Το Excel της εξουσίας

Ο σχεδιασμός για τις παρεμβάσεις στην εκλογική νομοθεσία είχε ξεκινήσει πριν από την 7η Ιουλίου. Αλλη μια απόδειξη ότι η νέα ομάδα που είχε συγκροτήσει ο Κυριάκος Μητσοτάκης προετοιμαζόταν από μήνες για τα πρώτα κυβερνητικά βήματα. Ακόμη και τα χρονοδιαγράμματα είχαν προεγκριθεί, πρωτίστως γιατί ένα σύστημα με τεχνοκρατική βάση και λογική πολιτικού μάνατζμεντ κινείται με χρονοδιαγράμματα. Στους νέους ενοίκους του Μαξίμου είναι εδραιωμένη η πεποίθηση ότι το Excel της εξουσίας εγγυάται και την αποτελεσματικότητά της. Και, σίγουρα, επιτρέπει την καθημερινή παρακολούθηση του προγραμματισμού. Ωστόσο, στις ανατροπές που κυοφορούνται – σε προχωρημένο στάδιο – στην εκλογική νομοθεσία, οι αποφάσεις είναι πολιτικές. Μέσα από διαδοχικά νομοσχέδια έως τον Ιανουάριο του 2020, η κυβέρνηση ετοιμάζει συνεχείς παγίδες και μια δοκιμασία διαρκείας για την αντιπολίτευση. Κυρίως την αξιωματική αντιπολίτευση, σε δεύτερο επίπεδο στο Κίνημα Αλλαγής, που έτσι κι αλλιώς δείχνει να στριμώχνεται πανταχόθεν.

Η κατάτμηση των αλλαγών σε τρία νομοσχέδια μπορεί να προκαλέσει σύγχυση στα αντιπολιτευτικά έδρανα. Γιατί να υπερψηφίσουν το ένα νομοσχέδιο και να καταψηφίσουν το άλλο; Πώς θα δικαιολογήσουν τη στήριξη μιας νομοθετικής πρωτοβουλίας, που θα προβληθεί ως μεταρρύθμιση, και θα αντιταχθούν σε μια άλλη που θα μπορούσε να διορθώνει προβλήματα; Και γιατί δεν έφεραν εκείνοι, νωρίτερα, μια αλλαγή που τώρα θεωρούν ώριμη και αναγκαία – και δεν έχουν περιθώριο και πειστική επιχειρηματολογία για να καταψηφίσουν; Ολα αυτά τα βασανιστικά τα έχουν ήδη σκεφτεί και αναλύσει στο επιτελείο Μητσοτάκη – και σκοπεύουν να τεντώσουν τα νεύρα σε Κουμουνδούρου (και Χαριλάου Τρικούπη) μέχρι εκεί που δεν παίρνει.

Με βάση το χρονοδιάγραμμα που έχει ήδη οριστικοποιηθεί, η πρώτη παρέμβαση – για την ψήφο των ομογενών – θα έρθει στη Βουλή στο τελευταίο δεκαήμερο του Οκτωβρίου. Η δεύτερη, για την κατάργηση της απλής αναλογικής στους δήμους, ακολουθεί τον Νοέμβριο. Η αλλαγή που επέφερε η κυβέρνηση Τσίπρα ζυγίστηκε, μετρήθηκε και βρέθηκε ελλιπής. Αυτό θα είναι το βασικό επιχείρημα μπροστά στις κάμερες. Ταυτόχρονα όμως θα προετοιμάζεται το έδαφος για την τρίτη κίνηση, μέσα στον Ιανουάριο, για το νέο εκλογικό σύστημα και την κατάργηση της απλής αναλογικής στις εθνικές κάλπες. Για το τρίτο νομοσχέδιο, η κυβέρνηση θα περιμένει πρώτα να ολοκληρωθεί η συνταγματική αναθεώρηση, έστω και με χαμηλωμένες τις προσδοκίες ότι εκεί μπορεί να βρει τις 180 ψήφους που χρειάζονται για άμεση εφαρμογή της αλλαγής – αντί για τις 200 που θα απαιτηθούν όταν περάσει ο νέος νόμος από τη Βουλή.

Ο Τάκης Θεοδωρικάκος έχει ήδη αρχίσει να περιγράφει το πλαίσιο του τριπλού νομοθετικού χτυπήματος, ενώ ο Θοδωρής Λιβάνιος επεξεργάζεται τις τεχνικές λεπτομέρειες του εγχειρήματος. Ο υφυπουργός Εσωτερικών μετράει τα συστήματα επιστολικής ψήφου που εφαρμόζονται στην ΕΕ, όχι μόνον ως προς τον χρόνο της διαδικασίας, αλλά ως προς το κόστος. Σχεδόν 300.000 Ελληνες του εξωτερικού, εγγεγραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους, αναμένεται να στείλουν γράμμα με την ψήφο τους – και η προσθήκη αυτή προεξοφλείται ότι αρκεί για να αλλάξουν τα δεδομένα. Η διαδικασία δεν πρέπει να είναι περίπλοκη, ακόμη περισσότερο να μην αμφισβητείται. Στη ΝΔ φιλοδοξούν ότι στη συντριπτική πλειοψηφία τους, όλοι αυτοί θα ταχυδρομήσουν το γαλάζιο ψηφοδέλτιο Επικρατείας. Σε αυτή τη φάση, ωστόσο, στον Μητσοτάκη αρκεί που θα καλέσει σύσσωμη μια αμήχανη αντιπολίτευση να χειροκροτήσει την επιλογή του. Οι τρεις νόμοι που επεξεργάζεται ο Λιβάνιος, πάντως, είναι στην πραγματικότητα τέσσερις. Η εμπειρία μιας διαδρομής που ξεκίνησε από την ομάδα του εκλογικού αναλυτή Ηλία Νικολακόπουλου, πέρασε από την ομάδα του Γιάννη Ραγκούση, προετοιμάζοντας τον «Καλλικράτη», συνέχισε με τον Γιώργο Καμίνη στον Δήμο Αθηναίων και βρήκε τον σταθμό της δίπλα στον Κυριάκο Μητσοτάκη, δείχνει ότι τίποτα δεν δουλεύει χωρίς λειτουργικό υπόβαθρο. Το πρώτο νομοσχέδιο, με τους νέους χρόνους στην υποβολή υποψηφιοτήτων και κάμποσες ακόμη διαδικαστικές αλλαγές, είναι ήδη έτοιμο.