Οργανισμός – ασπίδα {LF}στην Ανατολική Μεσόγειο

Εναν νέο οργανισμό περιφερειακής ασφάλειας και συνεργασίας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, ο οποίος θα μπορούσε να αποδειχθεί η λύση στα αδιέξοδα που εμφανίζονται στην περιοχή, καθώς αυτή αναδεικνύεται σε ενεργειακό κόμβο, αλλά και να εξελιχθεί ενδεχομένως σε ασπίδα ασφαλείας για όσους αποφασίσουν να ενταχθούν, δημιουργώντας προοπτικές για το μέλλον, οραματίζεται η Κυπριακή Δημοκρατία, ως απάντηση και στην τουρκική προκλητικότητα, καλώντας μάλιστα την Αγκυρα να γίνει από μέρος του προβλήματος συνεργάτης σε μια τέτοια προσπάθεια, υπό σαφείς όρους εξομάλυνσης των σχέσεων. Μια πρόταση με προοπτική και ίσως δελεαστική, η οποία θα μπορούσε να συνδεθεί και με τον στόχο για σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο που διακηρύσσουν οι ΗΠΑ, μετά και τη συνάντηση του ΥΠΕΞ, Νίκου Δένδια, με τον αμερικανό ομόλογό του, Μάικ Πομπέο, στην Ουάσιγκτον.

Το θέμα της τουρκικής παραβατικότητας άλλωστε κυριάρχησε στη συνάντηση, με τον Δένδια να ζητεί ξεκάθαρη στάση και στήριξη από τις ΗΠΑ όσον αφορά την Ελλάδα απέναντι στις προκλήσεις της Αγκυρας. Αργά χθες το βράδυ, ακολούθησαν και οι πρώτες αμερικανικές κυρώσεις για την υπόθεση των ρωσικών S-400, καθώς οι ΗΠΑ  ανακοίνωσαν πως απομακρύνουν επίσημα την Τουρκία από το πρόγραμμα παραγωγής των μαχητικών αεροσκαφών F-35. Η συμμετοχή της Αγκυρας στην παραγωγή τους θα απέφερε στην Τουρκία άνω των 12 δισ. δολαρίων. «Η απόφαση της Τουρκίας να αγοράσει το ρωσικό αντιπυραυλικό σύστημα S-400 καθιστά αδύνατο να παραμείνει στο πρόγραμμα των F-35», ανακοίνωσε ο Λευκός Οίκος.

Η Αθήνα ζήτησε ακόμη μια «καθαρή γραμμή επικοινωνίας σε περίπτωση που υπάρχει οποιοδήποτε ζήτημα που αφορά τις σχέσεις με την Τουρκία όπου θα μπορούσε να είναι χρήσιμη η σαφής και άμεση τοποθέτηση των ΗΠΑ» όπως ανέφερε ο Δένδιας, με την Ουάσιγκτον να δεσμεύεται να εξετάσει το θέμα. Μετά τη συνάντηση ανοιχτό είναι και το ενδεχόμενο ο Πομπέο να επισκεφθεί την Αθήνα για τον δεύτερο «Στρατηγικό Διάλογο Ελλάδας – ΗΠΑ», ενώ σφοδρή κριτική στις τουρκικές ενέργειες άσκησε και ο δημοκρατικός γερουσιαστής Μπομπ Μενέντεζ, ο οποίος επίσης είχε συνάντηση με τον έλληνα ΥΠΕΞ στην Ουάσιγκτον.

Και ενώ η Ελλάδα χαρακτηρίζεται πυλώνας σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο, από τις ΗΠΑ, διά στόματος και Μάικ Πομπέο, η συζήτηση σαφώς στρέφεται και στα ενεργειακά με αναφορές των δύο ΥΠΕΞ και στα πολυμερή σχήματα περιφερειακής συνεργασίας, στα οποία συμμετέχουν Ελλάδα και Κύπρος, με τον Δένδια να σημειώνει τις θετικές προοπτικές.

Σε αυτό το πλαίσιο η προοπτική που έθεσε ο κύπριος ΥΠΕΞ Νίκος Χριστοδουλίδης στο συνέδριο του «Economist» για μια περιφερειακή συνεργασία στην Ανατολική Μεσόγειο με στόχο τη σταθερότητα δείχνει ως ένα σενάριο που θα μπορούσε να εξελιχθεί. Με το βλέμμα στην ενέργεια δε ο κύπριος ΥΠΕΞ, δύο μόλις μέρες μετά τις αποφάσεις για τα μέτρα της ΕΕ εναντίον της Αγκυρας, διαμηνύει στην Τουρκία ότι η συνεργασία και όχι η σύγκρουση φέρνουν τα μεγαλύτερα οφέλη, σημειώνοντας ότι δεν την αποκλείει από την προοπτική ενός τέτοιου οργανισμού, εάν θελήσει να συνεργαστεί, διαμηνύοντας ωστόσο ότι η εξομάλυνση των σχέσεων περνά από τη λύση του Κυπριακού.

Να σημειωθεί ότι η Λευκωσία έχει ήδη πάρει απόφαση κυβέρνησης δημιουργίας μόνιμης Γραμματείας, με αφετηρία τις τριμερείς συνεργασίες και άξονα την αξιοποίηση ενεργειακών πηγών με στόχο, όπως ανέφερε ο Χριστοδουλίδης, να εξελιχθεί σε έναν Οργανισμό Περιφερειακής Συνεργασίας. Ενα σχήμα στο οποίο πέρα από την Κύπρο, την Ελλάδα και το Ισραήλ, θα λαμβάνουν μέρος η Αίγυπτος, η Ιορδανία και σε δεύτερο χρόνο ο Λίβανος και η Παλαιστίνη, με την Τουρκία να καλείται να κάνει τις απαραίτητες κινήσεις ώστε από πρόβλημα να εξελιχθεί σε εταίρο.