Το διπλό δίλημμα {LF}του Τσίπρα

«Στο τέλος της ημέρας όλα τα πιόνια από το σκάκι μπαίνουν στο ίδιο κουτί» σύμφωνα με μια ιταλική παροιμία. Από την ήττα του ΣΥΡΙΖΑ στις 7 Ιουλίου και μετά, όλα τα στελέχη του κόμματος, από την κορυφή έως τη βάση, είναι στο ίδιο κουτί, αυτό της αντιπολίτευσης. Μπορεί η δυναμική και το εκτόπισμα να είναι διαφορετικό για πολλούς, αλλά το τέλος της κυβερνητικής θητείας τους έθεσε εκτός της κεντρικής πολιτικής σκακιέρας και ουσιαστικά στο… κουτί κατά την ιταλική παροιμία.

Και μένει να φανεί πότε θα αρχίσουν οι γερές παρτίδες πολιτικού σκακιού μεταξύ του Κυριάκου Μητσοτάκη και του Αλέξη Τσίπρα, αλλά μέχρι να γίνει αυτό ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να βρει τη χρυσή τομή για το ύφος, τα χαρακτηριστικά και την ένταση της αντιπολιτευτικής στρατηγικής που θα ακολουθήσει από τα έδρανα της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

Σύμφωνα με πληροφορίες των «ΝΕΩΝ», η κεντρική κατεύθυνση που έχει αποφασίσει ο πρώην πρωθυπουργός είναι ο ΣΥΡΙΖΑ να κινηθεί έχοντας ως πυρήνα την υπεράσπιση της κυβερνητικής του θητείας. Αρα, θα υπάρχει προγραμματική αντιπολίτευση σε επίπεδο Βουλής και ακόμα δεν έχει ξεκαθαριστεί εάν θα επιλέξει τη γραμμή της άγονης μετωπικής σύγκρουσης ή θα αποφασιστεί ένα μεικτό σύστημα. Πάντως από τις πρώτες ημέρες της διακυβέρνησης Κυριάκου Μητσοτάκη, ο ΣΥΡΙΖΑ δείχνει ότι είναι αποφασισμένος να υπερασπιστεί το κεκτημένο της κυβερνητικής του θητείας και την ίδια στιγμή, όπως έδειξε και η στάση του για τον Πρόεδρο της Βουλής Κώστα Τασούλα, τον οποίο και ψήφισε, δεν θα διστάσει να ψηφίσει όσα θετικά μέτρα προκριθούν από την κυβέρνηση. Εξάλλου, ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας εμφανίστηκε ανοικτός, εάν υπάρξουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις και συνθήκες, να συνδράμει και να στηρίξει μια ουσιαστική προσπάθεια μείωσης των πρωτογενών πλεονασμάτων.

Την ίδια στιγμή, ο ΣΥΡΙΖΑ προσπαθεί να ανασυγκροτηθεί και άμεσα σχηματίστηκε η ομάδα των τομεαρχών που θα ασκεί στενό έλεγχο στα πεπραγμένα της κυβέρνησης. Η απόφαση να οριστεί άμεσα το σχήμα με τους τομεάρχες κρίθηκε αναγκαία διότι ο Αλέξης Τσίπρας ήθελε να μη δοθεί η αίσθηση περί αδυναμίας προσαρμογής του ΣΥΡΙΖΑ στη νέα κατάσταση. Και γι’ αυτό και από εδώ και πέρα θα είναι καθημερινή και έντονη η παρουσία των τομεαρχών και των αναπληρωτών τους, ώστε να δοθεί το μήνυμα πως ο ΣΥΡΙΖΑ και άντεξε εκλογικά και «είναι εδώ» να υπερασπιστεί τα μέτρα που προώθησε κατά τη διάρκεια της θητείας του.

Αυτό θα είναι και το στίγμα που θα δώσει ο ίδιος ο Τσίπρας με την ομιλία του στο πλαίσιο των προγραμματικών δηλώσεων της κυβέρνησης στη Βουλή, ενώ και όλοι οι πρώην υπουργοί που θα λάβουν τον λόγο θα κινηθούν στην ίδια κατεύθυνση.

Πασοκοποίηση. Το κρίσιμο από εδώ και πέρα για τον ΣΥΡΙΖΑ είναι και το πώς θα εξελιχθεί η συζήτηση για τον μετασχηματισμό του κόμματος. Η συζήτηση έχει ανοίξει σε πολλά επίπεδα και αυτό που εκφράζεται ως φόβος και προβληματισμός από αρκετούς εντός του ΣΥΡΙΖΑ είναι να μην οδηγηθεί το κόμμα σε μια πιο αρχηγοκεντρική μορφή με ό,τι αυτό σημαίνει για τον τρόπο λειτουργίας του. Εξάλλου, όταν εκφράζονται ενστάσεις με την προβολή του επιχειρήματος, «όχι στην πασοκοποίηση», προτάσσεται το ενδεχόμενο που όλοι απεύχονται: να δημιουργηθούν «κλειστά συστήματα εξουσίας».

Ακόμη, το ενδιαφέρον είναι και πώς θα κινηθούν κεντρικά στελέχη όπως ο Ευκλείδης Τσακαλώτος, ο Νίκος Φίλης, κ.ά. που έχουν διακριτό πολιτικό στίγμα και αποτελούν σημείο αναφοράς για αρκετά στελέχη. Ο Τσίπρας τους έβαλε στο σχήμα των τομεαρχών, τον Νίκο Φίλη στο Παιδείας, ενώ τον Ευκλείδη Τσακαλώτο στον τομέα Οικονομικών και παράλληλα θα είναι και κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος.

Η διατήρηση των ισορροπιών ήταν το χαρακτηριστικό στοιχείο του νέου σχήματος των τομεαρχών, ενώ ο Τσίπρας έχει συγκροτήσει για την επόμενη περίοδο μια νέα ηγετική ομάδα, με στελέχη όπως ο Μιχάλης Καλογήρου, ο Αλέξης Χαρίτσης, ο Δημήτρης Τζανακόπουλος, η Εφη Αχτσιόγλου, ο Νίκος Παππάς, ο Νάσος Ηλιόπουλος, ο Γιώργος Τσίπρας, ο Κώστας Ζαχαριάδης, κ.ά.