Ιστορίες Επιδαύρου

Κάτι περισσότερο από ένα αρχαίο θέατρο, έστω και το «ομορφότερο στον κόσμο» όπως το είχαν χαρακτηρίσει όσοι παρακολούθησαν την πρώτη παράσταση που δόθηκε εκεί, στη δεκαετία του 1930. Πολλά περισσότερα από ένα φεστιβάλ εφόσον, πέρα από το πρόγραμμα των παραστάσεων, συντελεί στη δημιουργία μιας ατμόσφαιρας που αφήνει χώρο για να αναπτυχθούν αστικοί μύθοι και γοητευτικές πραγματικότητες.

Οι παλιοί ηθοποιοί μετρούσαν την καριέρα τους με το πόσες φορές έχουν εμφανιστεί – έστω και ως βουβά πρόσωπα στον Χορό – στο θέατρο της Επιδαύρου. Οι νεότεροι θέτουν εκεί, στην κρίση του κοινού, τα καλλιτεχνικά στοιχήματά τους. Ολοι όμως – όταν οι κερκίδες αδειάσουν, γεμίσουν τα τραπέζια στου Λεωνίδα και στο Ακρογιάλι του Νίκου, «καρφωθούν οι πρόκες» για την παράσταση που προηγήθηκε – αρχίζουν τις ιστορίες. Αληθινές ή ψιλοκατασκευασμένες, τι σημασία έχει; Αλήθεια είναι αυτό που, τελικά, μένει. Οπως, ας πούμε, η περιπέτεια της Ελένης Χαλκούση όταν, σε ένα από τα πρώτα φεστιβάλ, στη δεκαετία του 1950, τράκαρε το αυτοκίνητο που οδηγούσε (μόνο αυτό κυκλοφορούσε τότε στην Επίδαυρο) με μία βάρκα που είχαν σύρει στην ακτή. Ή την Κατίνα Παξινού να κατσαδιάζει τις νέες ηθοποιούς που έκαναν μπάνιο στη θάλασσα και ηλιοθεραπεία, ενώ το βράδυ είχαν παράσταση. Και χωρίς να έχουν πασαλειφτεί με… ντομάτες που, κατά την εμπειρία της, θα τις προστάτευε από το τσουρούφλισμα. («Στην παραλία» θυμάται παλιός ηθοποιός του Εθνικού «νόμιζες ότι περπατούσες μέσα σε μια απέραντη ντοματοσαλάτα»). Θυμάμαι όμως κι εγώ το καλοκαίρι του 1980. Στην Επίδαυρο, «Ορέστεια» σε σκηνοθεσία του Κάρολου Κουν με πρωταγωνίστρια τη Μελίνα. Το ΠΑΣΟΚ ήταν ήδη σε πορεία εξουσίας. Λίγο πριν ξεκινήσει η παράσταση μπαίνει στο αρχαίο θέατρο (κάποιοι έλεγαν για πρώτη φορά στη ζωή του) ο Ανδρέας Παπανδρέου. Το κοινό, όρθιο, τον χειροκροτεί επί πέντε λεπτά. Θυμάμαι και τον Νίκο Ψαρρά, το 2008, στη «Μήδεια» του Βασίλιεφ να προσπαθεί να συνομιλήσει από σκηνής με ένα εξαγριωμένο κοινό που γιουχάριζε. …Ιστορίες Επιδαύρου που θέλεις πολλές λέξεις για να τις αφηγηθείς.