Πώς οι Big Τech σκοτώνουν τις εφημερίδες

«Oι Τέσσερις Μεγάλοι» (Big Four), «Η Συμμορία των Τεσσάρων» (Gang of Four), «Οι Πέντε Μεγάλοι» (Big Five), «Οι Mεγάλοι της Τεχνολογίας» (Big Tech). Με τα προσωνύμια αυτά περιγράφεται η κορυφαία τετράδα ή πεντάδα των αμερικανικών πολυεθνικών εταιρειών που ασχολούνται με τις υπηρεσίες Internet και την κατασκευή λογισμικών ηλεκτρονικών υπολογιστών που αφού έθεσαν υπό την ηγεμονία τους τον κυβερνοχώρο κατακτούν τώρα και την παγκόσμια διαφημιστική αγορά.

Πρόσφατη έρευνα, που παρουσιάζει ο ιστότοπος axios.com, εξετάζει την κυριαρχία τους και στον ευρύτερο χώρο των ΜΜΕ και οδηγείται στο συμπέρασμα ότι παρά τις συνεχιζόμενες προσπάθειες να ανατρέψουν την κυριαρχία των Big Τech, ελάχιστοι είναι αυτοί ακόμα που κατορθώνουν να έχουν κάποιο σημαντικό μερίδιο από την «πίτα» των διαφημιστικών εσόδων.

Η αγορά του Ιnternet κατέχει φυσικά την πρώτη θέση ενώ η τηλεόραση, αν και με μεγάλη απόσταση, συνεχίζει να έχει ένα σημαντικό μερίδιο.

Η αυξανόμενη ισχύς πάντως των Big Tech στον τομέα των διαφημίσεων που βασίζονται σε ψηφιακά δεδομένα, έχουν «αναγκάσει» τα τελευταία τρία χρόνια την Ουάσιγκτον να λαμβάνει μέτρα εις βάρος τους για πρακτικές μονοπωλίου.

Το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης ανακοίνωσε την περασμένη Τρίτη ότι σκοπεύει να διεξάγει έρευνα σχετικά με τη δύναμη που έχουν στην αγορά οι διαδικτυακές πλατφόρμες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, στο ηλεκτρονικό εμπόριο και στην ψηφιακή αναζήτηση. Αυτοί, λοιπόν, που θα ελεγχθούν αναμένεται να είναι εταιρείες όπως η Facebook, η Google και η Amazon.

Εν μέσω όλων αυτών πάντως και παρά την πιθανότητα μελλοντικής μείωσης της ανάπτυξής τους, οι τρεις μεγαλύτερες δυνάμεις στην είσπραξη εσόδων από τη διαφήμιση συνεχίζουν να αναπτύσσονται.

Η Facebook ανακοίνωσε αύξηση στην προσέλκυση διαφημιστικής δαπάνης η οποία οδήγησε σε ξαφνική άνοδο της μετοχής της, επισημαίνοντας βέβαια ότι αναμένεται μια επιβράδυνση εξαιτίας, εν μέρει, της εξασθένησης της στοχευμένης διαφήμισης λόγω της νομοθεσίας για την προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Η Alphabet, μητρική εταιρεία της Google, ήταν η πρώτη φορά μόλις που ανακοίνωσε μείωση στα έσοδά της, τα οποία όμως αγγίζουν σχεδόν το ένα τρίτο των εσόδων ολόκληρης της υπόλοιπης διαδικτυακής διαφήμισης.

Τέλος η Amazon που σημειώνει τη μεγαλύτερη ανάπτυξη στον τομέα είσπραξης διαφήμισης από τις τρεις εταιρείες, αν και ακόμα βρίσκεται αρκετά χαμηλότερα στις σχετικές μετρήσεις, αναμένεται να συνεχίσει να ενισχύεται.

Ο αναμφισβήτητος μεγάλος χαμένος στην κούρσα της είσπραξης διαφημιστικών εσόδων είναι φυσικά τα έντυπα μέσα, καθώς, όπως αποτυπώνεται και στο σχετικό διάγραμμα, τα έσοδά τους από το 2008 περίπου βρίσκονται σε μια βουτιά που συνεχίζει ως σήμερα χωρίς σταματημό. Χαρακτηριστικό δε είναι ότι ο παραδοσιακός τύπος αποτελεί τη μοναδική αγορά που τα έσοδά της από διαφημίσεις δεν βρίσκονται σήμερα σε άνοδο. Η Facebook πλέον, μόνη της, κερδίζει από τις διαφημίσεις όσα κερδίζουν όλες οι εταιρείες των έντυπων εκδόσεων μαζί. Ως επιστέγασμα αυτής της μεγάλης κρίσης η Gannett Co, η μεγαλύτερη ιδιοκτήτρια εταιρεία εφημερίδας στις ΗΠΑ, με βάση τις κυκλοφορίες, και η ανταγωνίστριά της, Gatehouse Media, που είναι η μεγαλύτερη ιδιοκτήτρια εταιρεία εφημερίδων στις ΗΠΑ με βάση των αριθμό των εντύπων, βρίσκονται σε συζητήσεις για συγχώνευση. Οι διαφημίσεις είναι το «οξυγόνο» της αγοράς και το οξυγόνο των εφημερίδων εδώ και καιρό λιγοστεύει ασταμάτητα.