Ο παραγωγός των μεγάλων ταινιών

Η καριέρα του Νεοϋορκέζου Ρόμπερτ Eβανς, που έφυγε χθες από τη ζωή σε ηλικία 89 ετών, ξεκίνησε το 1966 όταν προσελήφθη από το στούντιο της Παραμάουντ. Μέσα σε τρία χρόνια αναδείχθηκε σε κορυφαίο στέλεχος, σε μία πλήρη επιβεβαίωση ότι τότε το αμερικανικό όνειρο είχε ακόμη δύναμη. Αυτό δεν σημαίνει ότι τον περίμεναν μόνο επιτυχίες. Αλλά σε εκείνη την επικράτεια, όπου κάθε προσπάθεια μετρούσε, ακόμα και οι εισπρακτικές αποτυχίες του, όπως το «Κατς 22» του Μάικ Νίκολς και ο «Υπέροχος Γκάτσμπι» με τον Ρόμπερτ Ρέντφορντ, θεωρούνται εξαιρετικές ταινίες.

Η ζωή του Εβανς υπήρξε θυελλώδης, αντίστοιχη των κινηματογραφικών σεναρίων που καλούνταν να προμοτάρει ή να απορρίψει. Το 1972 η ηθοποιός Αλι ΜακΓκρο, η τρίτη από τις συνολικά επτά συζύγους του, τον εγκατέλειψε λόγω του δεσμού της με τον Στιβ ΜακΚουίν. Η υπόθεση προκάλεσε σκάνδαλο στην εποχή της, το οποίο ο Εβανς ξεπέρασε με άφθονο σεξ – το όνομά του βρέθηκε στη λίστα πελατών της γνωστής «Μαντάμ» του Χόλιγουντ Χάιντι Φλάις – και την αντίστοιχη κοκαΐνη (για κατοχή της τελευταίας θα συλληφθεί πάντως το 1980). Ο ίδιος υπήρξε ο καλύτερος βιογράφος του εαυτού του παρουσιάζοντας το χρονικό της ζωής του το 1994 στο γεμάτο πικάντικες και σκανδαλιστικές λεπτομέρειες βιβλίο του «The kid stays in the picture», τίτλος που ταυτίστηκε με την προσωπική του διαδρομή μέσα στα «κυκλώματα». Το βιβλίο μάλιστα έγινε ταινία το 2002 κερδίζοντας σε φεστιβαλική διοργάνωση το βραβείο καλύτερου ντοκιμαντέρ, σε παραγωγή του πρώην διευθυντή του «Vanity Fair» Γκρέιντον Κάρτερ.

ΝΕΑΡΟΣ ΗΘΟΠΟΙΟΣ. Πριν από παραγωγός πάντως ο Εβανς υπήρξε ηθοποιός. Το 1956, ως επιχειρηματίας γυναικείων ενδυμάτων τότε, εμφανίστηκε την κατάλληλη στιγμή σε μια πισίνα του ξενοδοχείου Μπέβερλι Χιλς δίπλα στη σταρ της εποχής Νόρμα Σίρερ. Μετά τη βουτιά τους συμπρωταγωνίστησαν στην ταινία «Ο άνθρωπος με τα χίλια πρόσωπα», όπου ο Εβανς θα υποδυόταν το μεγάλο αφεντικό του στούντιο MGM και εκλιπόντα σύζυγο της Σίρερ, Ιρβιν Τάλμπεργκ. Ο συμπρωταγωνιστής του Τζέιμς Κάγκνεϊ τον συνεχάρη και τον υποδέχτηκε στο ξεκίνημά του ως ηθοποιό. Ομως δύο χρόνια αργότερα η αποτυχημένη εισπρακτικά ταινία γουέστερν «The Fiend Who Walked the West» έβαλε τέλος στο όνειρο της υποκριτικής.

Αλλωστε ο Ρόμπερτ Εβανς είχε στο μεταξύ ανακαλύψει τι πραγματικά ήθελε να γίνει χάρη στη συνάντησή του με τον παραγωγό – θρύλο Ντέιβιντ Ο. Σέλζνικ – τον άνθρωπο πίσω από τις επιτυχίες «Κινγκ Κονγκ», «Οσα παίρνει ο άνεμος», «Ρεβέκκα». Ηταν το είδωλο που λάτρευε ο Εβανς και στο οποίο επεδίωξε να μοιάσει. Ο Σέλζνικ ήταν το προϊόν μιας εποχής κατά την οποία ο παραγωγός θεωρούνταν η κυρίαρχη δημιουργική δύναμη πίσω από μια ταινία, από την ανεύρεση του σεναρίου έως το τελικό μοντάζ. Ο ίδιος ο Ρόμπερτ Εβανς αργότερα, το 1993, σε συνέντευξή του στους «New York Times» παραδέχτηκε τον θαυμασμό του για το πρόσωπο του μεγαλοπαραγωγού λέγοντας: «Ηθελα να γίνω σαν εκείνον. Ηθελα να είμαι ο τύπος που παίρνει τις αποφάσεις και όχι κάποιος για τον οποίο άλλοι αποφασίζουν».

ΚΟΝΤΡΕΣ ΜΕ ΤΟΝ ΚΟΠΟΛΑ. Κατά την περίοδο που η βιομηχανία εξελισσόταν από το παλιό στο νέο Χόλιγουντ ο Εβανς διέψευσε τους επικριτές του με τις επιτυχημένες παραγωγές «Το μωρό της Ρόζμαρι», «Ιστορία αγάπης», «Ξυπόλητοι στο πάρκο», «Serpico», «Τσάιναταουν» και «Ανθρωποκυνηγητό». Αλλά η επιτυχία πολλών από τις ταινίες του Εβανς με την τυπική για το Χόλιγουντ συμπεριφορά σεξουαλικού κυνηγού και μεγαλοπαράγοντα δεν ήταν πάντα εύκολη. Η πιο δύσκολη συνεργασία του ήταν η παραγωγή του «Νονού», αφού ο Εβανς ήρθε πολλές φορές σε σύγκρουση με τον Φράνσις Φορντ Κόπολα. Στο αυτοβιογραφικό του βιβλίο πάντως αναφέρει ότι κέρδισε τη συμμετοχή στο κεντρικό κάστινγκ του Τζέιμς Κάαν για τον ρόλο του Σόνι, ενώ διαφωνούσε (και υποχώρησε) για τον Αλ Πατσίνο ως Μάικλ Κορλεόνε. Ομως υποχρέωσε τον Κόπολα ο πρώτος «Νονός» να έχει μεγαλύτερη διάρκεια απ’ όση επιθυμούσε ο σκηνοθέτης.