Το Μνημόνιο έφυγε, η μιζέρια μένει και η ύφεση παραμονεύει

Σαν να μην πέρασε μια μέρα από την εποχή των Μνημονίων, η Ελλάδα συνεχίζει να συγκαταλέγεται στην πρώτη πεντάδα των πλέον «μίζερων» οικονομιών του κόσμου, μαζί με τη Βενεζουέλα, την Αργεντινή, τη Νότια Αφρική και την Τουρκία.

Το μετάλλιο «μιζέριας» οφείλεται κυρίως στον συνδυασμό ανεργίας και πληθωρισμού ενώ εάν οι προτροπές διεθνών οίκων και αναλυτών δεν εισακουστούν, η επόμενη ύφεση μπορεί να μην απέχει πολύ και η σταδιακή επιστροφή στην κανονικότητα μπορεί να αποδειχθεί πλάνη.

Το ΙΟΒΕ αλλά και η Capital Economics χτύπησαν χθες καμπανάκια για τις προοπτικές του ρυθμού ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας, αλλά και τους κινδύνους που διογκώνονται εξαιτίας της παρατεταμένης προεκλογικής περιόδου. Η προοπτική επιστροφής στην «κανονικότητα» είναι γεμάτη νάρκες.

ΤΟ  BLOOMBERG. Το διεθνές πρακτορείο Bloomberg, κάθε χρονιά, δίνει στη δημοσιότητα τον λεγόμενο δείκτη μιζέριας (Misery Index), ο οποίος προκύπτει από τις μέσες εκτιμήσεις οικονομολόγων αναφορικά με τα επίπεδα πληθωρισμού και ανεργίας σε 62 χώρες του κόσμου.

Ο δείκτης για τη Βενεζουέλα χτύπησε κόκκινο με επίδοση 929.824,5 πέρυσι και 8.000.011,4 φέτος. Πίσω από το δράμα των αριθμών κρύβεται το δράμα των ανθρώπων. Ο πληθωρισμός στη χώρα έτρεχε με ρυθμό 2.688.670% τον περασμένο Ιανουάριο και «αποκλιμακώθηκε» τον Μάρτιο στα 2.620.000%. Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προβλέπει ότι το 2019 θα κλείσει με πληθωρισμό της τάξεως των 10.000.000%!

Με τις τιμές να αλλάζουν ανά δευτερόλεπτο και τις ελλείψεις σε είδη πρώτης ανάγκης να αποτελούν «καθημερινότητα», οι κάτοικοι της Βενεζουέλας έρχονται αντιμέτωποι με ανεργία στη ζώνη του 38% του εργατικού δυναμικού και τις προβλέψεις να αναφέρουν εκτίναξη της ανεργίας στο 45% το 2020.

Προφανώς η Ελλάδα δεν συγκρίνεται με τη Βενεζουέλα ούτε με την Αργεντινή, η οποία ακολουθεί στη δεύτερη θέση του Misery Index, καθώς ο πληθωρισμός «τρέχει» με 54,7% (χθεσινά στοιχεία για τον Μάρτιο) και η ανεργία κινείται στη ζώνη του 10%. Η βαθμολογία της Αργεντινής από 42,7 πέρυσι, αυξήθηκε σε 51,4 φέτος, κατατάσσοντας και πάλι στη δεύτερη θέση τη χώρα.

Ο ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΣ. Σε επίπεδο πληθωρισμού, η Ελλάδα βρίσκεται σε περιβάλλον «κανονικότητας», σε θετικό έδαφος με ελεγχόμενο ρυθμό αύξησης κάτω από το 2%. Η υψηλή ανεργία όμως (18% το γενικό ποσοστό με την ανεργία των νέων στο εφιαλτικό 39,5%), η υψηλότερη μεταξύ των χωρών της ευρωζώνης, δίνει στην Ελλάδα την πέμπτη θέση μεταξύ 62 χωρών στον Misery Index με βαθμολογία 19,2 από 20,1 πέρυσι (έναντι 30,2 της Τουρκίας).

Οσο η οικονομία δεν απογειώνεται στο μεταμνημονιακό τοπίο η κατάσταση δεν φαίνεται να μεταβάλλεται άμεσα.

Οι προειδοποιήσεις έρχονται από πολλές πλευρές. H Capital Economics με χθεσινή της έκθεση εκτιμά πως η ελληνική οικονομία αναμένεται και φέτος να αναπτυχθεί με μέτριο ρυθμό στη ζώνη του 1,5%, αλλά την επόμενη διετία θα επιβραδυνθεί περαιτέρω καθώς οι επενδύσεις θα συνεχίσουν να συρρικνώνονται και η αδύναμη ανάπτυξη, η οποία αναμένεται στην ευρωζώνη, θα πλήξει και τις ελληνικές εξαγωγές. Ο ρυθμός ανάπτυξης στηρίζεται κυρίως στην κατανάλωση, η οποία αναμένεται να τροφοδοτηθεί από τη δημοσιονομική χαλάρωση ενόψει εκλογών, αλλά η αδύναμη τάση των εξαγωγών, η μείωση των επενδύσεων, το βαρίδι των κόκκινων δανείων που κρατά κλειστή την κάνουλα των τραπεζικών χρηματοδοτήσεων θα φέρουν την οικονομία την ερχόμενη διετία στην κόψη της ύφεσης. Οι εκτιμήσεις της Capital Economics αφορούν ρυθμό ανάπτυξης μόλις 0,5% το 2020 και 0,7% το 2021.

ΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ. Η «παρτίδα», όπως προκύπτει από τις εκτιμήσεις του ΙΟΒΕ, δεν είναι οριστικά χαμένη. Το Ιδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών, το οποίο έγκαιρα είχε προγνώσει ρυθμό ανάπτυξης 2% (1,9% τελικά) για το 2018 όταν η κυβέρνηση προέβλεπε 2,4%, προειδοποιεί ότι και φέτος τα νούμερα του προϋπολογισμού (2,5%) δεν θα βγουν. Αναμένεται και πάλι ανάπτυξη στη ζώνη του 1,9% ή και χαμηλότερα.

Ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ καθηγητής Νίκος Βέττας ανέδειξε χθες, κατά την παρουσίαση της έκθεσης για την ελληνική οικονομία, το ιδιαίτερα χαμηλό ποσοστό επενδύσεων, το επίπεδο αλλά και τη δυναμική της ανεργίας κρούοντας τον κώδωνα κινδύνου για σταθεροποίησή της μεσοπρόθεσμα σε υπερβολικά υψηλά επίπεδα. «Αν η ελληνική οικονομία δεν απελευθερώσει και κινητοποιήσει ισχυρές παραγωγικές δυνάμεις μέσα από κατάλληλες διαρθρωτικές τομές, θα υπάρξει γρήγορα επιστροφή στην ύφεση, η οποία με τη σειρά της θα υπονομεύσει και την εξυπηρέτηση του χρέους στα επόμενα χρόνια» τόνισε ο Νίκος Βέττας σημειώνοντας την επείγουσα ανάγκη «να μη χαθεί σχετικός χρόνος και ευκαιρίες προεκλογικά και να δρομολογηθεί η εφαρμογή ενός αποτελεσματικού σχεδίου τομών, με αναπτυξιακό πρόσημο, μετεκλογικά».