Τι σημαίνει {LF}η απόσπαση {LF}των αρχαίων

Επιστροφή στη λύση της απόσπασης αρχαιοτήτων στον σταθμό Βενιζέλου του υπό κατασκευή μετρό Θεσσαλονίκης επιλέγει η κυβέρνηση – όπως ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός – ανοίγοντας έναν νέο κύκλο αντιδράσεων, από τις οποίες δεν λείπει και η πολιτική διάσταση. Χρειάστηκε να περάσουν μόλις λίγες ώρες από την τοποθέτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη για να «ξεσπάσει» πόλεμος. Το ψήφισμα που υπογράφεται μεταξύ άλλων από τον τέως δήμαρχο Θεσσαλονίκης Γιάννη Μπουτάρη, για διατήρηση των αρχαιοτήτων in situ και τη διάνοιξη της σήραγγας σε χαμηλότερο επίπεδο, όπως προβλέπει η πλέον πρόσφατη υπουργική απόφαση του 2017, είχαν προσυπογράψει στην πλατφόρμα avaaz ως χθες το απόγευμα 1.800 άτομα.

Μόνο κεραυνός εν αιθρία πάντως δεν μπορεί να θεωρηθεί η τοποθέτηση του Πρωθυπουργού, καθώς από την πρώτη στιγμή της αποκάλυψης της ρωμαϊκής λεωφόρου Decumanus Maximus και της μνημειακής πύλης στον σταθμό Βενιζέλου το ζήτημα απέκτησε πολιτική χροιά. Οι ψίθυροι περί επιστροφής στη λύση που υπέδειξε ο Μητσοτάκης είχαν αρχίσει να κυκλοφορούν με την εκλογή του Κωνσταντίνου Ζέρβα στο αξίωμα του δημάρχου της πόλης, ο οποίος ως μέλος του ΔΣ της Αττικό Μετρό είχε ταχθεί υπέρ της απόσπασης και επανατοποθέτησης κατά 85% των αρχαιοτήτων στον σταθμό. Πρόκειται για τη δεύτερη πρόταση που διατυπώθηκε, το 2014, σχετικά με το θέμα. Η πρώτη, του 2013, προέβλεπε τη μεταφορά των ευρημάτων στο στρατόπεδο Παύλου Μελά. Η συζήτηση άνοιξε από την επομένη κιόλας των πρόσφατων εθνικών εκλογών. Την περασμένη Τετάρτη ωστόσο η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, ερωτηθείσα από «ΤΑ ΝΕΑ», στη συνέντευξη Τύπου, δήλωσε ότι δεν της είχε γίνει σχετική κρούση από το υπουργείο Υποδομών.

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΑΧΗ. Η τοποθέτηση του Πρωθυπουργού είναι δύσκολο να αποσυνδεθεί από την κόντρα μεταξύ κυβέρνησης και αντιπολίτευσης. Κι αυτό διότι η πολιτική αλλαγή τον Ιανουάριο του 2015 είχε ως συνέπεια την αλλαγή και στον τρόπο αντιμετώπισης των αρχαιοτήτων στον συγκεκριμένο – κομβικής σημασίας – σταθμό. Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ επέλεξε να στηρίξει τις θέσεις που διατυπώνονταν από μερίδα πολιτών, πρωτοστατούντων του δημάρχου Γιάννη Μπουτάρη και της τότε διευθύντριας του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης και νυν γενικής διευθύντριας Αρχαιοτήτων του υπουργείου Πολιτισμού Πολυξένης Αδάμ – Βελένη, με αποτέλεσμα να προταθεί ακόμη και η κατάργηση του σταθμού Βενιζέλου.

Τελικώς, αν και το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε την απόσπαση και εν μέρει επανατοποθέτηση ως καθ’ όλα νόμιμη, το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο επανεξέτασε το θέμα (πλέον με νέα σύνθεση από την προηγούμενη) και γνωμοδότησε υπέρ της παραμονής στον χώρο του συνόλου των αρχαιοτήτων, ζητώντας από την Aττικό Μετρό να αναζητήσει μια τεχνικά δύσκολη και πολύ πιο δαπανηρή λύση, σύμφωνα με την οποία ο σταθμός θα κατασκευαζόταν κάτω από το επίπεδο των ευρημάτων αφήνοντάς τα άθικτα. Το κόστος της, κατά τον πρόεδρο της Αττικό Μετρό Γιάννη Μυλόπουλο, θα επιβάρυνε τον προϋπολογισμό κατά 25 εκατ. ευρώ.