Η «χρυσή» πεντάδα της νέας κυβέρνησης

«Ο μήνας του μέλιτος λέει στον κόσμο και ίσως και σε σένα τον ίδιο ποιος είσαι». Η διαπίστωση βρίσκεται σε ένα βιβλίο που περιγράφει την ιστορία των καταρρακτών του Νιαγάρα και, μέσα από αυτήν, την ιστορία του αμερικανικού έθνους και της σχέσης του με τη φύση, και όχι σε κάποιο εγχειρίδιο γάμου σε ιλουστρασιόν περιοδικό. Παρ’ όλα αυτά, θα μπορούσε να έχει εφαρμογή σε έναν οποιονδήποτε γάμο, ακόμη και σε εκείνον ενός κόμματος με την εξουσία. Για να το πούμε αλλιώς, στον πρώτο μήνα της στα κυβερνητικά έδρανα η ΝΔ του Κυριάκου Μητσοτάκη προσπάθησε να πει πολλά – τόσο σε πρακτικό όσο και σε συμβολικό επίπεδο – για το ποια θέλει να είναι κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης της χώρας.

Λάνσαρε τους μπλε φακέλους με τους εξαμηνιαίους στόχους κάθε υπουργείου. Πέρασε από την Ολομέλεια της Βουλής δύο νομοσχέδια. Με το ένα αλλάζει σχεδόν συθέμελα τη δομή και τον τρόπο λειτουργίας κράτους και κυβέρνησης, ενώ με το δεύτερο φρόντισε να θεσμοθετήσει τα απαραίτητα εργαλεία ώστε να προχωρήσει σε μια γρήγορη υλοποίηση των προεκλογικών της δεσμεύσεων. Δεσμεύσεων σαν την «καταπολέμηση της ανομίας στα πανεπιστήμια».

Δεν ήταν λίγοι οι γαλάζιοι που θέλησαν να φιλοτεχνήσουν για τους εαυτούς τους το προφίλ των υπουργών που σηκώνουν τα μανίκια από την πρώτη κιόλας ημέρα – έστω κι αν στην προσπάθεια άγγιξαν τα όρια του μπιζιμποντισμού. Αν όμως έπρεπε να δώσει κανείς ένα πρόσωπο στην εικόνα που η νεοδημοκρατική διακυβέρνηση θέλησε να δείξει τις πρώτες τριάντα ημέρες της, αυτό δεν θα ήταν εκείνο των σελέμπριτι του κόμματος που έκαναν καταδρομικές επισκέψεις στους εποπτευόμενους από τα υπουργεία τους οργανισμούς ή χτυπούσαν κάρτα πριν από τις επτά το πρωί. Θα ήταν μάλλον κάποιο από τα πρόσωπα όσων ξεχώρισαν και λόγω των συνθηκών της επικαιρότητας – των Γιώργου Γεραπετρίτη, Παναγιώτη Πικραμμένου, Νίκης Κεραμέως, Κυριάκου Πιερρακάκη και Νίκου Χαρδαλιά. Γιατί; Επειδή απλά έκαναν τη δουλειά τους. Είτε από κοινοβουλευτικού βήματος είτε από το πόστο που τους ανατέθηκε.

Γιώργος Γεραπετρίτης

«Νομίζω, ξεπεράσατε τον εαυτό σας. Μέμφεστε έναν επαγγελματία επειδή ασχολήθηκε υπέρ του Δημοσίου! Αποφασίστε όμως! Κάποιος δουλεύει, κύριε πρόεδρε! Αν η δυσανεξία αυτή με την προηγούμενη απασχόληση οποιουδήποτε κατέρχεται στον πολιτικό στίβο αφορά την απασχόλησή του και στον ιδιωτικό τομέα και στον δημόσιο τομέα, τότε να γίνει αποδεκτό με συνταγματική αναθεώρηση να είναι στη Βουλή μόνο εκείνοι που προέρχονται από τον κομματικό σωλήνα». Το απόσπασμα είναι από την απάντηση του υπουργού Επικρατείας στην τσιπρική μομφή πως έχει διατελέσει νομικός σύμβουλος της Επιτροπής Ανταγωνισμού. Ηταν μία από τις στιγμές που ξεχώρισαν στις κοινοβουλευτικές ημέρες της προηγούμενης εβδομάδας. Εύλογο. Ο Γιώργος Γεραπετρίτης είχε καταγραφεί στο συριζαϊκό φαντασιακό ως ένας «τεχνοκράτης», κάποιος που ο έμπειρος στις κόντρες στο βουλευτήριο Αλέξης Τσίπρας θα μπορούσε να κατατροπώσει. Κι όμως απάντησε στον ίδιο τόνο, αλλά όχι στο ίδιο ύφος.

Βέβαια, χάρη στο κεντρώο παρελθόν του – αφού πριν γίνει επικεφαλής των συμβούλων του Μητσοτάκη είχε διατελέσει και σύμβουλος του Γιώργου Παπανδρέου -, μπορεί να αντικρούσει το βασικό αντιπολιτευτικό αφήγημα του ΣΥΡΙΖΑ, εκείνο περί δεξιάς παλινόρθωσης, πιο ακομπλεξάριστα από πολλούς στη ΝΔ. Η αλήθεια είναι πάντως ότι αν ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης είχε συνυπολογίσει πως αυτός είναι ο ιθύνων νους πίσω από το νομοσχέδιο για το επιτελικό κράτος – όπως και το χέρι που το έγραψε -, ίσως να μην τον είχε θεωρήσει τόσο εύκολο στόχο.

Παναγιώτης Πικραμμένος

Οταν το όνομά του ανακοινώθηκε για την πρώτη θέση του ψηφοδελτίου Επικρατείας της ΝΔ, οι στενοί συνεργάτες του Κυριάκου Μητσοτάκη θέλησαν να αναδείξουν δύο βασικούς συμβολισμούς που η επιλογή του πρώην προέδρου του ΣτΕ και υπηρεσιακού πρωθυπουργού συμπύκνωνε. Ελεγαν πως ο Παναγιώτης Πικραμμένος υπογραμμίζει την έμφαση που προτίθεται να δώσει το κόμμα ως κυβέρνηση στην αποδέσμευση της Δικαιοσύνης από τον σφιχτό εναγκαλισμό της αριστερής εκτελεστικής εξουσίας, αλλά και το βάρος που θα έχουν στη νέα κοινοβουλευτική περίοδο διαδικασίες όπως αυτή της συνταγματικής αναθεώρησης. Στο αντεπιχείρημα πως εκείνος όμως δεν είναι πολιτικός, μια πηγή πολύ κοντά στον νεοδημοκράτη πρόεδρο απαντούσε «είναι πολύ περισσότερο απ’ ό,τι δείχνει η μέχρι τώρα δημόσια παρουσία του. Μιλάει πολιτικά χωρίς να μιλάει ξύλινα».

Μετά την πρεμιέρα του νυν αντιπροέδρου της Κυβέρνησης στην αίθουσα της Ολομέλειας, για την ακρίβεια μετά την πρώτη του κοινοβουλευτική αντιπαράθεση με τον Αλέξη Τσίπρα, η επισήμανση της παραπάνω πηγής μοιάζει ορθή. Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης συνέκρινε τη διαδρομή του με εκείνη της Βασιλικής Θάνου, για να λάβει την απάντηση «αν σήμερα βρίσκομαι εδώ σε αυτήν την αίθουσα, είναι διότι εσείς με φέρατε εδώ, κάνοντάς με πολιτικό πρόσωπο, εκόντα άκοντα». Από μια άποψη δεν ήταν μια απλή επί του προσωπικού απάντηση, ήταν ένα ειρωνικότατο σχόλιο για το κατά ΣΥΡΙΖΑ «μεγαλύτερο σκάνδαλο από συστάσεως ελληνικού κράτους».

Νίκη Κεραμέως

Στην αρχή της συζήτησης για το διυπουργικό νομοσχέδιο, το άρθρο 64 του οποίου προέβλεπε την κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου, υπήρχε διάχυτη η αίσθηση στους διαδρόμους της Βουλής πως το ΚΙΝΑΛ θα στήριζε την κυβερνητική πλειοψηφία. Οσο οι ώρες περνούσαν, οι κεντροαριστεροί υποστήριζαν πως δεν μπορούν να δεχθούν την προληπτική αστυνόμευση των ΑΕΙ, καταθέτοντας και τη σχετική νομοτεχνική βελτίωση. Οπότε το θέμα συζήτησης μεταξύ τους ήταν πώς θα κατορθώσει η Νίκη Κεραμέως να βρει τη χρυσή τομή προκειμένου να εξασφαλίσει την – επικοινωνιακά μόνο αναγκαία – συναίνεση του ΚΙΝΑΛ, αφού είχε ταχθεί ευθέως από το βήμα κατά της πρότασής του.

«Γιατί», όπως έλεγε, «εισάγει εκ νέου ένα ειδικό καθεστώς για τα πανεπιστήμια, μια πιο περιορισμένη προστασία σε σχέση με τους κοινούς δημόσιους χώρους. Γιατί δεν εξομοιώνει τον πανεπιστημιακό χώρο με τον κοινό δημόσιο χώρο. Γιατί όσο ανοίγουμε παραθυράκια στη διάταξη, ελλοχεύει σημαντικός κίνδυνος αυτή να μείνει ανεφάρμοστη». Κι οι μυημένοι στα κεντροαριστερά πράγματα εφιστούσαν την προσοχή των υπολοίπων στις επαφές των δύο κομμάτων «σε ανώτατο επίπεδο». Τελικά, η διατύπωση της διάταξης δεν άλλαξε, το ΚΙΝΑΛ δεν την υπερψήφισε. Η Κεραμέως, ωστόσο, εμφανίστηκε ως μια υπουργός που μένει πιστή σε όσα ρητορεύει. Οσο κι αν βοήθησαν σε αυτό η πλειοψηφία των 158 κι οι βουλευτές Βελόπουλου, δεν είναι αμελητέο επίτευγμα για μια τέτοια κοινοβουλευτική μάχη.

Κυριάκος Πιερρακάκης

Οσοι γνώριζαν τα νεοδημοκρατικά παρασκήνια ήξεραν πως ο Κυριάκος Πιερρακάκης θα διαδραμάτιζε κάποιο ρόλο. Το ήξεραν ήδη από το 12ο συνέδριο της Κεντροδεξιάς τον Δεκέμβριο του 2018, όταν εκείνος απευθυνόταν στο Σώμα των συνέδρων στο πλαίσιο της εκδήλωσης «Ανοιχτό Κόμμα, Ανοιχτό Βήμα». Μπορεί να μην εντάχθηκε στα ψηφοδέλτια και να έγινε ένας από τους 21 εξωκοινοβουλευτικούς υπουργούς, όμως το χαρτοφυλάκιο του 36χρονου αβίαστα χαρακτηρίζεται ως ένα από τα κρισιμότερα για να υλοποιηθούν όσα ο Πρωθυπουργός διακηρύττει ως όραμά του για τη χώρα.

Ηδη με το πρώτο προεδρικό διάταγμα της κυβέρνησης μεταφέρθηκε στο υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων από το Οικονομικών μαζί με οποιαδήποτε πληροφοριακή δημόσια δομή. Απώτερος στόχος; Ολα τα δεδομένα και τα μητρώα του Δημοσίου να μεταφερθούν επίσης εκεί, και κάποια στιγμή η σχέση του πολίτη με το κράτος να περνά μέσα από ένα smartphone – να μη χρειάζονται καν τα ΚΕΠ. Τον πρώτο μήνα της νέας κυβέρνησης ο Πιερρακάκης απασχόλησε τα μίντια κυρίως λόγω του 112. Ωστόσο, αυτός ασχολήθηκε και με άλλα. Οπως, ας πούμε, με την ελληνοποίηση ορισμένων από τις αρχές ενός βρετανικού κυβερνητικού οργανισμού, του Government Digital Service. Με ποιες; Τις έχει περιγράψει ο ίδιος στη Βουλή: «Ξεκίνα με τις ανάγκες του χρήστη», «Κάνε λιγότερα», «Κάνε τα συστήματα ανοικτά», «Χτίσε ψηφιακές υπηρεσίες».

Νίκος Χαρδαλιάς

Πόσο συχνά εμφανιζόταν τα προηγούμενα χρόνια στα Μέσα ένας γραμματέας Πολιτικής Προστασίας; Η απάντηση είναι μάλλον λακωνική: όχι πολύ συχνά. Ο Νίκος Χαρδαλιάς, όμως, δεν ακολουθεί την πεπατημένη για κρατικούς αξιωματούχους αυτής της βαθμίδας. Πιθανότατα γιατί πριν αναλάβει τα συγκεκριμένα καθήκοντα είχε διατελέσει τρεις τετραετίες δήμαρχος Βύρωνα. Κι έπειτα εκτελεστικός γραμματέας της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας, καθώς και περιφερειακός σύμβουλος Αττικής – ενώ το βιογραφικό του περιλαμβάνει και κομματικές θέσεις, όπως εκείνη του μέλους της γαλάζιας Πολιτικής Επιτροπής ή του γραμματέα Τοπικής Αυτοδιοίκησης της ΝΔ. Με δυο λόγια, παρότι διοικητικό στέλεχος, έχει πολιτική εμπειρία.

Χάρη σ’ αυτήν ίσως αντιλήφθηκε, λοιπόν, πως δεν αρκεί το κράτος να είναι παρόν στις πυρκαγιές για την έγκαιρη αντιμετώπισή τους, πρέπει και να φαίνεται ότι είναι παρόν. Εξού και σε όλα τα δύσκολα μέτωπα των τελευταίων ημερών, από τον Υμηττό μέχρι την Εύβοια, ο γενικός γραμματέας Πολιτικής Προστασίας είχε φυσική παρουσία εκεί – ενώ παράλληλα είχε και μιντιακή παρουσία προκειμένου να μιλήσει για αυτά. Εχοντας υπόψη το τραγικό προηγούμενο του περσινού καλοκαιριού στο Μάτι – και την ολιγωρία ή την απάθεια που ορισμένοι κρατικοί λειτουργοί, όπως αποκαλύφθηκε αργότερα, έδειξαν σε κρίσιμες στιγμές -, ο τρόπος που χειρίστηκε ο Χαρδαλιάς τις φυσικές καταστροφές, πρακτικά και επικοινωνιακά, φάνηκε να προσθέτει πόντους «ετοιμότητας» στην ενός μηνός κυβέρνηση.