Ενας «Αμλετ» γεμάτος… σκηνοθέτες

Η πρώτη φορά ήταν ο «Θείος Βάνιας» και η δεύτερη «Οι Βάκχες». Τώρα η συνεργασία του Εκτορα Λυγίζου και της ομάδας Grasshopper με το Θέατρο του Νέου Κόσμου τριτώνει. Αυτή τη φορά ο γνωστός ηθοποιός και σκηνοθέτης επέλεξε να παρουσιάσει το δημοφιλέστερο και πιο αινιγματικό έργο του Σαίξπηρ, τον «Αμλετ». Κάνοντας, ωστόσο, μια νέα διασκευή για έξι ηθοποιούς υπό τον αυθεντικό τίτλο «Η τραγική ιστορία του Αμλετ, ενός πρίγκιπα της Δανίας» που κάνει πρεμιέρα στις 3 Μαΐου.

Ο Λυγίζος, ακολουθώντας πιστά την πλοκή του έργου, επιχειρεί να επιστρέψει στις ρίζες του και να ανακαλύψει τους μηχανισμούς του. «Είναι ένα έργο που καιρό το μελετούσα και σιγά σιγά κατάλαβα ότι ήταν ένα υλικό που με ενδιέφερε. Πολλά θέματά του με ενδιαφέρουν, και το είδος του. Είναι μια τραγωδία, ένα έργο που ο Σαίξπηρ έγραψε πάνω στο είδος της τραγωδίας. Ξαναπήρε όλα τα βασικά κομμάτια της τραγωδίας και εστίασε σε αυτή τη δυσκολία ενός προσώπου για να φτιάξει όλες τις συνθήκες για να μπορέσει να κάνει μια υπεράνθρωπη πράξη, και όλη η τραγωδία είναι η αμφιθυμία αυτού του ήρωα να το κάνει. Μου φάνηκε πολύ ενδιαφέρον και όλος ο προβληματισμός γύρω από αυτό και μια σειρά από θέματα του έργου, όπως είναι ο έλεγχος που ασκεί η μεγαλύτερη γενιά στη μικρότερη, η διαχείριση του πένθους, όλος ο προβληματισμός γύρω από την αυτοκτονία. Και από κει και πέρα υπάρχουν στοιχεία της μορφής του έργου που με ενδιαφέρουν πολύ, όπως ο ποιητικός λόγος που είναι ένας λόγος πολύ σύνθετος, περνάει από πολύ λυρικά κομμάτια σε σκληρά, σε κομμάτια με πάρα πολύ χιούμορ, σε αφηγήσεις, σε θέατρο μέσα στο θέατρο, φιλοσοφικές συζητήσεις. Είναι πάρα πολλές οι προκλήσεις όταν πιάνεις ένα τέτοιο υλικό» σχολιάζει ο ίδιος μιλώντας στο «Νσυν».

Στην «Τραγική ιστορία του Αμλετ» ουσιαστικά σκηνοθέτες γίνονται όλα τα πρόσωπα που προσπαθούν να παρασύρουν τους υπόλοιπους στη δική τους εκδοχή της ιστορίας, ενώ συγχρόνως αυτοσκηνοθετούνται. «Ούτως ή άλλως δεν σκέφτομαι μια προσωποκεντρική ανάγνωση του έργου. Είναι μια ανάγνωση μέσα από έναν χορό προσώπων που πλέκονται πολύ, και το μυαλό και το σώμα τους. Μ’ έναν τρόπο όλοι είναι και καθρέφτες του ήρωα και ο ήρωας τους καθρεφτίζει. Ενώ φαινομενικά είναι από τα έργα που ο κεντρικός ήρωας είναι πιο πολύ παρών από οποιονδήποτε άλλο, στη δική μας την προσέγγιση τα πρόσωπα είναι συνεχώς όλα παρόντα. Ολα λέγονται ενώπιον όλων. Βρίσκω κάτι πολύ ενδιαφέρον στο έργο, ότι τα πρόσωπα γνωρίζουν πολύ περισσότερα από αυτά που παρουσιάζουν ότι γνωρίζουν, αλλά σε πολλές περιπτώσεις και σε πολλά σημεία το ξεχνάνε. Δηλαδή είναι αυτή η πολύ απλή λειτουργία που έχουμε όλοι σαν άμυνα, ότι απωθούμε πράγματα που δεν αντέχουμε να τα διαχειριστούμε, τα αρνούμαστε. Οπότε ένα βασικό εργαλείο που χρησιμοποιήσαμε είναι τα πρόσωπα που είναι τα πάντα και είναι παρόντα σε όλες τις πληροφορίες. Μου ήταν σημαντικό να φαίνονται ότι για κάποιον λόγο επιλέγονται να δώσουν μόνο ένα κομμάτι της πραγματικότητας. Σταδιακά με ενδιέφερε πολύ πώς κάθε πρόσωπο βγάζει μια διαδικασία συνειδητοποίησης και αποδοχής της πραγματικότητας» υπογραμμίζει ο Λυγίζος.

Ο ίδιος, διαβάζοντας το έργο ως μια σειρά επάλληλων προσώπων, τοποθέτησε τον εαυτό του μέσα στον χορό που παίζει τον Αμλετ και έχει έτσι την ευκαιρία να εξερευνήσει τον μύθο πίσω από το δαιδαλώδες έργο. «Στην παράσταση εγώ λέω τα λόγια του Αμλετ, αλλά εμφανώς τα πρόσωπα είναι μπλεγμένα. Ξέρω ότι με αφορά πολύ το κομμάτι της αμφιθυμίας και ειρωνικά είναι ένας ήρωας που, κόντρα σε ό,τι ξέρουμε από τις τραγωδίες κυρίως, διστάζει. Για μένα οι μύθοι, που είναι τα υλικά των τραγωδιών, αφορούν ηλικίες στις οποίες εμείς δεν έχουμε συνείδηση, δεν μπορούμε να φτάσουμε με τις αναμνήσεις μας. Μιλάω για ηλικίες που είμαστε πολύ μικροί και διαμορφώνονται τα πράγματα, τα οποία τα ξεχνάμε. Είναι εκεί όμως όχι μόνο στο παρελθόν μας, αλλά συνέχεια δίπλα μας. Οπότε οι μύθοι είναι ένας τρόπος εμείς να πλησιάσουμε σε τέτοια κομμάτια και πραγματικά δεν είναι κομμάτια που λέγονται με λόγια, νομίζω ότι δεν συζητείται. Μπορούμε λίγο να τα περιγράψουμε, αλλά την ουσία τους δύσκολα την αγγίζουμε» καταλήγει ο ηθοποιός και σκηνοθέτης.

INFO

«Η τραγική ιστορία του Aμλετ, ενός πρίγκιπα της Δανίας» από τις 3 Μαΐου έως τις 2 Ιουνίου κάθε Τετάρτη με Κυριακή στο Θέατρο του Νέου Κόσμου (Αντισθένους 7 και Θαρύπου, Αθήνα, τηλ. 210-9212.900, είσοδος 12-18 ευρώ).