Πρώτα αναθεώρηση, μετά προεδρική εκλογή

Τυπικά η κοινοβουλευτική συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση δεν έχει ξεκινήσει ακόμη. Η δημόσια κουβέντα γύρω από αυτήν έχει, ωστόσο, αρχίσει, και δυο είναι τα ζητήματα που όλοι αναρωτιούνται πώς θα χειριστεί η κυβέρνηση στα πλαίσια της συγκεκριμένης διαδικασίας: Η εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας και η αλλαγή του άρθρου που ορίζει, ανάμεσα σε άλλα, τις προϋποθέσεις για την εφαρμογή ενός νέου εκλογικού συστήματος. Αν κάτι, πάντως, πρέπει να θεωρείται σίγουρο πια είναι πως η αναθεώρηση του καταστατικού χάρτη της χώρας θα έχει ολοκληρωθεί πριν από τον Φεβρουάριο του 2020, μιας και τότε η Βουλή θα εκλέξει τον ανώτατο πολιτειακό άρχοντα.

Οπως δηλώνει στα «ΝΕΑ» ο υπουργός Επικρατείας Γιώργος Γεραπετρίτης «ανεξάρτητα από το ποιο θα είναι το σύστημα εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας, που θα αποφασίσει το Κοινοβούλιο στο πλαίσιο της συνταγματικής αναθεώρησης, το βέβαιο είναι πως ο νέος τρόπος θα αποσυνδέει τη διαδικασία της προεδρικής εκλογής από τη διάλυση της Βουλής». Αρα, σίγουρα τον Μάρτιο η χώρα δεν θα οδηγηθεί σε εκλογές.

Από το κυβερνητικό στρατόπεδο λένε πως έχει προγραμματιστεί η έναρξη της συνταγματικής αναθεώρησης το αργότερο μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου. Και αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί έως το τέλος του έτους. Στα αναθεωρητέα άρθρα περιλαμβάνεται και το άρθρο 32 του Συντάγματος . Για την ακρίβεια, δύο παράγραφοί του, η μία εκ των οποίων προβλέπει πως «αν δεν επιτευχθεί ούτε και στην τρίτη ψηφοφορία η αυξημένη αυτή πλειοψηφία, η Bουλή διαλύεται μέσα σε δέκα ημέρες από την ψηφοφορία, και προκηρύσσεται εκλογή για ανάδειξη νέας Bουλής».

Το 32 κρίθηκε αναθεωρητέο από την προηγούμενη προτείνουσα Βουλή με 224 ψήφους. Γεγονός που σημαίνει ότι η παρούσα κυβερνητική πλειοψηφία έχει την ευχέρεια να διαμορφώσει το περιεχόμενό του – όπως εκείνη επιθυμεί – με 151 ψήφους. Το νούμερα από μόνα τους οδηγούν στο συμπέρασμα πως το 2020 δεν υπάρχει πιθανότητα  να στηθούν εθνικές κάλπες. Παρεμπιπτόντως, από τον αριθμό «224» φαίνεται να προκύπτει ένα ακόμη συμπέρασμα: Το πολιτικό σύστημα είναι πλέον ώριμο για την αποσύνδεση της προεδρικής εκλογής από τις πρόωρες εκλογές.

ΟΙ ΠΡΟΩΡΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ. Εξάλλου, και ο ΣΥΡΙΖΑ είχε συμφωνήσει τον Μάρτιο που μας πέρασε στην αναθεώρηση του 32 προς αυτή την κατεύθυνση. Τι κι αν το 2014 είχε εκμεταλλευτεί αυτή την ίδια συνταγματική πρόβλεψη προκειμένου να προκαλέσει τις πρόωρες εκλογές του Ιανουαρίου που έκαναν πραγματικότητα την κυβερνώσα Αριστερά; Το παράδειγμα της τελευταίας προεδρικής εκλογής, και κυρίως τις συνέπειες που αυτό είχε στην πολιτική και οικονομική ζωή της χώρας, επικαλούνται οι νεοδημοκράτες για να στηρίξουν την επιχειρηματολογία τους γύρω από τις αλλαγές που επεξεργάζονται στη συγκεκριμένη διαδικασία.

Η ΝΔ έχει δεσμευθεί ότι θα αποσυνδεθεί η προεδρική εκλογή από τη διάλυση της Βουλής από την προεκλογική περίοδο. Σύμφωνα με το τότε γαλάζιο σχέδιο η διαδικασία θα μπορούσε να περιλαμβάνει τρεις ψηφοφορίες στο Κοινοβούλιο. Οι δυο πρώτες να απαιτούν αυξημένη πλειοψηφία – 180 δηλαδή βουλευτών -, και η τρίτη και τελευταία – εφόσον ένας υποψήφιος δεν συγκεντρώσει τις απαιτούμενες ψήφους – να οδηγεί τελικά στην εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας, με απλή πλειοψηφία 151 βουλευτών. Αυτή παραμένει η πρωτογενής θέση της κυβέρνησης, ωστόσο όπως διευκρινίζουν πηγές του Μαξίμου «όλες οι εναλλακτικές εξετάζονται. Ολες όμως οι εναλλακτικές που ενέχουν το στοιχείο της μη διάλυσης της Βουλής».

Η κυβέρνηση, πάντως, διαμηνύει προς πάσα κατεύθυνση – και σε κάθε ευκαιρία – ότι επιθυμεί η προεδρική εκλογή να γίνει μέσα σε συναινετικό κλίμα. Οπως επιτάσσει η μεταπολιτευτική παράδοση. Επομένως, πολλά θα εξαρτηθούν από την επιλογή του υποψηφίου για το αξίωμα που εκείνη θα κάνει.