«Το μέλλον είναι το παρελθόν»

Είναι πολλαπλά συζητημένη η εμπλοκή της αρχαιολογίας στη διαμόρφωση του εθνικού φαντασιακού, στην υποστήριξη και την ενίσχυση μιας ταυτοτικής άποψης για τη χώρα και τους κατοίκους της. Συχνά, η αρχαιολογία ενισχύει την εθνική ιδιοτέλεια, φαινομενικά δίκαιη ιδιοτέλεια, κρατική/εθνική, που στα καθ’ ημάς μεταφράζεται στο σχήμα της τρισχιλιετούς συνέχειας, το σχήμα της επίσημης εθνικής ιδεολογίας, που θεμελιώνει τη νεοελληνική ταυτότητα σε τούτα εδώ τα μάρμαρα – ενισχυμένη με την προσθήκη του Βυζαντίου και της ορθοδοξίας, που εντάσσονται σε αυτήν τη συνέχεια. Κατά το κλισέ, μάλιστα, το παλιό είναι τόσο ισχυρό ώστε το νέο να οφείλει την υποταγή του σε αυτό. Κλισέ;

Προφανώς. Ομως η αρχαιολογία των κλισέ, τα οποία ακολουθούν ευλαβικά η πολιτική και ο συνδικαλιστικός κλάδος που εξαρτάται από την πολιτική, ευδοκιμεί στις δομές του κράτους. Εκεί, στη δημοσιοϋπαλληλική θαλπωρή, η συνήθης απασχόληση είναι η αναπαραγωγή τους και η επιβολή τους – ιδίως σε εποχές όπως οι σημερινές όπου ρόλο στο κράτος παίζουν οι συντεχνίες και ο συνδικαλισμός. Ενα αριστερό ΚΑΣ, προφανώς, ταιριάζει πολύ σε αυτό το κλίμα. Δεν έχει να κάνει και πολλά. Προσθέτει λίγη μεταμοντερνιά στην αρχαιοπρεπή κατάφαση. Κατά τα άλλα, τα κλισέ της εθνικής ταυτότητας μπορούν να συνδυαστούν με τις ιδέες της «ολιγαρκούς αφθονίας», συχνά και με την ιδέα της υπονόμευσης κάθε επενδυτικής διαδικασίας. Κατά ορισμένους, η έμφαση σε ένα παρελθόν που πολεμά το παρόν και το μέλλον, μπορεί να γίνει το όχημα να καταρρεύσει ο καπιταλισμός!  Ωστε το μέλλον μας να είναι το παρελθόν μας.

Με τέτοια μυαλά, το ΚΑΣ υπερασπίστηκε την κωλυσιεργία στο Ελληνικό – αν θυμάστε, τον Οκτώβριο του 2017, 280 στρέμματα στην περιοχή του πρώην αεροδρομίου κηρύχτηκαν αρχαιολογικού ενδιαφέροντος. Αν υπολογίσουμε και αρκετά ακόμα που κηρύχτηκαν δάσος (η αντιαναπτυξιακή οικολογία είναι το άλλο ιδεολογικό κερασάκι της αντικαπιταλιστικής Αριστεράς), κατανοεί κανείς ότι, τελικά, υπάρχουν πολλοί τρόποι να μη γίνεται τίποτα. Στο κάτω κάτω, δημόσιοι υπάλληλοι διακινούν τέτοιες θέσεις, ποιος νοιάζεται για επενδύσεις.

Με κάτι τέτοιες απόψεις, δεν είναι έκπληξη που η ιστορία επαναλαμβάνεται στον Πειραιά – μεγάλο τμήμα του οποίου κηρύσσεται αρχαιολογική ζώνη για να μην υλοποιηθεί επενδυτικό σχέδιο της Cosco, αξίας 600 εκατομμυρίων. Αναμενόμενο. Η γραφειοκρατία, που δεν μπορεί ούτε να αναδείξει ούτε να προστατεύσει, παίζει τα ρέστα της, περιφρονώντας τη λογική και τις ανάγκες της κοινωνίας.