο την ανάπτυξη συμμαχιών και συνεργασιών στην περιοχή για την αντιμετώπιση των προκλήσεων. Ο Νίκος Χριστοδουλίδης δήλωσε ικανοποιημένος από τη συνάντηση και τα αποτελέσματά της, κάνοντας λόγο για ξεκάθαρη δέσμευση κι από τις δύο πλευρές για ενίσχυση της συνεργασίας σε διάφορους τομείς, σημειώνοντας ιδιαίτερα τη συμμετοχή των ΗΠΑ στη διευρυμένη τριμερή Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ.

Ο ΕΡΝΤΟΓΑΝ ΕΠΙΜΕΝΕΙ. Είναι αμφίβολο, ωστόσο, εάν όλα αυτά αλλάζουν την εικόνα. Μέχρι σήμερα η Τουρκία έχει δεχθεί σωρεία προειδοποιήσεων, απειλών για εφαρμογή κυρώσεων και επιπλήξεων, χωρίς κανένα απολύτως αποτέλεσμα, πέραν του να συνεχίζει την πολιτική που έχει χαράξει στο ίδιο μοτίβο. Ο Ερντογάν, παρά τη «φιλική σχέση» του με τον Τραμπ, δεν παρέλειψε χθες να επαναλάβει ότι αν οι ΗΠΑ συνεχίσουν την αδιάλλακτη στάση τους στο θέμα των F-35, η Τουρκία θα αναγκαστεί να στραφεί προς άλλες αναζητήσεις, προσθέτοντας ότι δεν θα εγκαταλείψει το σύστημα των S-400. Ο τούρκος πρόεδρος δεν παρέλειψε να δηλώσει ότι μετά τις προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ οι σχέσεις με την Τουρκία θα πάρουν νέα ώθηση.

ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΕΙΣ. Και επειδή όλα είναι «μπίζνες», η προειδοποίηση του υπουργού Εμπορίου των ΗΠΑ Γουίλμπουρ Ρος προς την Αθήνα για τον ρόλο της Κίνας στην ελληνική οικονομία έχει τη δική της σημασία. Μιλώντας στο συνέδριο Delphi Forum που πραγματοποιείται στην Ουάσιγκτον, ο Ρος φρόντισε να επαινέσει μεν τη συμφωνία με την Κίνα για το λιμάνι του Πειραιά, ωστόσο δεν παρέλειψε να δείξει εμμέσως πλην σαφώς και το μάλλον «ασυμβίβαστο» της αμερικανικής στήριξης, σε περίπτωση συμμαχίας της Αθήνας με το Πεκίνο. Στη συμβουλή του προς την Ελλάδα αναφέρθηκε σε «μακροπρόθεσμους κινδύνους» λόγω της συνεργασίας με την Κίνα, προειδοποιώντας ότι το Πεκίνο έχει ιστορία που δελεάζει τα έθνη με προβλήματα ρευστότητας και τονίζοντας ότι δεν πρέπει η Ελλάδα να πέσει στην «παγίδα» ή σε μια μετατόπιση συμμαχίας.