Παραμένει σε γραμμή Πολάκη

Αν και σε πιο ήπιους τόνους από τον σχολιασμό που επιφύλαξε η Κουμουνδούρου στην επιστολή Τασούλα σχετικά με το θέμα της εξαίρεσης Πολάκη – Τζανακόπουλου από την προανακριτική επιτροπή, ο Αλέξης Τσίπρας επέλεξε τη γραμμή της θεσμικής σύγκρουσης, ανάβοντας έτσι το πράσινο φως για την – έστω και ελεγχόμενη – αναμέτρηση που αναμένεται στη μεθαυριανή συνεδρίαση.

Στην απαντητική του επιστολή προς τον Πρόεδρο της Βουλής, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης τον προειδοποιεί ότι εφόσον το επιλέγει «να αναλάβει μόνος την ευθύνη» για τις κατά το σκεπτικό του «κραυγαλέες και παντελώς αβάσιμες κατασκευές που οδήγησαν μια πλειοψηφία μελών της Επιτροπής στην ανυπόστατη απόφασή τους για εξαίρεση συναδέλφων τους της μειοψηφίας». Με λίγα λόγια, ο Τσίπρας εμμένει στην άποψη που διατύπωσε εξαρχής ο ΣΥΡΙΖΑ ότι η απόφαση εξαίρεσης των δύο πρωτοκλασάτων στελεχών του υπονομεύει το Κοινοβούλιο και απαξιώνει το κοινοβουλευτικό έργο.

Μάλιστα, στην προτροπή Τασούλα να προτείνει τους αντικαταστάτες των δύο βουλευτών, τον παραπέμπει στην αρχική πρότασή του, δηλαδή επαναπροτείνει Πολάκη και Τζανακόπουλο. Κίνηση που συνιστά και τυπική απονομιμοποίηση εκ μέρους του ΣΥΡΙΖΑ της απόφασης της πλειοψηφίας ΝΔ – Κινήματος Αλλαγής να αποφασίσει την εξαίρεσή τους αλλά και της θέσης που έχει διατυπώσει ο Πρόεδρος της Βουλής επικυρώνοντας την απόφαση αυτή. Ο Τσίπρας τον κατηγορεί ότι «αποποιήθηκε την ευθύνη να διασφαλίσει αμερόληπτα τα δικαιώματα όλων των βουλευτών» δηλώνοντας ότι ο ίδιος αρνείται να συναινέσει «σε κάτι που θα οδηγούσε σε έναν ιστορικό αυτοπεριορισμό των δικαιωμάτων της μειοψηφίας και τελικά σε πλήγμα του ίδιου του κοινοβουλευτισμού». Παράλληλα, καταγγέλλει «μεθόδευση της πλειοψηφίας των μελών της Επιτροπής, βασισμένη σε νομικούς ακροβατισμούς και διαδικαστικούς αυτοσχεδιασμούς», κάτι που, όπως τονίζει, συνιστά «ωμή έκφραση πλειοψηφισμού που αποσκοπεί στη φίμωση της μειοψηφίας».

Το νομικό σκεπτικό. Οσον αφορά το νομικό σκεπτικό της επιστολής του, εστιάζεται στο επιχείρημα ότι «η σύσταση, συγκρότηση και λειτουργία των κοινοβουλευτικών επιτροπών διέπονται αποκλειστικά από τις διατάξεις του Συντάγματος και του Κανονισμού της Βουλής» και ότι ο νόμος περί ευθύνης υπουργών, ο Κώδικας Ποινικής Δικονομίας ή οποιοσδήποτε άλλος τυπικός νόμος «διέπουν τη λειτουργία της Ειδικής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής μόνο όταν ο Κανονισμός της Βουλής παραπέμπει σε διατάξεις τους». Ως εκ τούτου, όπως υποστηρίζει, το άρθρο 156 παρ. 4 του Κανονισμού της Βουλής «παραπέμπει μόνο στις διατάξεις που ορίζουν τις αρμοδιότητες του εισαγγελέα όταν ενεργεί προκαταρκτική εξέταση» και «δεν παραπέμπει στις διατάξεις του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας περί εξαίρεσης δικαστικών προσώπων». Οπως αναφέρει, συνειδητά ο κοινοβουλευτικός νομοθέτης δεν προέβλεψε διαδικασία εξαίρεσης μελών προανακριτικής επιτροπής, διαφορετικά, όπως λέει, «θα καταλήγαμε στο μείζον θεσμικό και συνταγματικό άτοπο, η εκάστοτε πλειοψηφία στην Επιτροπή ή στην Ολομέλεια να διαθέτει την εξουσία, με μόνη την επίκληση της αρχής της πλειοψηφίας, να καθορίζει κατά το δοκούν τη σύνθεση των κοινοβουλευτικών επιτροπών, ακυρώνοντας τη βούληση των Κοινοβουλευτικών Ομάδων της αντιπολίτευσης». Κατά τα λοιπά, ο Τσίπρας εμφανίζεται συναινετικός «για την αντιμετώπιση οποιουδήποτε προβλήματος, όποτε κι αν το ζητήσετε», όπως λέει στον Τασούλα, όχι όμως στο θέμα αυτό.

Ασυμβίβαστο. Λίγο αργότερα ο Πρόεδρος της Βουλής σχολίαζε σε δημοσιογράφους ότι «η διαδικασία της εξαίρεσης υπάρχει από τη στιγμή που η επιτροπή έχει αρμοδιότητες εισαγγελέα Πρωτοδικών». «Δεν γίνεται ένας εισαγγελέας Πρωτοδικών να είναι ταυτόχρονα και μάρτυρας» διευκρίνιζε δηλώνοντας ευθαρσώς: «Διαφωνώ με την άποψη του κ. Τσίπρα», σημειώνοντας πάντως ότι «τουλάχιστον μου αναγνωρίζει έστω αυτό, ότι αναλαμβάνω την ευθύνη», κάτι που σημαίνει ότι η Επιτροπή θα προχωρήσει κανονικά με βάση την απόφαση που έλαβε έστω και με λιγότερα μέλη (23) αφού δεν θα αντικατασταθούν οι δυο εξαιρεθέντες βουλευτές, οι οποίοι, όπως όλα δείχνουν, θα επιδιώξουν να παραστούν στην Προανακριτική της Πέμπτης προκειμένου να διαδηλώσουν την αντίθεσή τους προς την απόφαση της πλειοψηφίας. Σε αυτή την περίπτωση η Επιτροπή θα θεωρηθεί ότι δεν έχει τη νόμιμη σύνθεση και άρα δεν θα συνεδριάσει. Εκεί αναμένουν πολλοί να ολοκληρωθεί ο συριζαϊκός ακτιβισμός ώστε η Προανακριτική να πιάσει δουλειά με πρώτο κρίσιμο μάρτυρα τον Κωνσταντίνο Φρουζή.

«Νόμιμες και έγκυρες» οι καταθέσεις σύμφωνα με την Τουλουπάκη

Τη νομιμότητα και την εγκυρότητα των καταθέσεων των προστατευόμενων μαρτύρων που έχουν εξεταστεί στο πλαίσιο της έρευνας για την υπόθεση της Novartis υπερασπίζεται η επικεφαλής της Εισαγγελίας Διαφθοράς Ελένη Τουλουπάκη. Η εισαγγελική λειτουργός δίνει τις δικές της απαντήσεις ύστερα από όσα είδαν το φως της δημοσιότητας τις τελευταίες μέρες και θέτουν υπό αμφισβήτηση το καθεστώς που ελήφθησαν οι καταθέσεις από τους προστατευόμενους μάρτυρες.

Σύμφωνα με την Ελένη Τουλουπάκη, στο πλαίσιο της ελληνικής ή και της διεθνούς έννομης τάξης, δεν υφίσταται καμία διάταξη νόμου η οποία να απαγορεύει τη χρήση και αξιοποίηση καταθέσεων προστατευόμενων μαρτύρων που έχουν δώσει καταθέσεις και σε αλλοδαπές έννομες τάξεις υπό οιοδήποτε καθεστώς. Αντιθέτως, επικαλείται τη Σύσταση του ΟΟΣΑ, αναφέροντας ότι κατατείνει στην παροχή της προστασίας σε όσα πρόσωπα έχουν χρήσιμες πληροφορίες για αποκάλυψη περιπτώσεων διαφθοράς ανεξαρτήτως προσωπικών, χρηστών ή μη, κινήτρων.

Σύμφωνα μάλιστα με δήλωση του πληρεξούσιου δικηγόρου της Αλέξανδρου Παπαστεργιόπουλου, «ακόμη όμως και να ίσχυε κάτι τέτοιο, δεν θα έπληττε την αξιοπιστία και το περιεχόμενο των καταθέσεων, αφού δικονομικά αυτές παραμένουν έγκυρες και αξιοποιήσιμες. (…) Για όσους βέβαια σπεύδουν να χαρούν για μια τέτοια εξέλιξη, απλά να αναφέρουμε ότι η αποκάλυψη της ταυτότητάς τους οδηγεί αμέσως σε πλήρη αποδεικτική δύναμη των καταθέσεών τους, ενώ υπό το καθεστώς προστασίας δεν παράγεται πλήρης απόδειξη και απαιτούνται συνοδά αποδεικτικά στοιχεία για την κατάγνωση ενοχής των εμπλεκομένων».

Περαιτέρω, σύμφωνα πάντα με τη δήλωση Παπαστεργιόπουλου, «από το έγγραφο της Εισαγγελέως Διαφθοράς δεν προκύπτει διόλου ότι οι αναφερόμενοι μάρτυρες είναι ίδιοι με εκείνους που κατέθεσαν στις ΗΠΑ, άλλωστε τέτοια βεβαία γνώση δεν θα μπορούσε να έχει η Εισαγγελία».