Οι σκελετοί {LF}στα ντουλάπια {LF}του Μαξίμου

Σκηνή από το κοντινό μέλλον: Μέσα Ιουλίου, ο νέος ένοικος του Μεγάρου Μαξίμου μπαίνει στο πρωθυπουργικό γραφείο. Πριν τσεκάρει τον χώρο και αποφασίσει τις αλλαγές εσωτερικής διακόσμησης που θα κάνει, πριν καν αφήσει στα συρτάρια το δικό του σχέδιο για τη διακυβέρνηση, ανοίγει τα ντουλάπια. Τι σκελετούς θα βρει μέσα; Μιας και κατά το αγγλοσαξονικό κλισέ πάντα υπάρχουν τέτοιοι κρυμμένοι.

Εφόσον μείνει κανείς πιστός στο νόημα της ιδιωματικής φράσης, δεν θα ανακαλύψει κανένα σκελετό γιατί ο απερχόμενος πρωθυπουργός δεν μοιάζει να ντρέπεται για κανένα από τα καυτά ζητήματα που αφήνει στον επερχόμενο. Σε ελεύθερη πάλι απόδοση στα ελληνικά, ο τελευταίος θα βρει πολλούς από τους σπονδύλους της ραχοκοκαλιάς ενός κράτους που έσπασαν κατά τη διάρκεια της τετραετίας της κυβερνώσας Αριστεράς και πρέπει να δέσουν πάλι. Πέραν, λοιπόν, των οικονομικής φύσης προκλήσεων με τις οποίες θα έρθει αντιμέτωπη η νέα κυβέρνηση, υπάρχει και μια σειρά πολιτικών ζητημάτων που θα κληθεί να επιλύσει αν όχι μέσα στις εκατό πρώτες μέρες της, σίγουρα πολύ προτού φτάσει η στιγμή της προεδρικής εκλογής, τον Ιανουάριο του 2020. Τα σημαντικότερα είναι τέσσερα και συνοψίζονται σε πέντε λέξεις: ασφάλεια, Σύνταγμα, παιδεία, εκλογικός νόμος.

Ο εκλογικός νόμος. Για ορισμένους τρίτους – εκτός δηλαδή της πολιτικής αγοράς – παρατηρητές η αλλαγή του εκλογικού νόμου ιεραρχείται ως η νούμερο ένα προτεραιότητα μιας επόμενης κυβέρνησης που προσβλέπει σε πολιτική σταθερότητα. Τον Ιούλιο του 2016 με τις ψήφους των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ και του Βασίλη Λεβέντη η απλή αναλογική έγινε νόμος του κράτους. Ετσι, οι μεθεπόμενες εκλογές θα διεξαχθούν με ένα σύστημα που άπαντες συμφωνούν πως ενδέχεται να οδηγήσει σε παρατεταμένη ακυβερνησία.

Το μεγάλο στοίχημα είναι η αλλαγή του εκλογικού νόμου με άμεση εφαρμογή – με ισχύ δηλαδή από τις μεθεπόμενες εκλογές. Κάτι τέτοιο προϋποθέτει να υπερψηφιστεί από 200 μέλη της Εθνικής Αντιπροσωπείας. Τα πάντα φυσικά εξαρτώνται από τον αριθμό των βουλευτών που θα εξασφαλίσει η κυβερνητική πλειοψηφία, από τους κοινοβουλευτικούς συσχετισμούς κι από το αν θα κατορθώσει να βρει μια «κοινή φόρμα» για το εν λόγω σχέδιο νόμου με άλλα κόμματα – όπου άλλα κόμματα, βλέπε ΚΙΝΑΛ, αφού ο κεντροαριστερός φορέας όπως όλα δείχνουν θα είναι η τρίτη δύναμη.

Η αναθεώρηση του Συντάγματος. Εξίσου κρίσιμη είναι η αναθεώρηση του Συντάγματος. Η Βουλή που θα προκύψει από τις κάλπες της 7ης Ιουλίου θα είναι αναθεωρητική. Ωστόσο, στα προς αναθεώρηση άρθρα δεν περιλαμβάνονται κάποια που η – με βάση τα μέχρι τώρα δημοσκοπικά στοιχεία – επόμενη κυβέρνηση της ΝΔ τοποθετεί στον πυρήνα των πολιτικών της. Με χαρακτηριστικότερο το 16. Θα δημιουργηθεί, επομένως, το εξής δίλημμα: Θα προτιμηθεί μια ατελέσφορη συνταγματική αναθεώρηση και η εκκίνηση εκ νέου της διαδικασίας ή μιας μικρής κλίμακας αναθεώρηση, που όμως θα περιλαμβάνει το επίμαχο άρθρο για την προεδρική εκλογή – άρα θα εξαλείφει την πιθανότητα τον Ιανουάριο του 2020 να διαλυθεί η Βουλή -; Το μόνο βέβαιο είναι πως το τότε κυβερνών κόμμα θα έχει μπροστά του περισσότερο χρόνο να ασχοληθεί με το συγκεκριμένο θέμα επειδή οι εκλογές δεν θα διεξαχθούν τον Οκτώβριο. Και σε αυτήν την περίπτωση, πάντως, καθοριστικοί παράγοντες θα είναι το μέγεθος της πλειοψηφίας και οι κοινοβουλευτικοί συσχετισμοί.

Η ασφάλεια. Για πολλά στελέχη της αξιωματικής αντιπολίτευσης, που διαβάζουν στην ψαλίδα του 9,35% των ευρωεκλογών την επικράτηση της ΝΔ στις εθνικές κάλπες που έπονται, η ασφάλεια τοποθετείται ψηλά στην ατζέντα όσων οφείλουν να διαχειριστούν. Λογικό. Οι εικόνες από τις – κατά τη συριζαϊκή διάλεκτο – «ενέργειες» του Ρουβίκωνα σε πρεσβείες ή στο κτίριο του Κοινοβουλίου δίνουν την αίσθηση ενός κρατικού μηχανισμού που αδυνατεί να προσφέρει μια από τις σημαντικότερες υπηρεσίες του, τη δημόσια ασφάλεια. Το ίδιο κι εκείνες από τις νύχτες στα Εξάρχεια. Οπως και να ‘χει για τους νεοδημοκράτες το τρίπτυχο «ασφάλεια, πανεπιστήμια, Εξάρχεια» αντιμετωπίζεται ως σύνολο και η πρώτη σχετική νομοθετική τους πράξη θα είναι, σύμφωνα και με τα μητσοτακικά λεγόμενα, η κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου.

Η παιδεία. Στην ανάλυσή τους με αυτόν τον τρόπο θα σταλεί το μήνυμα της πολιτικής βούλησης για αποκατάσταση της εύρυθμης λειτουργίας των πανεπιστημίων, αλλά και της πρωθυπουργικής αποφασιστικότητας γενικότερα. Μια επιπλέον κίνηση που εξετάζεται είναι η αυστηροποίηση ορισμένων άρθρων του ποινικού κώδικα.

Η παιδεία συνολικά είναι ένας ακόμη τομέας που κρύβει προκλήσεις. Στα κόμματα της αντιπολίτευσης δεν έχουν κάνει προς το παρόν μια αποτίμηση των «καταστροφών» που επιμένουν ότι προκαλεί ο νόμος Γαβρόγλου. Δεν γνωρίζουν, ας πούμε, τι απ’ όσα ψηφίστηκαν έχει αρχίσει να εφαρμόζεται. Παρ’ όλα αυτά, ορισμένοι προβλέπουν ένα κύμα προσφυγών εναντίον του. Στη λογική πως ο φοιτητής ενός ΑΕΙ έχει θεωρητικά έννομο συμφέρον να προσφύγει κατά του νόμου που τον εξισώνει με κάποιον που μπήκε σε ΤΕΙ, αλλά το τελευταίο αναβαπτίζεται σε ανώτατο ίδρυμα. Συνοψίζοντας; Μάλλον το σάουντρακ που θα παίζει στο Μαξίμου τον Ιούλιο δεν θα περιλαμβάνει την Ελα Φιτζέραλντ να τραγουδά πως η ζωή είναι εύκολη το καλοκαίρι.