«Εφερε τραύματα στο φως»

Μπήκε στον κόσμο της λογοτεχνίας σε μια εποχή που χρειαζόταν τη μοναδικά κατεργασμένη οπτική της και ήταν η πρώτη μαύρη με μια τόσο ισχυρή παρουσία στη λογοτεχνική σκηνή των ΗΠΑ. Οταν «κατέφτασε» με το πρώτο της μυθιστόρημα, τα «Γαλάζια μάτια», άλλαξε αμέσως το τοπίο.  Αυτή η φωνή δεν υπήρχε μέχρι τότε – ούτε αυτός ο ρυθμός που διαπερνούσε την υπόγεια Αμερική του φυλετισμού, αεικίνητος και ρευστός, ικανός να συνταιριάξει το παρελθόν και το παρόν με έναν επικό τρόπο. Το ένα μυθιστόρημα μετά το άλλο, με βαρύτητα και «ηλεκτρισμό», αποκάλυψε την τραυματισμένη ψυχή γυναικών, ανθρώπων με ανυπόφορες πληγές από το καταλυτικό βάρος της δουλείας και της φυλετικής απ-ανθρωποποίησης. Τα μυθιστορήματά της αποφόρτιζαν αυτά τα τραύματα, φέρνοντάς τα στο φως, με μία πρόζα κεντημένη φτιαγμένη από ευφυΐα, χιούμορ, απιθανότητα και ωμή αλήθεια.

Ο Μπεν Οκρι είναι νιγηριανός μυθιστοριογράφος. Στα ελληνικά έχουν κυκλοφορήσει «Ο αδηφάγος δρόμος»
(Γνώση, 1992, μτφ. Αγγέλα Βερυκοκάκη – Αρτέμη) και η «Επικίνδυνη αγάπη» (Bell, 1998, μτφ. Βικτώρια Τράπαλη)

Elif Shafak

«Εγραφε πάντα για την αγάπη»

Πρόσφατα, σε μια εκδήλωση των εκδόσεων Daunt Books στο Λονδίνο, μία νεαρή μητέρα από το Σουδάν σήκωσε το χέρι και είπε ότι θέλει να γράφει λογοτεχνία, αλλά ήταν εξαιρετικά δύσκολο όταν έχεις να μεγαλώσεις τρία νεαρά παιδιά. Της είπα: «Σκέψου την Τόνι Μόρισον και αυτό που είπε. Κάποιες μέρες δεν μπορούμε να γράψουμε – κι αυτό είναι μια χαρά. Αλλες μέρες θα είμαστε περισσότερο παραγωγικές. Κάποιες άλλες θα δουλεύουμε τη νύχτα, κάποιες την ημέρα. Θα ψάχνουμε λίγο λίγο τον δρόμο και τον χώρο μας, όπως κάνουν πολλές γυναίκες». Μόνο οι «φτασμένοι» συγγραφείς νιώθουν περήφανοι για το πλάνο ακριβείας με το οποίο δουλεύουν. Οι υπόλοιποι και υπόλοιπες θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε, άλλοτε με αποτυχία, άλλοτε με επιτυχία. Η Μόρισον μάς έδειξε ότι έτσι γράφουμε. Το έργο της περιέχει απόηχους από τη ζωή της, αλλά επέμεινε ότι η λογοτεχνία πρέπει να είναι ελεύθερη. Παρόλο που το έργο της είναι πολυεπίπεδο, τελικά έγραφε πάντοτε για την αγάπη – την ισχυρή παρουσία
ή την επώδυνη απουσία της.

Η Ελίφ Σαφάκ είναι από τις σημαντικότερες συγγραφείς
της Τουρκίας. Στα ελληνικά κυκλοφορούν έξι βιβλία της.
Το πρόσφατο «10 Minutes 38 Seconds in This Strange World» είναι φέτος υποψήφιο στη μακρά λίστα του Μπούκερ